II SA/Sz 914/17
PostanowienieWSA w Szczecinie2017-12-06
Skład orzekający: Bożena Gonzalez Perea
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego jest uzasadniony, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, w tym kosztów profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego jest uzasadniony, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy strona utrzymuje się z niskiej emerytury, ponosi znaczne wydatki na bieżące utrzymanie i leczenie, a nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów, należy uznać, że nie jest w stanie samodzielnie ustanowić profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący S. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Wniosek dotyczył sprawy, w której Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił jego skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Skarżący uzasadnił wniosek trudną sytuacją materialną, wskazując na niskie dochody z emerytury, wysokie koszty utrzymania i brak oszczędności.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono radcę prawnego dla skarżącego S. G. w zakresie częściowym.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 grudnia 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości p o s t a n a w i a ustanowić radcę prawnego
Sygn. akt II SA/Sz [...]
U Z A S A D N I E N I E
Wyrokiem z dnia 12 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę S. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 20 listopada 2017 r.
W dniu 25 października 2017 r. skarżący złożył pismo zatytułowane "zażalenie", które Sąd potraktował jako skargę kasacyjną sporządzoną osobiście i odrzucił postanowieniem z dnia 8 listopada 2017 r. (doręczonym w dniu 20 listopada 2017 r.).
W dniu 4 grudnia 2017 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że nie stać go na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika ponieważ utrzymuje się z bardzo skromnej emerytury, a jego wiek i stan zdrowia nie pozwalają na podjęcie dodatkowej pracy. Skarżący podał, że wraz z żoną posiada mieszkanie spółdzielcze o pow. [...] m2 (o wartości [...] zł), nie mają żadnych przedmiotów wartościowych ani oszczędności, a ich dochód z tytułu emerytur wynosi łącznie [...] zł miesięcznie netto. Zobowiązania i wydatki stałe wynoszą natomiast: czynsze ponad [...] zł, koszty ponoszone na mieszkanie [...] zł, opłaty za media ok. [...] zł, koszty leczenia ponad [...] zł, ubezpieczenie [...] zł, środki sanitarne i ubranie [...] zł. Pozostaje kwota [...]zł na pozostałe wydatki.
W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Zasadą, wynikającą z art. 199 p.p.s.a. jest ponoszenie przez strony postępowania kosztów postępowania związanych z ich udziałem w sprawie, w tym kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego, a zwolnienie od ponoszenia tych kosztów jest wyjątkiem od tej zasady i może mieć miejsce, gdy dana osoba wykaże, że spełnia ustawowe przesłanki do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W niniejszej sprawie skarżący uiścił wpis sądowy od skargi w kwocie [...]zł, oraz opłatę kancelaryjną za sporządzenie uzasadnienia w kwocie [...]zł. Ponieważ skarga kasacyjna od wyroku oddalającego skargę może zostać wniesiona tylko przy pomocy profesjonalnego pełnomocnika, należało rozważyć, czy sytuacja majątkowa i rodzinna w jakiej znajduje się skarżący, pozwala na ustanowienie pełnomocnika z wyboru, czy też jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest uzasadniony. Z wniosku wynika, że skarżący mieszka wraz z żoną w mieszkaniu spółdzielczym, oboje utrzymują się ze świadczeń emerytalnych, które w znacznej części przeznaczane są na wydatki związane z bieżącym utrzymaniem wnioskodawcy i jego żony. Skarżący nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych które pozwoliły by mu ponieść koszty wynagrodzenia i wydatki pełnomocnika. W tej sytuacji należało uznać, że wniosek o ustanowienie radcy prawnego z urzędu jest uzasadniony, ponieważ wnioskodawca nie będzie w stanie ustanowić pełnomocnika we własnym zakresie.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło