II SA/Sz 961/09
PostanowienieWSA w Szczecinie2010-04-29
Skład orzekający: Elżbieta Makowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja zdrowotna i materialna skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Sytuacja zdrowotna i materialna skarżącej, obejmująca schorzenia jej i męża, częściowy brak dochodów, brak oszczędności i wartościowych składników majątku, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Prawo pomocy jako instytucja wyjątkowa powinno być stosowane, gdy strona istotnie nie posiada możliwości finansowych do poniesienia kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca B. A. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego) w sprawie, w której jej skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości została odrzucona. Skarżąca przedstawiła oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, wskazując na trudną sytuację zdrowotną swoją i męża (choroba nowotworowa), brak dochodów, posiadanie zadłużonej nieruchomości oraz wysokie koszty leczenia.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych i ustanowiono dla niej radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi B. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić radcę prawnego.
Postanowieniem z dnia 4 marca 2010 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 961/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę B. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości.
W dniu [...]r. /data stempla pocztowego/ skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Z treści oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz wcześniej złożonych dokumentów do akt sprawy wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe razem z mężem H. A. oraz synem D. A. (ur. [...] r.). Skarżąca jest właścicielką domu jednorodzinnego w [...]o powierzchni [...] m2, zadłużonego na kwotę [...]euro oraz nieruchomości rolnej o położonej w [...]o powierzchni [...]m2. Nie posiada żadnych rzeczy ruchomych, zasobów finansowych, ani przedmiotów wartościowych. Źródło utrzymania rodziny stanowi renta chorobowa małżonka skarżącej w wysokości [...]euro miesięcznie. Skarżąca ubiega się o rentę chorobową, nie uzyskuje żadnego dochodu, a jej syn pozostaje bez pracy od [...]r. Nadto jak wynika z treści pisma z dnia [...]r. (k. [...] akt sądowych) B. A. jest osobą schorowaną, a rodzaj schorzeń wymaga długotrwałego specjalistycznego leczenia szpitalnego oraz pozostawiania pod stałym nadzorem lekarzy. Obciążeniem dla budżetu domowego są wydatki skarżącej na leczenie i lekarstwa, a także na leczenie i lekarstwa męża, który jest chory na chorobę nowotworową. W aktach sprawy znajdują się także kopie zaświadczeń wystawione przez Klinikę w [...]świadczące o pobycie B. A. na leczeniu szpitalnym i świadczące o czasowej niezdolności skarżącej do pracy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "P.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Należy podnieść, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Prawo pomocy jako instytucja
o charakterze wyjątkowym powinno być zatem stosowane wówczas, gdy strona istotnie nie posiada żadnych możliwości finansowych pozwalających na uiszczenie opłat sądowych, pokrycie wydatków, czy opłacenie zastępstwa procesowego. Przy czym ciężar dowodu, co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, spoczywa na stronie składającej wniosek w tym przedmiocie, zaś Sąd poddaje ocenie wszystkie przedłożone dowody, w tym także oświadczenia strony.
Po analizie informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy,
należy stwierdzić, że sytuacja zdrowotna i materialna (schorzenia skarżącej i męża, częściowy brak dochodów, brak oszczędności oraz wartościowych składników majątku, które mogłyby być spieniężone na pokrycie kosztów postępowania sądowego), w jakiej znajduje się B. A., uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego.
W tej sytuacji należało, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło