II SA/Sz 928/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 listopada 2009 r. sprawy ze skargi K. O. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie robót budowlanych oddala skargę Decyzją z dnia [...] r. Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 1 kpa po rozpatrzeniu odwołania K. O. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r. o sprzeciwie do zgłoszenia robót budowlanych niewymagających pozwolenia na budowę, polegających na budowie przydomowej oczyszczalni ścieków (zamontowanie osadnika oraz komór rozsączających) na działce nr [...], obręb [...], ul. [...] w [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podano, że w dniu [...] r. wpłynęło zgłoszenie K. O. wybudowania na przedmiotowej działce przydomowej oczyszczalni ścieków o przepustowości [...] l na dobę. W zakres zgłoszonych robót miało wchodzić zamontowanie osadnika oraz komór rozsączających. Prezydent Miasta postanowieniem z dnia [...] r. zobowiązał inwestora na podstawie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego do uzupełnienia zgłoszenia przez wykazanie braku możliwości podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, a w razie braku możliwości podłączenia, dostarczenie projektu zagospodarowania terenu wraz z opisem technicznym sporządzonym przez uprawnioną osobę, uzgodnionego przez Zespół Uzgadniania Dokumentacji Projektowej oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W odpowiedzi K. O. nadesłał pismo "uzupełnienie zawiadomienia" w którym złożył wyjaśnienia w sprawie obowiązku przyłączenia do sieci kanalizacyjnej oraz dołączył odpis z Księgi Wieczystej nr [...] dotyczący nieruchomości przy ul. [...] nr [...] oraz przykładowy projekt techniczny przydomowej oczyszczalni ścieków Firmy A. Do zgłoszenia dokonanego przez inwestora Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] r. działając na podstawie art. 30 ust. 2 i ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego wniósł sprzeciw. Od tej decyzji odwołał się inwestor. Wojewoda stwierdził, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, wskazując, że w myśl art. 29 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego roboty budowlane polegające na budowie indywidualnych przydomowych oczyszczalni ścieków o wydajności do [...] m3 na dobę nie wymagają pozwolenia na budowę i można do nich przystąpić po upływie 30 dni od daty złożenia zgłoszenia, co do którego organ nie wniósł sprzeciwu. Stosownie do art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego do zgłoszenia należy dołączyć oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane oraz, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie wymagane odrębnymi przepisami. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia, na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia brakujących dokumentów. W przypadku nieuzupełnienia dokumentacji w wyznaczonym terminie, a także gdy budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem naruszy przepisy prawa, organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, w drodze decyzji (por. art. 30 ust. 2 in fine i ust. 6 pkt 2 in fine Prawa budowlanego). Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 i art. 10 ust. 2a ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 236, poz. 2008), właściciele nieruchomości są obowiązani, pod rygorem odpowiedzialności jak za wykroczenie, zapewnić utrzymanie czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej [przez gminę] jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. W ocenie organu odwoławczego przepis ten należy interpretować w ten sposób, że do czasu powstania sieci kanalizacyjnej właściciel nieruchomości musi zapewnić dla swojej nieruchomości zbiornik bezodpływowy lub przydomową oczyszczalnię. Inwestor potwierdza, że na jego działce funkcjonuje "od czasów II wojny światowej" zbiornik bezodpływowy. Natomiast wtedy, gdy istnieje sieć kanalizacyjna, która może obsłużyć daną nieruchomość, to właściciel posesji jest obowiązany zapewnić przyłącze kanalizacyjne do tej sieci, chyba, że wyposażył nieruchomość w przydomową oczyszczalnię ścieków, zanim powstała możliwość podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] r. zobowiązał K. O. do przyłączenia nieruchomości do istniejącego odcinka sieci kanalizacyjnej (ul. [...]). Możliwość przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej powstała z dniem [...] r., gdy oddano sieć do użytkowania. Inwestor miał obowiązek przyłączyć swoją nieruchomość do sieci w terminie l roku od tej daty, w myśl § [...] pkt [...] uchwały Nr [...] Rady Miasta z dnia [...] r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miasto [...] (Dz. U. Woj. [...] z [...] r. Nr [...], poz. [...], ze zm.). Wskazana wyżej decyzja została w dniu [...] r. utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze (znak: [...]). Inwestor nie wykazał zatem, że nie ma możliwości przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Poza tym organ odwoławczy stwierdził, że Prezydent Miasta w uzasadnieniu decyzji o sprzeciwie z dnia [...] r., jako podstawę wykazania braku możliwości podłączenia do sieci kanalizacyjnej podał przepisy Prawa budowlanego oraz rozporządzenia o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepisy te stanowią, że: działka budowlana, przewidziana pod zabudowę budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, powinna mieć zapewnioną możliwość przyłączenia uzbrojenia działki lub bezpośrednio budynku do sieci (...) kanalizacyjnej (...). W razie braku warunków przyłączenia sieci wodociągowej i kanalizacyjnej działka [ta] może być wykorzystana pod zabudowę budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, pod warunkiem zapewnienia możliwości korzystania z indywidualnego ujęcia wody, a także zastosowania zbiornika bezodpływowego lub przydomowej oczyszczalni ścieków, jeżeli ich ilość nie przekracza 5 m3 na dobę (...). Powołane przepisy mają zastosowanie tylko do nowo projektowanych budynków (na pobyt ludzi) i odnoszą się do wymogów uzbrojenia działki budowlanej, na których takie budynki mają zostać posadowione. Podstawą omawianego obowiązku (tj. wykazania braku możliwości podłączenia do sieci kanalizacyjnej) jest natomiast art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości, a nie przepisy warunków technicznych. Organ I instancji powołał się też na art. 39 ust. 1 pkt 3 lit.e Prawa wodnego, który zabrania wprowadzania ścieków do ziemi w odległości mniejszej niż 1 kilometr od kąpielisk oraz plaż publicznych nad wodami. Nieczystości z działki inwestora miałyby być odprowadzane z oczyszczalni do gruntu, za pomocą drenażu rozsączającego, ale działka ta położona jest ok. [...] m od kąpieliska publicznego, urządzonego na jeziorze [...]. W rozpoznawanej sprawie bezprzedmiotowy jest też argument strony, że dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej może zwolnić od powyższego zakazu ze względu na istotne potrzeby ekonomiczne, jeżeli nie spowoduje to zagrożenia dla jakości wód (por. art. 39 ust. 3 Prawa wodnego). Jednak w myśl art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i zebranego materiału dowodowego inwestor jest obowiązany do przyłączenia posesji do istniejącej sieci kanalizacyjnej i ma taką możliwość. Uzyskanie pozytywnej decyzji tego organu nie miałoby zatem znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył K. O. wnosząc o jej uchylenie względnie zmianę zgodną z wniesionymi przez niego wnioskami. Skarżący zarzucił, że decyzja nie wyjaśnia wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia spraw. Ustalenia organów obu instancji, zdaniem skarżącego są sprzeczne z treścią zebranego w sprawie materiału, co miało wpływ na wynik sprawy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska. Wojewódzki sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej sprawowanej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem dała podstawę do stwierdzenia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew podniesionemu przez skarżącego zarzutowi organ prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i wyprowadził z tego ustalenia właściwe skutki prawne, wskazując, że wniesienie sprzeciwu w związku ze zgłoszeniem robót budowlanych polegających na zamontowaniu osadnika oraz komór rozsączających na terenie nieruchomości należącej do inwestora, było uzasadnione. Zasadnie organ wskazał, że na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 2 i art. 10 ust. 2a ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 236, poz. 2008), właściciele nieruchomości mają, obowiązek pod rygorem odpowiedzialności jak za wykroczenie, zapewnienia czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych. Przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Trafna jest ocena organu odwoławczego, że przepis ten oznacza, iż do czasu powstania sieci kanalizacyjnej właściciel nieruchomości musi zapewnić dla swojej nieruchomości zbiornik bezodpływowy lub przydomową oczyszczalnię. Natomiast w sytuacji, gdy istnieje sieć kanalizacyjna, do której można podłączyć daną nieruchomość, to właściciel posesji jest obowiązany wykonać przyłącze kanalizacyjne do tej sieci, chyba, że wyposażył nieruchomość w przydomową oczyszczalnię ścieków, zanim powstała możliwość podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Należy podkreślić, że Prezydent Miasta w decyzji z dnia [...] r. zobowiązał K. O. do przyłączenia nieruchomości do istniejącego odcinka sieci kanalizacyjnej. Możliwość przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej powstała w dniu [...] r., w którym oddano sieć do użytkowania. Na inwestorze spoczywał obowiązek przyłączenia swojej nieruchomości do sieci w terminie l roku od tej daty, stosownie do treści § [...] pkt [...] uchwały Nr [...] Rady Miasta z dnia [...] r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miasto [...] (Dz. U. Woj. [...] z [...] r. Nr [...], poz. [...], ze zm.). Wskazaną wyżej decyzję Prezydenta Miasta zaskarżył inwestor, ale decyzją z dnia [...] r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...]r. w sprawie sygn. [...] oddalił skargę K. O. na decyzję organu odwoławczego. Tym samym organ odwoławczy zasadnie orzekł w niniejszej sprawie, że sprzeciw Prezydenta Miasta z dnia [...] r. do zgłoszenia robót budowlanych niewymagających pozwolenia na budowę, polegających na budowie przydomowej oczyszczalni ścieków, był zgodny z prawem. Dlatego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.