II SA/Sz 971/05

WyrokWSA w Szczecinie2006-02-01

Skład orzekający: Henryk Dolecki, Stefan Kłosowski, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest nieważna, jeśli jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który przeznacza teren pod budowę drogi publicznej?
Ratio decidendi
Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest nieważna z mocy prawa, jeśli jest sprzeczna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W sytuacji, gdy plan przeznacza teren pod budowę drogi publicznej, wszelkie obiekty budowlane, w tym nadbudowa czy rozbudowa istniejących, pozostają w sprzeczności z tym przeznaczeniem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) stwierdzającej nieważność decyzji Prezydenta Miasta ustalającej warunki zabudowy dla nadbudowy pawilonu handlowego. SKO uznało, że inwestycja jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który przeznacza teren pod pas drogowy. Skarżący kwestionowali tę ocenę, wskazując m.in. na wcześniejsze pozwolenia i zgodność z planem. WSA oddalił skargę, uznając decyzję SKO za zgodną z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Protokolant Małgorzata Frej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 01 lutego 2006 r. sprawy ze skargi H. i L. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu o d d a l a skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] , decyzją z dnia [...] r., Nr [...], uchyliło swoją decyzję z dnia r., Nr [...], dotyczącą odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] Nr [...], wydanej w dniu [...] r. dla H. i L. K, ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na nadbudowie istniejącego pawilonu handlowego na działce 544 obr. 9 przy ul. [...] w [...] i stwierdziło nieważność tejże decyzji z powodu jej sprzeczności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] w części dotyczącej obszaru objętego inwestycją, albowiem znaczna część nieruchomości zabudowanej pawilonem znajduje się na obszarze przeznaczonym na pas drogowy. H. i L. K. złożyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej powyższą decyzją Kolegium argumentując, iż nie zgadzają się z tym, że w stosunku do decyzji organu pierwszej instancji ma zastosowanie przepis art. 156 § 1 pkt 7 kpa zawierający w swej hipotezie klauzulę nieważności. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] r., Nr [...], utrzymało w mocy swą decyzję z [...] r. W uzasadnieniu tejże decyzji podano, że skład orzekający Kolegium podziela w pełni rozstrzygnięcie i argumentację wyrażoną w kwestionowanej wcześniejszej decyzji tego organu z dnia [...] r., a sprowadzające się do stwierdzenia, że projektowana przez skarżących zabudowa pawilonu handlowego w żaden sposób nie może być uznana za odpowiadającą planistycznemu przeznaczeniu tego terenu w zaktualizowanym w 1991 r. przez Radę Miejską w [...] miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta [...] dla obszaru objętego tą inwestycją (uchwała RM w [...] Nr [...] z dnia [...]r. opublikowana Dz. Urz. Wojew. Koszal. Nr 1 poz. 3 z 1993r.). Z ustaleń tego planu wynika, że objęty zaskarżoną decyzją teren, położony jest zarówno w części obszaru [...] UI [...] (działalność usługowo –administracyjna) jak i części obszaru [...] (pas drogowy skrzyżowania ulic [...]). W myśl art. 37 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym jeśli ustalenia obowiązującego miejscowego planu nie przewidują dla obszaru [...] zasad tymczasowego zagospodarowania to tereny tego obszaru do czasu ich zagospodarowania zgodnego z planem, mogą być wykorzystywane tylko w sposób dotychczasowy. Tak więc uznać należy, że istniejący pawilon handlowo – usługowy położony w obszarze [...] może być nadal tam zlokalizowany, jednakże wyłącznie w swoim obecnym stanie, natomiast jego rozbudowa naruszać będzie ustalenia ww. planu. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem H. i L. K. zaskarżyli je skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w [...] z wnioskiem o uchylenie kwestionowanej decyzji. W odniesieniu do kwestionowanej decyzji SKO podnieśli, iż sporna decyzja z dnia [...] r., ustalające pozytywnie warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla zabudowy pawilonu aczkolwiek ważna tylko przez 1 rok, w swej istocie w obecnych warunkach formalno prawnych nie może być wzruszona, albowiem jest zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego miasta [...]. Naczelny Sąd Administracyjny w [...] uwzględnił wniesioną skargę i wyrokiem z dnia [...] r., sygn. akt [...], uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą, uzasadniając, że zaskarżona decyzja została wydana bez dokładnego i jednoznacznego wyjaśnienia stanu faktycznego, dotyczącego usytuowania budynku, nadbudowy którego dotyczyła sporna decyzja. W jej uzasadnieniu zawarto bowiem stwierdzenie: "jak wynika z ustaleń (...) planu objęty zaskarżoną decyzją teren położony jest zarówno w części obszaru [...] (działalność usługowo – administracyjna) jak i w części obszaru [...] (pas drogowy skrzyżowania ulic [...])", które nie pozwala jednoznacznie stwierdzić, czy wydana w dniu [...] r. decyzja Prezydenta Miasta [...], ustalająca skarżącym warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, a więc stwierdzająca zgodność zamierzonej inwestycji z planem, naruszała ustalenie tego planu. Decyzja powinna zawierać też jednoznaczne i przekonywujące wyjaśnienie przyczyny błędnego odczytania planu przy wydawaniu decyzji z [...] r., a także ustosunkowanie się do argumentacji skarżących, iż plan zagospodarowania przestrzennego tego terenu nie zmienił się przynajmniej od [...] r., a wówczas uzyskali zarówno decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a także wydano im pozwolenie na rozbudowę budynku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], ponownie rozpatrując sprawę, decyzją z dnia [...] r., Nr [...], stwierdziło nieważność decyzji prezydenta Miasta [...] z dnia [...] r. W uzasadnień wskazało, że dla dokładnego określenia położenia działki dokonano powiększenia o 100 % odbitki kserograficznej matrycy z 1994 r. (mapy w skali 1:10000), na której sporządzono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego i na tej podstawie oraz na podstawie mapy geodezyjnej dla obszaru w którym zlokalizowane jest skrzyżowanie, Kolegium ustaliło jednoznacznie, że działka nr [...] ze znajdujący się na niej budynkiem pawilonu handlowego, położona jest w obszarze objętym liniami rozgraniczającymi teren skrzyżowania. Grunty tej działki oraz działek nr nr [...], w dniu wydania decyzji stanowiły rezerwę terenową dla docelowej przebudowy skrzyżowania, a dokonana ostatnio przebudowa nie objęła jeszcze stanu docelowego. Z informacji uzyskanej od Zarządu Dróg Miejskich w [...] wynika, że niewykonano jeszcze dodatkowego pasa ruchu dla pojazdów, tzw. prawoskrętu w ulicę [...]. H. i L. K. złożyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając, że Kolegium nie przeprowadziło postępowania dowodowego przed wydaniem decyzji i nie wspomina nic o art. 145 kpc. Nadto zakwestionowali stanowisko Kolegium jakoby będący ich własnością pawilon był obiektem tymczasowy. Nie zgodzili się również na dowód 100% powiększenia odbitki, bowiem Sąd te mapy uznał jako fałszywe i powiększenie jej o 100% nie zmieni. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], w wyniku rozpatrzenia powyższego wniosku, utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] r. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że obowiązujący w dniu wydania badanej decyzji Prezydenta [...] miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego został zatwierdzony uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] Nr [...] z dnia [...] r. – Dz. Urz. Woj. [...]. Nr 1, poz. 3 z 1980 r. wraz z jego aktualizacją zatwierdzoną uchwałą Rady Miejskiej w [...] Nr [...] z dnia [...] r. – Dz. Urz. Wojew. [...]. Nr 1 z 1992 r., przy czym aktualizacja planu z 1991 r. nie dotyczyła rozpatrywanego obszaru. Dalej Kolegium podało, że skład orzekający przy ponownym rozpatrzeniu sprawy o zbadanie zgodności z prawem przedmiotowej decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] r. również skoncentrował się na zbadaniu czy decyzja jest zgodna, a więc nie sprzeczna, z ustaleniami miejscowego planu obowiązującego na dzień jej wydania. W wyniku tej czynności ustalono, że przedmiotowy budynek położony jest w obszarze przeznaczonym na pas drogowy skrzyżowania ulic [...] i [...] w [...], a więc planowana inwestycja jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Na tej podstawi Kolegium stwierdziło, że w myśl art. 16 pkt 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, wydana w dniu [...] r. decyzja prezydenta M. K., jest z mocy prawa nieważna. H. i L. K. zaskarżyli powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] wnosząc o jej uchylenie, ponieważ SKO nie doręczyło im mapy którą powiększyło o 100% oraz przed wydaniem decyzji nie dało możliwości wypowiedzenia się. W uzasadnieniu wyjaśnili, że obiekt w dobrej wierze kupili w [...] r. od likwidatora WPHWiU. Jest to ich miejsce pracy, które w [...] r. rozbudowali na podstawie pozwolenia na budowę, w prawo i w lewo działki. Obecnie nadbudować chcą część wybudowaną w 1966 r., kupioną w [...] r. i nie mogą zgodzić się, że jest to niedopuszczalne. Ponadto dodali, że jeżeli SKO wydaje decyzje o nieważności prawomocnej decyzji, to wnoszą aby uwzględniono im odszkodowanie za zakup obiektu w [...] r. oraz rozbudowę w [...] r. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem materialnym oraz przepisami postępowania administracyjnego nie dostarczyła podstaw do uwzględnienia skargi. Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] stwierdzająca nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] r. ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na nadbudowie istniejącego pawilonu handlowego na działce nr 544 z obrębu 9, położonej przy ul. [...] w [...]. W tym miejscu należy podnieść, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 157 kpa jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest jedynie ustalenie, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. W rozpoznawanej sprawie organ orzekający trafnie uznał, że decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji, zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa (art. 156 § 1 pkt 7 kpa). Stosownie bowiem do przepisu art. 16 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 89, poz. 415 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym na dzień 15 lipca 1997 r., decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest nieważna, jeżeli: jest sprzeczna z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego. Kwestią sporną w przedmiotowej sprawie pozostawało, w którym terenie elementarnym obowiązującego w dacie wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] znajdowała się działka skarżących. Ustalenie tej okoliczności, z uwagi na skalę mapy z rysunkiem planu, nastręczało trudności organom obu instancji. Jednak w chwili obecnej zdaniem Sądu, powiększony rysunek planu, pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, iż działka skarżących w całości mieści się w granicach terenu elementarnego oznaczonego w planie symbolem [...]. Teren ten w planie przeznaczony został pod miejską drogę ruchu normalnego II klasy. W tej sytuacji Kolegium słusznie uznało, że skoro teren działki skarżących został przeznaczony w planie pod budowę drogi publicznej, to budowa jakichkolwiek obiektów, a także rozbudowa, czy nadbudowa istniejących obiektów budowlanych pozostaje w sprzeczności z planowanym przeznaczeniem terenu. Wydanie zatem pozytywnej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji przy powyższych zapisach planu, musiało stosownie do art. 16 pkt 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym skutkować stwierdzeniem jej nieważności. Odnosząc się do zarzutów skargi należy wyjaśnić, że kodeks postępowania administracyjnego nie nakłada na organy orzekające obowiązku doręczenia stronom dowodów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia. Organy zobowiązane są umożliwić stroną zapoznanie się z materiałem dowodowym oraz wypowiedzieć co do tych dowodów. Skarżący słusznie zarzucają, że w przedmiotowej sprawie Kolegium nie poinformowało ich o takiej możliwości, co stanowi naruszenie przepisu art. 10 kpa. Jednakże skarżący nie wskazują jaki wpływ na wynik sprawy miało takie naruszenie przepisów kpa. Sąd z urzędu również nie dopatrzył się aby uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy, bowiem zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do wydania zaskarżonej decyzji. Ponadto Sąd wyjaśnia, że w przypadku stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej strona może domagać się stosownego odszkodowania w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym, a nie w postępowaniu administracyjnym. Sąd stwierdzając zatem legalności zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło