II SA/Sz 964/17

PostanowienieWSA w Szczecinie2018-04-06

Skład orzekający: Bożena Gonzalez Perea

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, będący osobą bezrobotną z niewielkim dochodem żony i znacznymi zobowiązaniami finansowymi, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Wnioskodawca, będący osobą bezrobotną od września 2017 r. z zasiłkiem dla bezrobotnych, którego żona uzyskuje niewielki dochód, a który jest obciążony znacznymi zobowiązaniami finansowymi (kredyt hipoteczny, inne kredyty, koszty utrzymania), spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Trudna sytuacja materialna uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, gdyż wnioskodawca nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący K. Ł. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym po tym, jak jego skarga na pisemną propozycję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. została odrzucona jako niedopuszczalna. Wnioskodawca uzasadnił wniosek trudną sytuacją materialną, wskazując na bezrobocie od września 2017 r., niewielki dochód żony, znaczące zobowiązania finansowe (kredyt hipoteczny, inne kredyty) oraz koszty utrzymania. Sąd rozpatrywał wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Rozstrzygnięcie
I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w sprawie, II. ustanowić radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na pisemną propozycję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia warunków zatrudnienia p o s t a n a w i a I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w sprawie, II. ustanowić radcę prawnego Postanowieniem z dnia 5 marca 2018 r. (doręczonym 20 marca 2018 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił jako niedopuszczalną skargę K. Ł. na pisemną propozycję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia warunków zatrudnienia. W dniu 28 marca 2018 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Z uzasadnienia wniosku wynika, że skarżący jest w trudnej sytuacji materialnej, ponieważ od dnia 1 września 2017 r. jest osobą bezrobotną z zasiłkiem w kwocie [...]zł miesięcznie netto. Żona wnioskodawcy z tytułu zatrudnienia uzyskuje dochód wynoszący [...] zł miesięcznie netto. Zobowiązania i wydatki stałe wynoszą natomiast: rata kredytu hipotecznego [...] zł, raty innych kredytów [...] zł, bilet miesięczny dla żony [...] zł, telewizja, telefon, Internet-około [...] zł, wyżywienie ok. [...] zł, koszty leczenia ok. [...] zł. Skarżący oświadczył, że jego jedynym majątkiem jest mieszkanie o pow. 62 m2 (o wartości [...] zł), a kredyt hipoteczny i inne zobowiązania kredytowe wynoszą ok. [...] zł. W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). Powyższe oznacza, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej. Chodzi o osoby pozbawione środków do życia bądź osoby posiadające środki bardzo ograniczone, pozwalające na zaspokojenie tylko podstawowych potrzeb życiowych. Z wniosku wynika, że wnioskodawca jest osobą pozostającą bez pracy od września 2017 r., a jedynym źródłem jego dochodu jest zasiłek dla bezrobotnych. Żona skarżącego jest osobą zatrudnioną, ale jej dochód netto z tego tytułu wynosi tylko [...] zł miesięcznie. Skarżącego obciąża kredyt hipoteczny, którego rata miesięczna wynosi [...] zł, inne kredyty, ponosi koszty utrzymania mieszkania, wyżywienia i leczenia. Z wniosku wynika, że zobowiązania obciążające skarżącego są znacząco wyższe od uzyskiwanych dochodów, przy czym skarżący ani jego żona nie posiadają oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Uzasadniało to zwolnienie wnioskodawcy od kosztów sądowych, ponieważ nie jest on stanie uiścić wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania rodziny. Nie jest także w stanie ustanowić radcy prawnego korzystając z własnych zasobów i możliwości. Z tego względu wniosek należało uwzględnić w całości na podstawie art. 246 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło