II SA/Sz 969/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia WSA Barbara Gebel po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. J. o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu nienależnie pobranego świadczenia p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania decyzji E.J. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu nienależnie pobranego świadczenia. Pismem z dnia [...] skarżący wniósł o wstrzymanie egzekucji wykonania zaskarżonej decyzji. Zarządzeniem z dnia [...] sąd wezwał pełnomocnika skarżącego do sprecyzowania żądania zawartego w piśmie skarżącego z dnia [...] w terminie 7 dni, pod rygorem uznania, że ww. pismo stanowi wniosek o wstrzymanie egzekucji zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że wniosek skarżącego dotyczy wstrzymania wykonania decyzji działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta S. Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] nr [...], którą organ orzekł o obowiązku zwrotu przez E.J. nienależnie pobranego świadczenia w formie zasiłku celowego w wysokości [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej: "P.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 P.p.s.a.). Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma zastosowanie wyłącznie do takich aktów administracyjnych, które podlegają wykonaniu. W ocenie sądu, zaskarżona decyzja w przedmiocie umorzenia należności z tytułu nienależnie pobranego świadczenia nie ma cech wykonalności, gdyż nie nakazuje wykonania jakiegokolwiek obowiązku, ani nie przyznaje jakiegokolwiek uprawnienia. Nie jest również możliwe wymuszenie jej wykonania działaniami egzekucyjnymi. Stąd też niedopuszczalne jest zastosowanie w stosunku do niej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Cytowany przepis art. 61 § 1 P.p.s.a. nie daje też sądowi podstawy do orzeczenia w niniejszej sprawie o wstrzymaniu wykonania decyzji działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta S. Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] nr [...], którą organ orzekł o obowiązku zwrotu przez E.J. nienależnie pobranego świadczenia w formie zasiłku celowego w wysokości [...] zł. Zdaniem sadu, decyzja ta nie została bowiem wydana w granicach tej samej sprawy, co zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...]. Użyty w art. 61 § 3 P.p.s.a. zwrot "w granicach tej samej sprawy" należy interpretować w powiązaniu z art. 3 § 2 P.p.s.a., który wskazuje, jakie prawne formy działania organów administracji podlegają kontroli sądowoadministracyjnej, a także z art. 134 i 135 p.p.s.a., które określają zakres tej kontroli. Zgodnie z ostatnim ze wskazanych przepisów sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W ocenie sądu, brak jest podstaw do uznania, że sens znaczeniowy użytego w powołanym przepisie sformułowania "w granicach sprawy, której dotyczy skarga", miałby różnić się od znaczenia zwrotu z art. 61 § 3 P.p.s.a. "w granicach tej samej sprawy". W uzasadnieniu uchwały z dnia 27 czerwca 2000 r. sygn. akt FPS 12/99 (ONSA 2001, nr 1, poz. 7) Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów podzielił wyrażany w piśmiennictwie pogląd, że zwrot "w granicach danej sprawy" użyty w art. 29 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, dotyczy spraw w ujęciu materialnym, w związku z czym o postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy można mówić wówczas, gdy przedmiotem tych postępowań będą sprawy wykazujące tożsamość podmiotową i przedmiotową. Sytuacja taka wystąpi wówczas, gdy akty lub czynności dotyczyć będą tych samych podmiotów, identycznego przedmiotu, stanu faktycznego oraz podstawy prawnej. Ponieważ będący przedmiotem analizy Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie art. 29 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym był ówczesnym odpowiednikiem dzisiejszego art. 135 P.p.s.a., przywołane stanowisko zachowuje aktualność w obecnym stanie prawnym, a zdaniem sądu jest prawidłowe i aktualizuje się także w sprawie wszczętej skargą E.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu nienależnie pobranego świadczenia. W związku z powyższym, należy stwierdzić, że pomiędzy postępowaniem zakończonym wydaniem decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] a zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. nie zachodzi tożsamość przedmiotowa. Odrębność spraw, w których przeprowadzono te postępowania, przejawia się zakresem ich przedmiotu. W sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] organ orzekł o obowiązku zwrotu przez E.J. nienależnie pobranego świadczenia w formie zasiłku. Z kolei, zakres przedmiotowy sprawy, w której wydano zaskarżoną decyzję, a w konsekwencji granice kontroli sądowoadministracyjnej w przedmiotowej sprawie, wyznacza rozstrzygnięcie o odmowie umorzenia należności z tytułu nienależnie pobranego świadczenia. Nie ulega wątpliwości, że wskazane sprawy pozostają ze sobą w związku chronologicznym i podmiotowym, jednakże ze względu na wzmiankowaną odrębność zakresów przedmiotowych nie można uznać, że tworzą one tę samą sprawę w znaczeniu materialnym. Należy zaznaczyć, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem prawidłowości kontrolowanego przez sąd administracyjny aktu. W sprawie wszczętej skargą E.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu nienależnie pobranego świadczenia kontrola sądowoadministracyjna nie będzie obejmować decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] z uwagi na to, że nie została ona wydana w postępowaniu prowadzonym w granicach sprawy, której dotyczy przedmiotowa skarga. W świetle powyższego należy stwierdzić, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] nie mógł być uwzględniony. W tym stanie rzeczy, sąd, na podstawie art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.