II SA/Sz 986/12

PostanowienieWSA w Szczecinie2012-11-19

Skład orzekający: Monika Bieńkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba odbywająca karę pozbawienia wolności, posiadająca jedynie rentę i niewielkie oszczędności, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym np. ustanowienie adwokata. Sytuacja materialna wnioskodawcy, w tym odbywanie kary pozbawienia wolności, brak majątku oraz wysokość renty i oszczędności, może uzasadniać przyznanie takiego prawa.
Stan faktyczny
Skarżący Z. R., odbywający karę pozbawienia wolności, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku pielęgnacyjnego. Po wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych, skarżący przedstawił formularz PPF, wykazując swoją trudną sytuację materialną (renta, brak zatrudnienia, niewielkie oszczędności).
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy we wnioskowanym zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy we wnioskowanym zakresie obejmującym ustanowienie adwokata Z. R. po otrzymaniu zawiadomienia o terminie rozprawy w sprawie z jego skargi na opisaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wystąpił o przyznanie mu pełnomocnika. Mając na uwadze, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać złożony na urzędowym formularzu, wezwaniem z dnia[...] referendarz sądowy na podstawie art. 258 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270), zwana dalej P.p.s.a. przesłał skarżącemu formularz PPF celem uzupełnienia braków formalnych wniosku przez wypełnienie, podpisanie i odesłanie załączonego formularza w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W zakreślonym terminie skarżący zobowiązanie referendarza sądowego wykonał i przesłał wypełniony formularz PPF, w którym wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku podał, że jedynym źródłem jego utrzymania jest renta w wysokości[...]. Wnioskodawca aktualnie odbywa karę pozbawienia wolności w zakładzie Karnym , nie posiada żadnego majątku. W wykonaniu zobowiązania referendarza sądowego zobowiązującego do wykazania swojej aktualnej sytuacji finansowej, Z. R. nadesłał zaświadczenie zastępcy Dyrektora Zakładu Karnego podające, iż nie jest on odpłatnie zatrudniony w ZK oraz, że otrzymuje świadczenie ZUS w wysokości [...] i na dzień[...] zgromadził kwotę [...], która zostanie wypłacona w dniu zwolnienia. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz.270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3 cyt. artykułu). Częściowe zwolnienie od opłat i wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 ) Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. zatem to rzeczą wnioskodawcy jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. W niniejszej sprawie referendarz sądowy uznał, że wnioskodawca z uwagi na swoją sytuację osobistą związana z odbywaniem kary pozbawienia wolności, a także majątkową (brak majątku ) oraz dochodową ( renta w wysokości[...], oszczędności w kwocie [...]) nie ma obiektywnej możliwości poniesienia kosztów związanych z ustanowieniem adwokata. W konsekwencji na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło