II SAB/Sz 13/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.),, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi R. O. na bezczynność Burmistrza Gminy M. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie sądowe, II. stwierdza, że Burmistrz Gminy M. dopuścił się bezczynności, III. stwierdza, że bezczynność Burmistrza M. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. zasądza od Burmistrza Gminy M. na rzecz skarżącego R. O. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] r. R.O., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zwrócił się do Burmistrza M. o udostępnienie informacji publicznej poprzez: 1) wskazanie, czy Gmina M., ewentualnie podmioty działające na jej zlecenie, dokonały w okresie roku [...] usunięcia z pomieszczeń kotłowni zlokalizowanych w budynku Ośrodka Kultury Gminy i Miasta w M. (przy ulicy [...]), budynku Przedszkola Miejskiego w M. (przy ul. [...]), a także z obiektu Ratusza Miejskiego w M. (przy [...]) – urządzeń grzewczych, służących do wytwarzania ciepła, a zainstalowanych w tych obiektach przez spółkę [...] na podstawie umów dostawy ciepła zawartych z Gminą M. z dnia [...] r. nr [...]; 2) wyszczególnienie, które urządzenia z opisanych w pkt 1 wniosku, zostały z pomieszczeń kotłowni usunięte, a które pozostały w tych kotłowniach; 3) podanie, gdzie aktualnie znajdują się urządzenia grzewcze, opisane w pkt 1 wniosku. Dnia [...] r. do Urzędu Miejskiego w M. wpłynęła skarga R.O. skierowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. na bezczynność Burmistrza M. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący zarzucił Burmistrzowi naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji w zw. z art. 10 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz naruszenie art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f oraz pkt 5 lit. b, art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Jednocześnie skarżący wniósł o zobowiązanie Burmistrza M. do wykonania wniosku w terminie 14 dni, od dnia doręczenia akt organowi, a ponadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zdaniem skarżącego, nie ulega wątpliwości, że Burmistrz M. jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Powołując się na stanowisko wyrażone w orzecznictwie wskazał, że informacje objęte wnioskiem z dnia [...] r., jako dotyczące faktów związanych z gospodarowaniem mieniem komunalnym posiadają walor informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f oraz pkt 5 lit. b ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dodatkowo skarżący przytoczył treść art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej określający ustawowy termin na udzielenie odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej i wynoszący maksymalnie czternaście dni, od dnia złożenia wniosku stwierdzając, że bezsprzecznie Burmistrzowi M. można zarzucić stan bezczynności w przedmiocie rozpoznania jego wniosku. Wobec złożonej skargi, Burmistrz M. pismem z dnia [...] r. udzielił odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Odnosząc się do punktu 1 wniosku organ podał, że we wskazanym okresie zarówno z kotłowni Ośrodka Kultury i Sportu, jak też Miejskiego Przedszkola nie dokonano żadnych demontaży urządzeń grzewczych służących do wytwarzania ciepła, zaś usunięte zostały jedynie bezużyteczne "złomy" dawnych kotłów gazowych, całkowicie zdewastowanych przez R.O. w dniu [...] r., a które w chwili ich demontażu w żaden sposób nie służyły już wytwarzaniu ciepła (co skarżący wielokrotnie powtarzał w wypowiedziach publicznych, potwierdzając swoje sprawstwo w doprowadzeniu do takiego stanu). Jednocześnie organ podkreślił, że poza wspomnianymi kotłami, we wskazanych kotłowniach nie znajdowały się nigdy żadne inne urządzenia służące do wytwarzania ciepła. Ponadto Burmistrz M. podał, że w zakreślonym we wniosku okresie z kotłowni Ratusza Miejskiego w M. nie dokonano żadnego demontażu urządzeń grzewczych, służących do wytwarzania ciepła, rozumianych jako urządzenia kompletne. Organ wyjaśnił, że w [...] roku Gmina M. zmuszona była dokonać całkowitej wymiany wszystkich podzespołów istniejącego kotła gazowego (za wyjątkiem obudowy i żeliwnego wymiennika), z uwagi na to, że długoletnia eksploatacja tego urządzenia prowadzona przez firmę [...] R.O. doprowadziła kocioł do tak złego stanu, że jego eksploatacja zagrażała bezpieczeństwu obiektu, co wynikało ze stwierdzenia zawartego w protokole naprawy przeprowadzonej przez autoryzowany serwis producenta. Niezależnie od powyższego organ wskazał, że poza wymienionym kotłem, w kotłowni tej nie znajdowały się nigdy żadne inne urządzenia służące do "wytwarzania ciepła". Odnosząc się do punktu 2 wniosku organ podał, że odpowiedź została udzielona powyżej. Na marginesie organ wyjaśnił, że nie posiada wiedzy jakie urządzenia, służące nie tylko wytwarzaniu ciepła, zainstalowało przedsiębiorstwo [...] reprezentowane przez R.O., w ramach umów o modernizację kotłowni i dostawę energii cieplnej zawartych z Gminą M. w dniu [...] r., tj. umów o nr [...], bowiem Gmina M. nigdy nie otrzymała od wykonawcy specyfikacji technicznej urządzeń zawierających numery fabryczne oraz numery rejestrowe w Urzędzie Dozoru Technicznego. W tej sytuacji organ nie może potwierdzić, czy urządzenia obecnie zainstalowane są tymi samymi urządzeniami, które zostały zamontowane w [...] r. w przedmiotowych obiektach w ramach zawartych umów. Jednocześnie organ wskazał, że będzie mógł ustosunkować się do zadanych pytań po dostarczeniu kompletnej, potwierdzonej przez użytkownika, dokumentacji powykonawczej oraz dozorowej zmodernizowanych w [...] roku przez przedsiębiorstwo [...] kotłowni w trzech przedmiotowych obiektach. Udzielając odpowiedzi w zakresie punktu 3 wniosku Burmistrz M. podał, że niekompletne, określone jako "złomy" dawnych kotłów gazowych urządzenia wymienione w punkcie 1 znajdują się w pomieszczeniach będących pod nadzorem Gminy M., zabezpieczone i przechowywane jako dowód w sprawie. Obudowa i żeliwny wymiennik ciepła wskazane w punkcie 2, co do których zgodnie z odpowiedzią na pytanie 2 zachodzi co najwyżej przypuszczenie, że zostały zainstalowane przez firmę [...] w [...] roku znajdują się w pomieszczeniu kotłowni Ratusza Miejskiego w M. W odpowiedzi na skargę, Burmistrz M. wniósł o rozważenie umorzenia postępowania sądowego z uwagi na udzielenie przez organ odpowiedzi na wniosek R.O. - pismem z dnia [...] r., co powoduje, że zobowiązanie organu do rozpatrzenia i wykonania wniosku stało się bezprzedmiotowe. Zdaniem Burmistrza M., wniosek skarżącego z dnia [...] r. dotyczył jego własnych działań w stosunku do Gminy M. i służył uzyskaniu informacji przydatnych w toczącym się aktualnie procesie sądowym, bowiem odnosił się do zamontowanych w Przedszkolu Miejskim oraz Ośrodku Kultury i Sportu w M. kotłów gazowych, które zdaniem organu, zostały całkowicie zdewastowane przez R.O. w dniu [...] r. poprzez usunięcie ich kluczowych elementów celem unieruchomienia system grzewczego we wskazanych jednostkach. Organ podkreślił, że miał wątpliwości, czy przedmiotowy wniosek dotyczy informacji publicznej w związku z tym, że odnosił się do pewnych okoliczności faktycznych, a nie dokumentacji lub informacji będącej w posiadaniu Urzędu Miejskiego w M. Ponadto Burmistrz M. wyjaśnił, że obawiał się udzielenia żądanych we wniosku informacji ze względu na dotychczasowe metody działania skarżącego polegające na stawianiu Gminy przed faktami dokonanymi i celowe niszczenie mienia na szkodę Gminy oraz z uwagi na dobro toczącego się procesu sądowego oraz ryzyko samowolnego zaboru urządzeń przez skarżącego, który uznaje je za swoje. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 j.t.), kontrola sądowa zaskarżonych aktów administracyjnych, czynności oraz bezczynności organów sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Natomiast stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4. Przedmiotem skargi rozpoznawanej w niniejszej sprawie stała się bezczynność Burmistrza M. związana z rozpoznaniem wniosku R.O. z dnia [...] r. o udzielenie informacji publicznej. Stosownie do art. 149 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności. Jednocześnie sąd stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (art. 149 § 1 pkt 3) oraz stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a). Wyjaśnienia wymaga, że w przypadku skarg na bezczynność kontroli Sądu poddany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ administracji, względnie inny podmiot zobowiązany miał obowiązek podjąć działanie w danej formie w określonym przez prawo terminie. Podkreślić należy, że oczekiwane przez stronę skarżącą informacje, odnoszące się do urządzeń grzewczych zainstalowanych w obiektach takich jak: Ośrodek Kultury, Przedszkole Miejskie oraz Ratusz Miejski zlokalizowanych w M. na podstawie umów zawartych z Gminą M. obejmowały swym zakresem dane o charakterze publicznym w rozumieniu art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764 j.t.), zwanej dalej "ustawą". Z kolei Burmistrz M. – jako organ władzy publicznej był podmiotem zobowiązanym do załatwienia przesłanego wniosku o udzielenie informacji publicznej stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy. Udostępnienie informacji publicznej na wniosek winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 i 2 ustawy). Jak wynika z oświadczenia organu zawartego w piśmie z dnia [...] r. - wniosek R.O. o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do organu w dniu [...] r., tym samym termin do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy upłynął w dniu [...] r., zaś do tej daty informacja publiczna nie została udostępniona wnioskodawcy. Jednocześnie organ nie powiadomił w trybie art. 13 ust. 2 ustawy skarżącego o powodach opóźnienia oraz o terminie przekazania żądanych danych. Wobec powyższego należy stwierdzić, że Burmistrz M. dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku z [...] r. Niemniej po wniesieniu skargi z dnia [...] r. informacja publiczna została R.O. przekazana wraz z pismem z dnia [...] r. W świetle powyższego należy stwierdzić, że stan bezczynności organu administracji publicznej ustał po wniesieniu skargi i nie występował w chwili orzekania przez Sąd. Ze względu na cel skargi na bezczynność, którym jest przerwanie stanu bezczynności organu i związanej z tym kompetencji sądu do zobowiązania organu do podjęcia w zakreślonym terminie działań w sprawie, stwierdzenie przez sąd na dzień podejmowania wyroku ustania bezczynności organu, uzasadnia umorzenie postępowania w zakresie skargi na bezczynność. Z tego względu Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem w takiej sytuacji postępowanie ze skargi na bezczynność organu staje się bezprzedmiotowe, gdyż niemożliwe jest zobowiązanie wspomnianego organu na mocy art. 149 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. do uczynienia zadość żądaniu strony. Rozstrzygnięcie w tym zakresie nie uwalniało Sądu od wypowiedzenia się, czy bezczynność organu miała postać rażącego naruszenia prawa stosownie do art. 149 § 1a ustawy p.p.s.a. Oceniając w tym zakresie postępowanie Burmistrza M. Sąd uznał, że stwierdzona bezczynność nie miała postaci rażącego naruszenia prawa, o czym orzekł w pkt III wyroku. Wyjaśnienia wymaga, że dla oceny, czy w rozpoznawanej sprawie miało miejsce rażące naruszenie prawa, nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów, lecz musi być ono znaczne, zaś rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach w danej sprawie ma być pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że zarówno charakter niniejszej sprawy, jak również przedmiot wniosku odnoszący się do pewnych okoliczności związanych z zamontowanymi kotłami grzewczymi oraz fakt, że strony niniejszego postępowania pozostają w sporze sądowym mógł, zdaniem Sądu, nasuwać wątpliwości organu, co do intencji wnioskodawcy, będącego stroną umów zawartych z Gminą M. Uwzględniając motywy działania organu oraz podejmowane czynności zmierzające do rozpoznania wniosku skarżącego, nie można dopatrzeć się złej woli organu w procesie udostępniania skarżącemu żądanej informacji, zaś opóźnienia w udzieleniu informacji, związanego z niewłaściwym zinterpretowaniem intencji wnioskodawcy, bowiem pierwotnie organ uznał, że dane objęte wnioskiem mogły być wykorzystane przez skarżącego w toczącym się procesie – w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie można potraktować, jako rażącego naruszenia prawa. Reasumując, Sąd orzekł w punkcie pierwszym wyroku o umorzeniu postępowania w zakresie zobowiązania organu do udzielenia informacji publicznej w oparciu o treść art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdzając przy tym w punkcie II, że organ dopuścił się bezczynności w myśl art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt III) stosownie do art. 149 § 1a ww. ustawy. W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanej ustawy p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.).