II SA/Sz 961/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder /spr./ Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Protokolant Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2005r. sprawy ze skargi A.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Miejsko Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...]r. Nr [...] Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie art. 104 i 130 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 4 ust. 2 pkt 1, art. 5 ust. 2, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 10 ust. 1 pkt 2 , art. 12 ust. 1 , ust. 3 i ust. 4, art. 13 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 14, art. 20 ust. 3, art. 24 ust. 1, art. 26 ust. 1 i ust. 2 i art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz.U. z 2003 r. Nr 228, poz. 2255 ze zmianami), przyznał A.W. następujące świadczenia: zasiłki rodzinne dla trojga dzieci w ten sposób, że: dla M.C. i D.B. w kwocie po [...] zł miesięcznie za okres od [...]r. do dnia [...]r. natomiast dla O.Z. po [...] zł miesięcznie za okres od [...]r.do [...]r., zasiłki z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego po [...]zł miesięcznie dla M.C. i D.B. za okres od [...]r. do dnia [...]r. oraz dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego dla M.C. jednorazowo w [...]r. w kwocie [...] zł. Organ określił również w decyzji termin i miejsce wypłaty świadczeń oraz pouczył o obowiązkach wnioskodawczyni wynikających z ustawy o świadczeniach rodzinnych w razie wystąpienia zmian mających wpływ na prawo do świadczeń. W uzasadnieniu decyzji Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej lakonicznie stwierdził, że po rozpatrzeniu wniosku strony organ w oparciu o przepisy ustawy stwierdził, iż zostały spełnione przesłanki do otrzymania świadczeń wymienionych w decyzji. Wnosząc odwołanie od decyzji organu I instancji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego A.W. domagała się przyznania na rzecz jej dzieci D.B., M.C. oraz O.Z. świadczeń alimentacyjnych, które jak twierdziła jej się należą, albowiem samotnie wychowuje troje dzieci. Na okoliczność zarzutu, iż zamieszkuje wraz z J.Z. oświadczyła, że żaden z ojców jej dzieci nie jest pozbawiony praw rodzicielskich i stąd też mają prawo z dziećmi przebywać. Odwołująca się podała również, że została zmuszona do złożenia w ośrodku pomocy społecznej rozliczenia rocznego za [...] rok J.Z., który jest ojcem jej córki O.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 3 pkt 17, art. 8 pkt 4 oraz art. 12 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając decyzję Kolegium ustosunkowało się do żądania odwołującej się dotyczącego przyznania dodatków z tytułu samotnego wychowywania dzieci. Organ przytaczając treść art. 3 pkt 17ustawy o świadczeniach rodzinnych stwierdził, że prawo do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje osobie, która łącznie spełnia następujące warunki: równocześnie nie pozostaje w związku małżeńskim i nie wychowuje dziecka wspólnie z ojcem lub matką dziecka. Kolegium uznało, że A.W. składając wniosek o przyznanie świadczeń potwierdziła okoliczności stanowiące podstawę wydania niniejszej decyzji, czyli stanowienie rodziny wspólnie z J.Z.. Organ z oświadczenia strony wywiódł, iż nie jest ona osobą samotnie wychowującą dziecko albowiem tworzy rodzinę w rozumieniu art. 3 pkt 16 ustawy z ojcem małoletniej O.Z.. Zdaniem Kolegium A.W. spełnia tylko jeden warunek niezbędny do uznania za osobę samotną- nie pozostaje w związku małżeńskim. A.W. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu skargi podkreśliła, że jest matką samotnie wychowującą troje dzieci, w tym dwoje niepełnosprawnych. Skarżąca podała również, że zrezygnowała z pracy by zająć się dziećmi oraz to, że J.Z. nie jest biologicznym ojcem O., jednakże w czasie jego krótkotrwałego związku ze skarżącą uznał dziecko i dlatego córka nosi jego nazwisko. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd dokonuje kontroli zgodności ostatecznych decyzji administracyjnych z prawem. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji ostatecznej, dokonana według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego obowiązującymi w dniu jej wydania, doprowadziła do stwierdzenia, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255), ilekroć w ustawie jest mowa o: "samotnym wychowywaniu dziecka - oznacza to wychowywanie dziecka przez pannę, kawalera, osobę pozostającą w separacji, orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, wdowę lub wdowca, jeżeli wspólnie nie wychowuje dziecka z ojcem lub matką dziecka." W myśl art. 12 ust. 1 ww. ustawy "dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka". Z ustaleń przeprowadzonych w niniejszej sprawie przez organy administracji publicznej wynikało, że małoletnie dzieci M.C. (ur. [...]), D.B. (ur. [...]) oraz O.Z.(ur. [...]) wychowuje ich matka A.W. wraz z konkubentem J.Z.. Skarżąca przeczyła tym ustaleniom i podnosiła, że dzieci wychowuje samodzielnie, natomiast J.Z. jedynie uznał jej najmłodszą córkę, chociaż nie jest jej biologicznym ojcem i nie mieszka wraz nią oraz jej dziećmi. Mając zatem na uwadze powyższe, a także przytoczoną powyżej ustawową definicję samotnego wychowywania dziecka stwierdzić należy, że bez wątpienia A.W., która bez ojca dzieci, a zatem samotnie, wychowuje dzieci spełnia warunki do przyznania jej dodatku z tytułu ich samotnego wychowywania. Fakt prowadzenia przez skarżącą wspólnego gospodarstwo domowego z konkubentem, niezależnie od konieczności jego udowodnienia, nie może mieć wpływu na jej uprawnienia do otrzymywania spornego świadczenia co najmniej na dwoje dzieci dzieci. Konkubent, który nie jest ojcem dzieci, nie ma bowiem ustawowego obowiązku łożenia na utrzymanie dzieci A.W. z poprzednich związków. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, całkowicie chybione jest powoływanie się przez organ odwoławczy na definicję rodziny zawartą w art. 3 pkt 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych, jako argument przemawiający za odmową przyznania skarżącej przedmiotowego dodatku, skoro ustawodawca wyraźnie wskazał, że za samotne wychowywanie dziecka należy rozumieć wychowywanie go przez osobę uprawnioną bez ojca lub matki dziecka, a nie w rodzinie lub poza nią. Należy również dodać, co nie jest bez znaczenia dla sprawy, że zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca opierają się na twierdzeniach, które nie znajdują odzwierciedlenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Konieczność przeprowadzenia przez organy orzekające postępowania dowodowego w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego na okoliczność wspólnego zamieszkiwania skarżącej z konkubentem jest niezbędna do ustalenia prawa do świadczeń A.W. w odniesieniu do wszystkich dzieci, nie zaś tylko do dwojga co w świetle art. 3 pkt 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie budzi wątpliwości. Z powyższych względów stwierdzić zatem należy, że zaskarżona decyzja Kolegium, a także decyzja organu pierwszej instancji, naruszają przepisy prawa materialnego oraz przepisy postępowania administracyjnego, które to naruszenia mogły mieć wpływ na wynik sprawy. W tych okolicznościach, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), orzekł jak w sentencji.