II SA/Sz 938/11
PostanowienieWSA w Szczecinie2011-09-23
Skład orzekający: Monika Bieńkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca odbywający karę pozbawienia wolności i posiadający zadłużenia alimentacyjne oraz sądowe może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony mu adwokat w postępowaniu przed WSA?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca odbywający karę pozbawienia wolności, nieposiadający majątku i posiadający zadłużenia alimentacyjne oraz sądowe, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
Z. C. złożył skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza o wymeldowaniu go z lokalu. Skarżący odbywa karę pozbawienia wolności, nie posiada majątku ani oszczędności, ma zadłużenia alimentacyjne i sądowe oraz jest zatrudniony nieodpłatnie w Areszcie Śledczym. Wnioskował o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Rozstrzygnięcie
Postanowiono: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2) ustanowić adwokata dla skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 23 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a: 1/ zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2/ ustanowić adwokata.
Wojewoda decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję Burmistrza z dnia [...] r. orzekającą o wymeldowaniu Z. C. z pobytu stałego z lokalu położonego w [...] przy ul. Sienkiewicza [...].
Na ww. decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył Z. C.
Skarżący wezwany do uiszczenia wpisu od przedmiotowej skargi złożył na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku podał, iż aktualnie odbywa karę pozbawienia wolności, nadto posiada zadłużenie z tytułu egzekucji świadczeń alimentacyjnych. Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku, oszczędności, przedmiotów wartościowych. W trakcie odbywania kary pozbawienia wolności, jest zatrudniony w Areszcie Śledczym nieodpłatnie. Do formularza skarżący załączył zaświadczenie Dyrektora Aresztu Śledczego, informujące, iż posiada on zadłużenie alimentacyjne w wysokości [...] zł ( na dzień [...] r. ) z tytułu świadczeń alimentacyjnych oraz zadłużenie z tytułu należności sądowych w wysokości [...] zł
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 powołanej wyżej ustawy).
Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, między innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Podkreślić należy, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego.
W literaturze przedmiotu wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, tj. podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu ( H. Knysiak-Molczyk, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4).
W niniejszej sprawie, mając na uwadze aktualną sytuację osobistą i materialną wnioskodawcy należy stwierdzić, że wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego został uwzględniony.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło