II SAB/Sz 137/22
PostanowienieWSA w Szczecinie2022-06-14
Skład orzekający: Renata Bukowiecka - Kleczaj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Prezesa Sądu w przedmiocie rozpoznania wniosku dotyczącego postępowania przed sądem powszechnym podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna tylko w zakresie, w jakim sądy administracyjne są właściwe do kontroli aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Skarga dotycząca postępowania przed sądem powszechnym, a nie organem administracji, nie podlega kognicji sądu administracyjnego i jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. W przypadku przewlekłości lub bezczynności w postępowaniu sądowym właściwa jest ustawa o skardze na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki.Stan faktyczny
Skarżący D. J. wniósł skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku dotyczącego postępowania przed sądem powszechnym. Skarżący zarzucił, że sędzia sądu powszechnego oparł swoje rozstrzygnięcie na fałszywych oskarżeniach i naruszył jego prawa konstytucyjne. Prezes Sądu Rejonowego wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, że odpowiedź na wniosek skarżącego została udzielona i skarga jest bezzasadna. Sąd administracyjny uznał skargę za niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Bukowiecka - Kleczaj po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. J. na bezczynność Prezesa Sądu R. w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku postanawia: odrzucić skargę
W dniu [...] kwietnia 2022 r. D. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Prezesa Sądu.
W uzasadnieniu skargi wskazał, że w sprawie II Ko [...] "SSR D. ustaliła względy wychowawcze na podstawie fałszywych oskarżeń niepopartych żadnymi dowodami". W związku z powyższym skarżący wniósł o "wskazanie podstaw prawnych wykorzystanych przez SSR w W. D. do uznania fałszywych oskarżeń jako udowodnione, a osobę oskarżaną jako winną, skoro nigdy nie był on nawet stroną postępowania w sprawach o wskazane oskarżenia".
W ocenie skarżącego, sędzia uznała jego winę, dlatego, że był on już karany w innej zakończonej sprawie.
Skarżący podał dalej, że w postanowieniu wydanym w sprawie [...] przyjęto jego winę, mimo braku podstaw do takich twierdzeń, czym naruszono prawa konstytucyjne z art 32, art. 42 punkt 3 i art. 45 Konstytucji RP. Zaznaczył, że nigdy fałszywe oskarżenia nie zostały poddane kontroli, nie podjęto żadnych interwencji, postępowań, ani nie wydano wyroków, co potwierdził sam Prezes Sądu w pismach znak: [...], [...]
Skoro więc jest stroną postępowania, to ma prawo do uzyskania ww. informacji w formie jaką wybrał.
W odpowiedzi na skargę, udzieloną pismem z dnia [...] maja 2022 r. organ wniósł o jej odrzucenie ewentualnie oddalenie i wyjaśnił, że skarga dotyczy sprawy znak: [...]
Prezes Sądu Rejonowego wyjaśnił, że skarżący wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2022 r. zwrócił się o informacje w ww. sprawie. Odpowiedź udzielona została pismem z dnia [...] kwietnia 2022 r. W tej sytuacji skarga na bezczynność jest oczywiście bezzasadna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga okazała się niedopuszczalna.
Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329), zwanej dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Nadto, sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Dodatkowo, zgodnie z art. 4 p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi (...) oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że poza aktami wydawanymi w sprawach indywidualnych (decyzjami administracyjnymi, postanowieniami, aktami lub czynnościami z zakresu administracji publicznej, sprzeciwami) we właściwości sądu administracyjnego pozostaje także kontrola bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Podkreślenia wymaga, że kontrola ta prowadzona może być tylko w przypadkach określonych w ww. art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9 p.p.s.a., tj. tylko wtedy, gdy organ był obowiązany załatwić sprawę administracyjną poprzez wydanie decyzji administracyjnej, postanowienia (na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, a także rozstrzygającego sprawę co do istoty), postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (...), a także innych niż określonych w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (...) oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach, a także innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Z powyższego wynika, że skarga na bezczynność organu lub przewlekłość postępowania dopuszczalna jest tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego. Tym samym skarga wniesiona w innym przedmiocie niż określony powyżej, nie podlega kontroli sądów administracyjnych, co stanowi przesłankę do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę na bezczynność w sprawie zawisłej przed sądem powszechnym, nie zaś przed organem administracji. Wspomniana skarga nie dotyczy przy tym postępowania w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, lecz postępowania w sprawie, w której postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w W. II Wydział Karny nałożył na skarżącego obowiązki.
Nie ulega wątpliwości, że przepisy prawa nie przyznają sądom administracyjnym jakichkolwiek uprawnień w zakresie kontrolowania prawidłowości postępowań w sprawach toczących się przed sądami powszechnymi. Jeżeli w sprawie toczącej się w takim postępowaniu doszło do przewlekłości, bądź bezczynności, wówczas strona może wywieść skargę na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 75).
Jak wynika bowiem z treści art. 1 ust. 1 ustawa ta reguluje zasady i tryb wnoszenia oraz rozpoznawania skargi strony, której prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone na skutek działania lub bezczynności sądu lub prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze.
Należy przy tym pokreślić, że w wypadku gdy skarga dotyczy postępowania przed sądem rejonowym i okręgowym, wówczas właściwy do jej rozpoznania w całości jest sąd apelacyjny (art. 4 ust. 1a) ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r.
W żadnym z tych przypadków właściwy do rozpoznania skargi nie będzie zatem sąd administracyjny.
W konsekwencji, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie brak było podstaw prawnych do przeprowadzenia kontroli sądowoadministracyjnej.
Z tego powodu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło