II SA/Sz 998/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędziowie: Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.) Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2007 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie administracyjne w sprawie garażu blaszanego zlokalizowanego w [...] przy ul. [...], działka nr [...] postawionego bez wymaganego przepisami pozwolenia na budowę. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] wydanym na podstawie art. 48 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowalne (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 123 Kpa Inspektor Nadzoru Budowlanego w celu doprowadzenia postawionego ww. garażu blaszanego do stanu zgodnego z prawem nałożył na inwestora – R. S. obowiązek przedłożenia w terminie do dnia [...] następujących dokumentów: 1) zaświadczenia o zgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, 2) projektu zagospodarowania przedmiotowej działki, 3) projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi wykonanego przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane wpisaną do właściwej izby samorządu zawodowego oraz orzeczenia technicznego sporządzonego przez uprawnioną osobę potwierdzające wykonanie budowy zgodnie z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej, 4) potwierdzenia geotechnicznego posadowienia obiektu sporządzonego przez uprawnioną osobę, 5) oświadczenia złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowalne (w tym zgody wszystkich współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości). Z uwagi na nieuzyskanie zgody wszystkich współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości inwestor R. S. wystąpiła do Sądu Rejonowego z wnioskiem o wyrażenie zgody na czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu w sprawie budowy garażu na działce stanowiącej współwłasność. Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] zawiesił prowadzone postępowanie. Postanowieniem z dnia [...] sygn. akt I Ns 389/04 Sąd Rejonowy udzielił inwestorce zgody na postawienie blaszanego garażu w [...] przy ul. [...] na działce nr [...]. Po usunięciu przyczyn zawieszenia organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] podjął z urzędu postępowanie ww. sprawie. Z uwagi na niewykonanie obowiązków określonych w postanowieniu z dnia [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowalne (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 104 Kpa nakazał R. S. rozbiórkę ww. garażu. Od ww. decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego R. S. złożyła odwołanie w którym wyjaśniła, że przedmiotowy garaż postawiła w miejscu rozpadających się szop drewnianych. Jest to obiekt gospodarczy, a nie garaż. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowalne (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał zaskarżoną decyzję zgodnie z prawem, gdyż skarżąca nie wywiązała się z nałożonego na nią obowiązku umożliwiającego legalizację garażu. W przypadku niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 48 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowalne, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. R. S. zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnosząc o jej uchylenie w całości. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że garaż posadowiony na płycie betonowej bez fundamentu nie jest obiektem budowlanym i nie mają do niego zastosowania przepisy prawa budowlanego. Nie podlega on rygorom zastosowanym przez nadzór budowlany. Na rozprawie skarżąca okazała decyzję Wójta Gminy z dnia [...] o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie garażu blaszanego wg projektu typowego na działce nr [...] w [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż zarzuty, na których została oparta, nie są trafne, albowiem garaż, stosownie do art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowalne (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z zm.), jest obiektem budowlanym i działania organów nadzoru budowlanego oparte na przepisach prawa budowlanego były w sprawie uzasadnione. Zgodnie jednak z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej ppsa, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przed wszystkim należy zauważyć, że zarówno organ pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy nie wyjaśniły w sposób wyczerpujący stanu faktycznego sprawy, a w szczególnści daty postawienia przedmiotowego garażu. Z protokołu oględzin przeprowadzonych w dniu [...] wynika, że według twierdzeń sąsiadów garaż blaszany na działce nr [...] w [...] został postawiony w roku [...]. Jednakże w protokole nie wskazano, czy twierdzą tak wszyscy sąsiedzi, czy tylko niektórzy z nich. Natomiast z wniosku inwestora R. S. do Sądu Rejonowego o wyrażenie zgody na czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu nieruchomością wspólną wynika, że już w dniu [...] zwróciła się do pozostałych współwłaścicieli nieruchomości o wyrażenie zgody na budowę garażu w miejsce drewnianej szopy i betonowej komórki. W kolejnym piśmie do organu pierwszej instancji z dnia [...] (data wpływu [...]) wskazała, że przedmiotowy garaż został postawiony przez jej byłego konkubenta M. S. w [...], który w załączonym do ww. pisma oświadczeniu z dnia [...] potwierdził to dodając, iż postawił ten garaż bez wcześniejszego uzgodnienia z R. S. Chociaż Inspektor Nadzoru Budowlanego został o tym poinformowany przez inwestora R. S. w piśmie z dnia [...] (data wpływu [...]), to jednak nie uwzględnił tej okoliczności. Tymczasem okazuje się, że skarżąca spełniła wymóg określony w pkt 1 postanowienia Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] dotyczący uzyskania zaświadczenia o zgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Na rozprawie przed tut. Sądem skarżąca okazała ostateczną decyzję Wójta Gminy z dnia [...] nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy dla budowy garażu na działce nr [...] w [...]. Zastrzeżenie budzi przebieg postępowania, a zwłaszcza przestrzeganie przez organ przepisów art. 7,9 i 10 kpa. zgodnie z którymi w toku postępowania organ powinien podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienie stanu sprawy, oraz załatwienia jej mając na względzie interes społeczny oraz słuszny interes obywateli, a także należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Przed wydaniem decyzji organ zobowiązany jest umożliwić stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów (art. 10 kpa). Z akt sprawy nie wynika, iż organ umożliwił stronie także wypowiedzenia się w trybie art. 10 § 1 kpa. Powyższe uchybienia mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Skarżąca dopiero na rozprawie okazała wydaną jej przez Wójta Gminy decyzję o warunkach zabudowy dla budowy garażu. W prawidłowo prowadzonym postępowaniu organ powinien wyjaśnić stronie jakie – zgodnie z prawem warunki musi spełnić, by sprawa mogła być zgodnie z jej oczekiwaniami załatwiona, w tym przypadku jakie są możliwości legalizacji budowy przedmiotowego garażu. W przedmiotowej sprawie organy nadzoru budowlanego obydwu instancji wydały decyzje zatem z naruszeniem w/w przepisów, a także art. 77 Kpa, który nakłada na nie obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący. Ponadto okoliczność, że dnia [...] skarżąca uzyskała decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, której brak był przesłanką wydania zaskarżonej decyzji. Okoliczność ta stanowić może przesłankę wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Decyzja ostateczna wydana bowiem została później tj. [...]. Rozstrzygnięcie w pkt I niniejszego wyroku zapadło na podstawie art. 145 § 1 pkt lit. b) i c), a w pkt II na podstawie art. 152 powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach (pkt III wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 2 ww. ustawy.