II SA/Sz 974/14
WyrokWSA w Szczecinie2015-08-27
Skład orzekający: Arkadiusz Windak, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Elżbieta Makowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia o niepełnosprawności, jeśli strona skarżąca powołała się na zły stan zdrowia dopiero w skardze do sądu administracyjnego, nie składając jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ strona skarżąca nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z odwołaniem, uprawdopodabniając brak winy w jego uchybieniu. Powołanie się na zły stan zdrowia dopiero w skardze do sądu administracyjnego jest bezskuteczne, gdyż sąd nie jest organem właściwym do orzekania w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego.Stan faktyczny
Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności zaliczył D.G. do lekkiego stopnia niepełnosprawności. Orzeczenie to zostało doręczone domownikowi skarżącego. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając doręczenie za skuteczne. Skarżący w skardze do WSA podniósł, że odwołanie złożył po terminie z powodu złego stanu zdrowia, jednak nie złożył wniosku o przywrócenie terminu. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj, Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi D.G. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na rzecz adw. L. M. kwotę [...] złotych zawierającą należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w S. orzeczeniem z dnia [...] r. zaliczył D. G. do lekkiego stopnia niepełnosprawności. Orzeczenie to doręczono stronie [...] r.
W dniu [...] r. D. G. złożył odwołanie od tego orzeczenia podnosząc, że jest ono niesprawiedliwe.
Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w S. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] wydanym na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 z późn. zm.) oraz art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z § 19 ust. 3 pkt 2 lit a rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [..] r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. Nr 139, poz. 1328 z późn. zm.) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu swojego orzeczenia organ wyjaśnił, że orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r. odebrane zostało w dniu [...] r. przez domownika wnioskodawcy (matkę), co zostało potwierdzone jej podpisem na zwrotnym poświadczeniu odbioru. Zgodnie z art. 43 K.p.a. w przypadku nieobecności adresata, pismo doręcza się za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Data doręczenia pisma dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy, a nie data dotarcia tego pisma do rąk adresata, ma rozstrzygające znaczenie dla oceny, czy środek odwoławczy został wniesiony w terminie zakreślonym przepisami prawa. Okoliczność, że dorosły domownik nie doręczył w stosownym terminie przyjętego pisma adresatowi, nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia odwołania. Doręczenie stronie orzeczenia o niepełnosprawności w dniu [...] r. było skuteczne. Orzeczenie to zawierało prawidłowe pouczenie o przysługującym środku odwoławczym oraz o terminie jego wniesienia, tj. terminie 14 dni od daty jego otrzymania. Odwołanie od orzeczenia o niepełnosprawności zostało złożone w dniu [...] r., dlatego Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania
o Niepełnosprawności działając na podstawie § 16 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania
o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności przekazał całość akt organowi odwoławczemu, który stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem [...] r. Następstwem tego jest prawomocność orzeczenia organu I instancji o stopniu niepełnosprawności.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. na ww. postanowienie D. G. wyjaśnił, że odwołanie złożył po terminie z powodu złego stanu zdrowia. Wskazał, że nie miał zamiaru wnosić odwołania ale stan jego zdrowia wymusił na nim taką decyzję. W ocenie skarżącego organ I instancji nieprawidłowo ocenił stan jego zdrowia uznając, że jest on zdolny do pracy. Tymczasem skarżący cierpi na zawroty głowy i ból kolana. W związku z tym zwrócił się do Sądu o skorygowanie orzeczenia o niepełnosprawności.
Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w odpowiedzi a skargę wniósł o jej oddalenie, opisując w uzasadnieniu przebieg postępowania w sprawie. Jednocześnie zwrócił uwagę, że skarżący nie złożył w przewidzianym w art. 58 K.p.a. terminie, wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, zawierającego uzasadnienie przyczyn uchybienia. Ponieważ odwołanie winno być wniesione do dnia [..] r., a zostało złożone w siedzibie organu w dniu [...] r., skarga jest nieuzasadniona.
Na rozprawie w dniu [...] r. pełnomocnik skarżącego wyznaczony z urzędu oświadczył, że popiera skargę i wnosi o dopuszczenie dowodu z akt postępowania organu I instancji celem wykazania, że przyczyna uchybienia terminu była niezależna od skarżącego w rozumieniu art. 58 K.p.a. Pełnomocnik wniósł także o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
Sąd, na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej "P.p.s.a.", oddalił wniosek dowodowy złożony przez pełnomocnika skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia. Sąd administracyjny nie jest uprawniony do orzekania zamiast organu administracji, dlatego nie może we własnym zakresie zmienić zaskarżonego postanowienia ani tym bardziej orzeczenia organu I Instancji. W razie uwzględnienia skargi jest natomiast uprawniony do uchylenia zaskarżonego postanowienia, ewentualnie do stwierdzenia jego nieważności (art. 145 P.p.s.a.).
Rozpoznając skargę D. G. Sąd uznał, że skarga nie jest uzasadniona.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 z późn. zm.), zgodnie z którym wojewódzkie zespoły do spraw orzekania
o niepełnosprawności orzekają jako druga instancja. W podstawie prawnej postanowienia powołano także rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności
i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. Nr 139, poz. 1328 z późn. zm.). W myśl § 16 ust. 1 i 2 tego rozporządzenia osoba zainteresowana, w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności, może wnieść odwołanie do wojewódzkiego zespołu, za pośrednictwem powiatowego zespołu, który wydał orzeczenie. Powiatowy zespół, który wydał orzeczenie, obowiązany jest przesłać odwołanie wraz z aktami sprawy do wojewódzkiego zespołu, w terminie 7 dni od dnia otrzymania odwołania. Skarżącemu doręczono skutecznie orzeczenie o stopniu niepełnosprawności w dniu [...] r. Orzeczenie to zawierało prawidłowe pouczenie o przysługującym stronie środku zaskarżenia oraz o trybie i terminie jego złożenia. Termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem [...] r. Odwołanie zostało złożone w dniu [...] r., bez wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W tej sytuacji zasadnie Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w S. wydał postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, powołując się na § 19 ust. 3 pkt 2 lit. a ww. rozporządzenia.
Zgodnie z art. 66 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, w sprawach nieunormowanych jej przepisami stosuje się Kodeks postępowania administracyjnego. W myśl art. 58 § 1 K.p.a.,
w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę
o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2) Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (§ 3).
Skarżący wniósł odwołanie od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności
z uchybieniem terminu nie składając jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W odwołaniu nie powołał się na zły stan zdrowia, który uniemożliwił mu wniesienie odwołania w terminie i nie wyjaśnił przyczyn opóźnienia. W tej sytuacji organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Dopiero w skardze do Sądu skarżący powołał się na zły stan zdrowia, który jak wyjaśnił, uniemożliwił mu dostarczenie odwołania w terminie. Należy jednak zwrócić uwagę, że odwołanie od orzeczenia o niepełnosprawności wnosi się za pośrednictwem powiatowego zespołu, który wydał orzeczenie i do tego organu skarżący winien był złożyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia, czego- jak już zostało to wyżej wskazane - nie uczynił. Powoływanie się na zły stan zdrowia, który uniemożliwił wniesienie odwołania w terminie dopiero w skardze na postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jest bezskuteczne, skoro Sąd nie jest organem administracji publicznej właściwym do orzekania w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia do tego organu środka odwoławczego. Wyjaśnienie dopiero w skardze przyczyny uchybienia terminu nie mogło być zatem przedmiotem oceny Sądu i nie mogło prowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zostać złożony wraz z odwołaniem i w tym wniosku skarżący winien uprawdopodobnić, że uchybił terminowi bez swojej winy.
Wniosku takiego skarżący nie złożył dlatego organ drugiej instancji badając dopuszczalność wniesienia odwołania i zachowanie terminu do jego wniesienia zasadnie uznał, że odwołanie zostało złożone po upływie terminu. Wydanie zaskarżonego postanowienia nie narusza przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego ani przepisów cytowanego wyżej rozporządzenia.
Z powyższych względów, skargę jako niezasadną, Sąd oddalił na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie zawarte w pkt. II wyroku wydano na podstawie art. 250 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło