II SAB/Sz 114/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jego skargi na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy we wnioskowanym zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych R.P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wezwany do uiszczenia wpisu od przedmiotowej skargi w wysokości 100 zł, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy. Mając na uwadze, ustawowy obowiązek złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, referendarz sądowy przesłał skarżącemu druk ww. formularza zobowiązując jednocześnie do jego wypełnienia i odesłania w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku o przyrannie prawa pomocy bez rozpoznania. W zakreślonym terminie R.P. przesłał formularz PPF, w którym wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że aktualnie przebywa w zakładzie karnym, nie pracuje i w związku z tym nie ma środków pieniężnych na opłacenie przedmiotowej skargi. Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku ani żadnych dochodów. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz.270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 ). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3 cyt. artykułu). Częściowe zwolnienie od opłat i wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 ) Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. zatem to rzeczą wnioskodawcy jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. W niniejszej sprawie referendarz sądowy uznał, że wnioskodawca z uwagi na swoją sytuację osobistą związaną z odbywaniem kary pozbawienia wolności, a także majątkową (brak majątku ) oraz dochodową (brak dochodu) nie ma obiektywnej możliwości poniesienia kosztów związanych z przedmiotową sprawą. W konsekwencji na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.