II SAB/Sz 123/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. Ż. na bezczynność Wojewody w przedmiocie rozpoznania wniosku p o s t a n a w i a odrzucić skargę W dniu 1 lipca 2025 r. K. Z. (dalej także jako: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Wojewody w przedmiocie rozpoznania jego wniosku (wpływ: 7 marca 2025 r.) o wyłączenie dwóch pracowników socjalnych Ośrodka Pomocy Społecznej w B.. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi wskazując, że poinformował skarżącego, że nie jest organem właściwym w sprawie rozpatrzenia jego wniosku przy jednoczesnym wskazaniu podmiotów, do których można się w ww. sprawie zwrócić. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi, poprzedzone jest każdorazowo analizą jej dopuszczalności, mającą na celu stwierdzenie, czy nie zachodzą podstawy do jej odrzucenia. Analiza przeprowadzona przez Sąd doprowadziła do wniosku, że skarga wniesiona przez skarżącego podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a."), wedle którego sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne, niż określone w pkt 1-3, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Skarga na bezczynność organu jest zatem dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego lub w ramach określonych postępowań uregulowanych w ordynacji podatkowej. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest bezczynność Wojewody w przedmiocie rozpoznania jego wniosku o wyłączenie dwóch pracowników socjalnych Ośrodka Pomocy Społecznej w B.. Niewątpliwie, skargę tę należy zakwalifikować jako tzw. skargę obywatelską, o której mowa w art. 227 i następnych k.p.a., której przedmiotem może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Wnosi się ją do właściwych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., a nie do sądów administracyjnych, których kognicja nie obejmuje orzekania zarówno w sprawach tych skarg, jak i sposobu ich rozpoznania. Powyższe stanowisko znajduje swoje potwierdzenie w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. m.in. postanowienie NSA z dnia 18 lutego 1997 r., sygn. akt III SAB 1/97, LEX nr 29038; postanowienie NSA z dnia 12 kwietnia 2001 r., sygn. akt I SA 2668/00, LEX nr 5426, czy też postanowienie NSA z dnia 23 lipca 2001 r., sygn. akt II SAB 213/00, LEX nr 5455). Innymi słowy, jak wynika z powyższych regulacji sąd administracyjny nie jest właściwy ani do rozpatrzenia skargi złożonej w trybie art. 227 k.p.a., ani też przeprowadzenia kontroli postępowania skargowego prowadzonego przez organ, ponieważ nie nadzoruje działalności organów administracji państwowej, a do jego kompetencji należy jedynie kontrola legalności zaskarżonych czynności, aktów i decyzji administracyjnych oraz bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawach, w których owe czynności, akty i decyzje są wydawane. Przepisy o postępowaniu skargowo-wnioskowym, zamieszczone w dziale VIII k.p.a., nie mają zatem zastosowania do postępowania sądowo-administracyjnego. Podsumowując, w ocenie Sądu, skoro skarga wniesiona w niniejszej sprawie na bezczynność Wojewody w przedmiocie rozpoznania wniosku o wyłączenie dwóch pracowników socjalnych Ośrodka Pomocy Społecznej w B. jest skargą złożoną w trybie art. 227 k.p.a., to nie mieści się ona w zakresie kognicji sądu administracyjnego i nie może być rozpatrywana przez ten sąd. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu, o czym orzeczono w sentencji postanowienia.