II SAB/Sz 126/23

PostanowienieWSA w Szczecinie2023-11-09

Skład orzekający: Patrycja Joanna Suwaj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność lub przewlekłość postępowania administracyjnego może być merytorycznie rozpoznana przez sąd administracyjny, jeśli postępowanie to zostało zakończone ostateczną decyzją przed wniesieniem skargi?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność lub przewlekłość postępowania administracyjnego, wniesiona po zakończeniu tego postępowania ostateczną decyzją, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Sąd administracyjny nie może merytorycznie orzekać w przedmiocie skargi na bezczynność lub przewlekłość, gdy organ administracji publicznej wydał już rozstrzygnięcie w sprawie, ponieważ cel skargi, jakim jest doprowadzenie do wydania aktu lub czynności przez organ, nie może zostać już osiągnięty.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na bezczynność i przewlekłość postępowania Burmistrza Nowogardu w sprawie przyznania dodatku dla gospodarstw domowych. Burmistrz wydał decyzję odmawiającą przyznania świadczenia, która stała się ostateczna. Następnie Burmistrz wezwał skarżącego do sprecyzowania wniosku, a w związku z brakiem reakcji, pismo zostało pozostawione bez rozpoznania. Skarga została wniesiona po zakończeniu postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. J. na bezczynność i przewlekłość postępowania Burmistrza Nowogardu w przedmiocie przyznania dodatku dla gospodarstw domowych postanawia: odrzucić skargę M. J. (dalej jako: "Skarżący", "Strona") pismem z dnia 9 lipca 2023 r., złożonym drogą elektroniczną, wystąpił ze skargą, poprzedzoną ponagleniem, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na bezczynność i przewlekłość postępowania Burmistrza Miasta w przedmiocie przyznania dodatku dla gospodarstw domowych. W odpowiedzi na skargę udzielonej pismem z dnia 25 sierpnia 2023 r., uzupełnionej pismem 25 października 2023 r., Burmistrz Miasta wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, w szczególności wskazał, że mailem z dnia 9 października 2022 r. Skarżący złożył, na podstawie ustawy z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw - wniosek o przyznanie dodatku dla gospodarstwa domowego w miejscowości Ż. [...] Decyzją z dnia 20 grudnia 2022 r. nr [...] Burmistrz Miasta odmówił Skarżącemu przyznania świadczenia w formie dodatku do źródła ciepła wykorzystującego LPG. Rozstrzygnięcie to zostało odebrane przez Skarżącego w dniu 13 stycznia 2023 r. W dniu 16 stycznia 2023 r. do Urzędu wpłynęło pocztą elektroniczną podanie Strony zatytułowane: "*Protest *Zażalenie* Skarga". Pismem z dnia 27 stycznia 2023 r. wezwano Stronę do uzupełnienia braku formalnego poprzez złożenie podpisu pod podaniem z dnia 16 stycznia 2023r., jednocześnie poinformowano, że podanie zostanie potraktowane jako odwołanie od decyzji z dnia 20 grudnia 2022 r. Wobec uzupełnienia dnia 2 lutego 2023 r. braku formalnego podania Organ w trybie art. 129 § 1 k.p.a. przekazał akta sprawy Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Szczecinie. Następnie Kolegium zwróciło te akta podnosząc, że Skarżący pismem z dnia 5 marca 2023 r. poinformował Organ odwoławczy, że jego pismo z dnia 2 lutego 2023 r. nie stanowi odwołania. Zdaniem Organu, w tej sytuacji wobec nie wniesienia przez Skarżącego odwołania, decyzja z dnia 20 grudnia 2022 r., stała się ostateczna. Następnie, wezwano Stronę do sprecyzowania wniosku poprzez określenie: a) której dokładnie sprawy dotyczy wniosek, z zastrzeżeniem przyjęcia, że sprawa dotyczy wypłaty dodatku do źródła ciepła, tj. wniosku z dnia 09.10.2022r. sygnatura sprawy [...]; b) czy wniosek z dnia 12.06.2023r. dotyczy: a) wznowienia postępowania sygnatura sprawy [...], b) stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 20.12.2022r., c) uchylenia decyzji z dnia 20.12.2022r., d) zmiany decyzji z dnia 20.12.2022r. do wyboru jedna z opcji a-d; c) interesu prawnego z prośbą o jego wskazanie; d) okoliczności i faktów z prośbą o ich wskazanie; e) przepisy prawa proszę z prośbą o ich wskazanie. Z zastrzeżeniem, że niewyjaśnienie okoliczności ujętych w pkt 1 i 2 w terminie 7 dni od daty doręczenia niniejszego pisma spowoduje pozostawienie pisma bez rozpoznania. W związku z brakiem reakcji Skarżącego na wezwanie, Jego pismo zostało pozostawione bez rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 dalej zwanej "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a ww. przepisu. Także w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie natomiast do art. 149 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1 pkt 1-3). Jednocześnie sąd stwierdza czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Z przedstawionego wyżej stanu faktycznego wynika, że skarga z dnia 9 lipca 2023r. na bezczynność i przewlekłość Organu I instancji (Burmistrza N.) została wniesiona po zakończeniu postępowania administracyjnego ostateczną decyzją z dnia 20 grudnia 2022 r. nr [...] Zdaniem Sądu, skoro Burmistrz Miasta rozstrzygnął decyzją administracyjną sprawę w przedmiocie przyznania dodatku dla gospodarstw domowych przed wniesieniem niniejszej skargi, to Sąd nie może merytorycznie orzekać w przedmiocie skargi na bezczynność i przewlekłość tego Organu w kwestionowanym postępowaniu. W dacie wniesienia przedmiotowej skargi nie toczyło się już postępowanie przed ww. Organem, które zostało zakończone ostateczną decyzją z dnia 20 grudnia 2022 r. Pogląd o niemożności merytorycznego rozpoznania sprawy wynika z uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r., sygn. II OPS 5/19 (publ. na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z uchwałą, wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego. Odmienne rozumowanie oznaczałoby, że środek ten zamiast w swoim celu zmierzać do likwidacji stanu bezczynności, powiązany byłby zasadniczo z celem wykraczającym poza zakres postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu. Przyjęty w powołanej uchwale pogląd w odniesieniu do skargi na bezczynność organu administracji, pozostaje aktualny także wobec skargi wniesionej na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji, gdy skarga ta została wniesiona po zakończeniu postępowania, którego dotyczy. Jak wynika z kolejnej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 marca 2022 r., II OPS 1/21, skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu, poprzedzona ponagleniem złożonym w jego toku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd uznał w cytowanej uchwale, że nie jest już możliwe osiągnięcie celu skargi, którym jest rozstrzygnięcie sprawy, skoro organ dokonał już takiego rozstrzygnięcia. NSA wyjaśnił również, że "Przewlekłość postępowania administracyjnego, jako stan faktyczny, nie jest stanem ciągłym, lecz ma swój kres w chwili rozstrzygnięcia sprawy przez organ. Po rozstrzygnięciu sprawy przez organ, nawet jeżeli rozstrzygnięcie to nastąpi po upływie terminu wyznaczonego w przepisach obowiązującego prawa, przewlekłość postępowania pozostaje stanem historycznym, czyli takim, który istniejąc w przeszłości, nie może być uznany w procedurze sądowoadministracyjnej za nadal podlegający ocenie w kontekście celu tej procedury, tj. przeciwdziałania opieszałości organu w wydaniu rozstrzygnięcia, skoro organ wydał już takie rozstrzygnięcie". Sąd w pełni podziela stanowisko zawarte w powołanych uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wobec tego Sąd stwierdził, że skarga jest niedopuszczalna i orzekł o jej odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło