II SAB/Sz 128/13
PostanowienieWSA w Szczecinie2014-01-17
Skład orzekający: Stefan Kłosowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie wykupu nieruchomości, wynikająca z uchwalenia planu miejscowego, podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie wykupu nieruchomości, wynikająca z uchwalenia planu miejscowego, nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ roszczenie o wykupienie nieruchomości ma charakter cywilnoprawny, a spory z tego tytułu rozstrzygają sądy powszechne. W związku z tym skarga jest niedopuszczalna.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie wykupu części nieruchomości przeznaczonej pod drogę publiczną na mocy uchwały rady gminy. Organ administracji wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że sprawa ma charakter cywilnoprawny i nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 stycznia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. S. i P. S. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie wykupu nieruchomości p o s t a n a w i a odrzucić skargę
Pismem z dnia [...] r. K. S. i P. S. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Wójta Gminy polegającą na nie rozpoznaniu ich wniosku o wykupienie części nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] w związku z przeznaczeniem jej uchwałą Nr VIII/53/2007 Rady Gminy Szczecinek z dnia 27 kwietnia 2007 r. pod drogę publiczną.
Burmistrz Gminy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej wskazując, że sprawa objęta skargą nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ roszczenie o wykupienie nieruchomości ma charakter cywilnoprawny i skarżący powinni wystąpić ze stosownym roszczeniem na drogę postępowania cywilnego. Organ podniósł, że skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzję administracyjną, postanowienie, oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia, albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa. Ponieważ sprawa objęta skargą ma charakter cywilnoprawny, skarga na bezczynność organu nie przysługuje.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
§ 3. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Ze skargi i dołączonego do niej wniosku z dnia 23 kwietnia 2013 r. o wykup nieruchomości wynika, że przedmiotem skargi jest bezczynność Wójta Gminy polegająca na nie zrealizowaniu roszczenia skarżących o wykupienie części nieruchomości przeznaczonej w planie miejscowym zagospodarowania przestrzennego pod drogę publiczną. Podstawą prawną roszczenia jest art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012 r. poz.647 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą, korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone, właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości może, z zastrzeżeniem ust. 2, żądać od gminy:
1) odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo
2) wykupienia nieruchomości lub jej części.
Realizacja roszczeń, o których mowa w ust. 1, może nastąpić również w drodze zaoferowania przez gminę właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu nieruchomości zamiennej. Z dniem zawarcia umowy zamiany roszczenia wygasają. (art. 36 ust. 2 tej ustawy). Wykonanie obowiązku wynikającego z roszczeń o których mowa w art. 36 ust. 1 powinno nastąpić w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku, chyba że strony postanowią inaczej. Spory w sprawach o których mowa w art. 36 ust. 1 rozstrzygają sądy powszechne (art. 37 ust. 9 i 10 ww. ustawy).
W niniejszej sprawie mamy do czynienia właśnie z takim sporem, ponieważ skarżący żądają wykupienia części nieruchomości w związku z uchwaleniem planu miejscowego, a organ poinformował ich, że mogą korzystać z nieruchomości w dotychczasowy sposób. Uznał zatem, że ich roszczenie o wykupienie nieruchomości jest niezasadne.
W przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli jest brak określonego aktu lub czynności w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Sytuacja taka w niniejszej sprawie nie występuje, ponieważ sprawa nie ma charakteru administracyjnego. Roszczenie o wykupienie nieruchomości lub jej części ma charakter cywilnoprawny, co powoduje, że spory z tego tytułu rozpoznają sądy powszechne.
Sprawa będąca przedmiotem skargi nie należy do spraw określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a oraz § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zatem skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu nie przysługuje.
Z powyższych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło