II SAB/Sz 173/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. Ż. na bezczynność Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie samowoli budowlanej p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie sądowe W dniu [...] r. A. Ż. wniósł do Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie samowoli budowlanej popełnionej przez Ł. B. na nieruchomości przy ul. [...] w [...], przejawiającą się w niezałatwieniu przez Inspektora Nadzoru Budowlanego sprawy zgodnie z postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w wyznaczonym terminie 30 dni od dnia doręczenia przedmiotowego postanowienia. Z przytoczonych przez skarżącego okoliczności faktycznych wynika, iż decyzją z dnia [...] roku [...], Kierownik Urzędu Miejskiego udzielił Ł. B. pozwolenia na rozbudowę zakładu [...] i zatwierdził projekt tego obiektu. Decyzją z dnia [...] roku [...] tenże organ nakazał Ł. B. wstrzymać wszelkie roboty budowlane przy rozbudowie zakładu [...] i dostarczyć dokumenty, wskazując, iż rozbudowa dokonywana była w oparciu o projekt i plan zagospodarowania działki opracowany niezgodnie ze stanem faktycznym, tj. odległości podane na planie przez autora projektu są niezgodne z pomiarem wykonanym na terenie działki nr [...] i [...]. Następnie, decyzją z dnia [...] roku [...] organ odwoławczy uchylił decyzję o zatwierdzeniu projektu i udzieleniu pozwolenia na rozbudowę zakładu [...]. W uzasadnieniu podniesiono, że rozbudowę zakładu rozpoczęto przed upływem 14 dniowego terminu od uprawomocnienia się decyzji, o pozwoleniu na budowę, sama zaś rozbudowa nastąpiła w odległości [...] m. od granicy sąsiada, a od budynku mieszkalnego na sąsiedniej działce (posiadającego otwory okienne) [...] m, podczas gdy wymagane jest zachowanie odległości min. 3 m. od granicy działki i 7 metrów od budynku. Ponadto organ odwoławczy zauważył, iż organ I instancji z urzędu powinien rozpatrzyć wydanie orzeczenia o utracie ważności pozwolenia na budowę, jednak tego nie uczynił. Powinien także, przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, doprowadzić rozbudowywany samowolnie zakład [...] do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami. W dniu [...] roku organ I instancji, wydał decyzję [...] nakazującą Ł. B. rozbiórkę części zakładu i przebudowę w taki sposób, aby odległość ściany bezotworowej rozbudowanej części od budynku skarżącego wynosiła co najmniej 7 m. W dniu [...] roku pełnomocnik Ł. B. wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Jak wynika z notatki służbowej z dnia [...] r., z akt sprawy zginęła w niewyjaśnionych okolicznościach przedmiotowa decyzja Wydziału Urbanistyki Architektury i Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. o rozbiórce przybudówki. Organ, pomimo wiedzy na ten temat, nie podjął stosownych działań do odtworzenia tej decyzji. W dniu [...] r. Ł. B. zgłosił obiekt do użytkowania, wskazując, iż roboty budowlane zostały wykonane na podstawie pozwolenia na budowę, mimo że zostało ono prawomocnie uchylone. Zgłoszenie zostało przyjęte w dniu [...] r. W dniu [...] roku Ł. B. wystąpił z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na rozbudowę i zadaszenie części parterowej, który to wniosek pismem z dnia [...] roku rozszerzył o kolejny wniosek w przedmiocie udzielenia pozwolenia na rozbudowę w/w przybudówki. Decyzją z dnia [...] r., znak: [...], Prezydent Miasta wydał pozwolenie na budowę zadaszenia nad istniejącą częścią parterową. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego Wojewoda decyzją z dnia [...]r. znak: [...], uchylił decyzję i odmówił zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę, wskazując, iż decyzja ta została wydana pomimo niespełnienia warunków zawartych w postanowieniu Prezydenta Miasta z dnia [...] roku, znak: [...]. W szczególności projekt techniczny, stanowiący załącznik do decyzji, został wykonany niezgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nr [...] z dnia [...] r. Dokonano bowiem przesunięcia nieprzekraczalnej linii zabudowy dla nieruchomości znajdującej się na posesji nr [...] przy ul. [...] w [...]. Dalej skarżący wskazuje, iż decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta udzielił Ł. B. zezwolenia na rozbudowę przybudówki budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...]. Od tej decyzji skarżący złożył odwołanie, po rozpatrzeniu którego Urząd Wojewódzki decyzja z dnia [...] roku, znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W dniu [...] r. Urząd Miejski decyzją nr [...] udzielił Ł. B. kolejnego pozwolenia na budowę, obejmującego zadaszenie części parterowej budynku mieszkalno-usługowego. Odwołanie jakie skarżący złożył od tej decyzji, zostało rozstrzygnięte decyzją Urzędu Wojewódzkiego z dnia [...] r., znak: [...], która utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. W związku z powyższymi rozstrzygnięciami skarżący wniósł skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokami: 1. z dnia [...] r., sygn. akt [...] uchylił postanowienie Wojewody z dnia [...] r. nr [...] i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...]r. nr [...] (w przedmiocie dopuszczenia usytuowania zadaszenia nad częścią parterową budynku mieszkalno-usługowego), 2. z dnia [...] r., sygn. akt [...], uchylił decyzje Wojewody z dnia [...] r. nr [...] i poprzedzająca ją decyzję prezydenta Miasta z dnia [...] r. nr [...], w przedmiocie pozwolenia na budowę obejmującą rozbudowę przybudówki, 3. z dnia [...] roku, sygn. akt [...] uchylił zaskarżoną decyzje Wojewody z dnia [...] r. nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę obejmującego zadaszenie części parterowej,. W dniu [...] r. skarżący wystąpił do Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem o wydanie w trybie art.48 ustawy Prawo Budowlane decyzji nakazujących rozbiórkę obiektów wybudowanych w oparciu o postanowienia i decyzje uchylone przez NSA, jednakże nie wywołało to żadnej reakcji stosownych władz. W dniu [...] r., skarżący za pośrednictwem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożył skargę na bezczynność Inspektora Nadzoru Budowlanego w której podniósł, że do chwili obecnej nie zostały podjęte żadne decyzje. W dniu [...]r. Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego zobowiązał organ powiatowy do bezzwłocznego podjęcia stosownych działań, jednakże Inspektor Nadzoru Budowlanego ograniczył się do przeprowadzenia w dniu [...] r. oględzin w sprawie rozbudowy i użytkowania budynku mieszkalnego w [...] przy ul. [...]. W dniu [...] r. po tj. upływie terminu wydana została przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzja nr [...], w której orzeczono uchylenie decyzji Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. znak [...] nakazującą Ł. B. rozbiórkę części samowolnie wybudowanego zakładu [...] i przebudowę pozostałej części tak by jego usytuowanie na działce było zgodne z zatwierdzonym projektem rozbudowy z dnia [...]r.(...) i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skarżący pismem z dnia [...]r. wystąpił do Inspektora Nadzoru Budowlanego o poinformowanie go o terminie załatwienia powyższej sprawy. Na pismo to nie otrzymał żadnej odpowiedzi, dlatego pismem z dnia [...] roku skierował do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie. Na przedmiotowe zażalenie otrzymał pismo z dnia [...] roku, w którym poinformowano go o wyznaczeniu organowi I instancji nowego terminu załatwienia sprawy - do dnia [...] r. Również ten termin nie został przez Inspektora i Nadzoru Budowlanego dotrzymany, dlatego Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] r. wyznaczył ostateczny, 30-dniowy termin załatwienia przedmiotowej sprawy, licząc od dnia doręczenia tego postanowienia. W związku z brakiem działań ze strony Inspektora Nadzoru Budowlanego w terminie określonym w/w postanowieniem, skarżący składa skargę do WSA na jego bezczynność. Organ nadzoru budowlanego, w którego kompetencji jest rozstrzygnięcie sytuacji prawnej na posesji przy ul. [...], od początku lat [...] pozostaje w bezczynności, w związku z brakiem rozpatrzenia od [...] lat odwołania Ł. B. z dnia [...] roku od decyzji z dnia [...] roku, znak: [...] nakazującej Ł. B. rozbiórkę części zakładu i przebudowę w taki sposób, aby odległość ściany bezotworowej rozbudowanej części od mojego budynku wynosiła co najmniej 7 m. Dzięki temu Ł. B. metodą faktów dokonanych doprowadził do lokalizacji na działce o pow. ok. [...] m2 budynku mieszkalnego, warsztatu, budynku usługowego, biura, basenu oraz garażu, czego rezultatem jest przekroczenie dopuszczalnych powierzchni nieekopozytywnych wynoszących, zgodnie z planem zagospodarowania, do 50%. Wybudowana przez Ł. B. przybudówka zlokalizowana jest niezgodnie z przepisami, wykracza bowiem poza dopuszczalną linię zabudowy i została usytuowana w odległości [...]m od granicy działki skarżącego. W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, iż: 1. Prowadzone postępowanie administracyjne w sprawie samowoli budowlanej przy ul. [...] w [...] w okresie od [...]r. do dnia [...]r. było zawieszone. Zgodnie z art. 103 k.p.a. zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie. Jego dalsze prowadzenie zależało od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez organ II instancji w przedmiocie decyzji z dnia [...]r. Prezydenta Miasta nakazującej Ł. B. rozbiórkę części zakładu [...] i taką jego przebudowę, aby odległość ściany bez otworów okiennych i drzwiowych rozbudowanej części zakładu od budynku sąsiedniego przy ul. [...] wynosiła co najmniej 7m. Od tej decyzji Ł. B. wniósł odwołanie, które wówczas nie zostało przez Wojewodę rozpatrzone. 2. Decyzją z dnia [...]r. organ II instancji uchylił zaskarżoną decyzję w całości przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Postanowieniem z dnia [...]r. INB podjął zawieszone postępowanie i w dniu [...]r. wydał postanowienie, w którym zobowiązał Ł. B. do przedłożenia w terminie do dnia [...]r. określonych w nim dokumentów i materiałów. 3. W dniu [...]r. Ł. B. wystąpił z wnioskiem o zmianę terminu przedłożenia w/w dokumentów (do dnia [...]r.). O powyższym powiadomiono strony postępowania /zawiadomienie z dnia [...]r./. W świetle powyższego skarga A. Ż. na bezczynność Inspektora Nadzoru Budowlanego jest nieuzasadniona. W związku ze śmiercią Ł. B. w dniu [...]r., do czasu ustalenia Jego następców prawnych, zawieszono postępowanie administracyjne. Od dnia [...]r. do [...]r. zawieszono z tej samej przyczyny postępowanie sądowe. Po podjęciu postępowania sądowego Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia [...]r. poinformował Sąd, że w sprawie samowoli budowlanej na nieruchomości przy ul. [...] w [...] od [...]r. podjęto czynności polegające m.in. na wydaniu dwóch decyzji administracyjnych: z dnia [...]r., którą w wyniku wniesionego przez A. Ż. odwołania uchylono w części dotyczące terminu wykonania nałożonego obowiązku, a w pozostałej części utrzymano w mocy oraz z dnia [...]r. o pozwoleniu na użytkowanie wybudowanego obiektu, która na dzień dzisiejszy stała się ostateczna. Ponadto w tym okresie przeprowadzono dwie kontrole - w dniu [...]r. i w dniu [...]r., wydano cztery postanowienia z dnia [...]r., [...]r., [...]r. i [...]r. oraz udzielano stronom i organowi nadrzędnemu odpowiedzi, zapoznawano z aktami sprawy. W piśmie z dnia [...]r. Inspektor Nadzoru Budowlanego poinformował Sąd, że postanowieniem z dnia [...]r. zobowiązano inwestora Ł. B. do przedłożenia: - orzeczenia technicznego odnoszącego się do zgodności zrealizowanej samowolnie rozbudowy zakładu z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy i zdatności do użytkowania, sporządzonego przez osobę legitymującą się wymaganymi uprawnieniami budowlanymi, ze szczególnym uwzględnieniem odległości budynku do granic działki i sąsiednich obiektów - w świetle wówczas obowiązujących warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, - inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej rozbudowanej bez pozwolenia na budowę części przedmiotowego budynku, uzgodnionej w zakresie w zakresie higieniczno-zdrowotnym, ochrony ppoż., bhp i ergonomii, w terminie do dnia [...]r. Postanowieniem z dnia [...]r. z urzędu zawieszono postępowanie administracyjne w sprawie zrealizowanej w latach [...] rozbudowy budynku mieszkalno-usługowego. Decyzją z dnia [...]r. nakazano M. B. wykonanie zmian i przeróbek niezbędnych do doprowadzenia istniejącej części obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami, polegających na: - przebudowaniu istniejącego pomieszczenia WC do stanu zgodnego z przepisami (m.in. wykonać przedsionek, zmienić kierunek otwierania drzwi), - zastąpienia metalowych drzwi w ścianie przybudówki drzwiami przeciwpożarowymi o klasie odporności ogniowej [...], wyposażonymi w samozamykacz lub zamurowanie tego otworu drzwiowego Decyzją z dnia [...]r. udzielono pozwolenia na użytkowanie dobudowanej do budynku mieszkalnego, parterowej części budynku biurowo-usługowego zlokalizowanej na nieruchomości przy ul. [...] w [...]. Decyzją kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Miejskiego z dnia [...]r. nakazano Ł. B. rozbiórkę części zakładu [...] i taką jego przebudowę, aby odległość ściany bez otworów okiennych i drzwiowych rozbudowanej części zakładu od budynku sąsiedniego przy ul. [...] wynosiła co najmniej 7m. Dopiero po ponad [...] latach organ II instancji decyzją z dnia [...]r. uchylił ją w całości, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Postępowanie zostało zakończone decyzją z dnia [...]r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: W zakresie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu administracji publicznej w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej P.p.s.a), znajduje zastosowanie art. 149 tej ustawy, zgodnie z którym Sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Jeżeli jednak w toku postępowania sądowo-administracyjnego, przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność, organ administracji publicznej wydał decyzję lub inny akt, choćby z przekroczeniem ustawowych terminów, to uznać należy, że organ ten nie pozostaje już w bezczynności, wobec czego Sąd nie może uwzględnić skargi na jego bezczynność stosownie do uprawnień wynikających z art. 149 P.p.s.a.. bowiem nie może zobowiązać organu do wydania określonego aktu lub podjęcia czynności, skoro przed dniem orzekania zostały one wydane lub podjęte. Nie podlega też badaniu w tym postępowaniu, wydany przez organ akt lub czynność organu. Podlega to bowiem odrębnemu zaskarżeniu. Nie ma również wynikających z w/w ustawy podstaw do orzekania, iż organ dopuścił się naruszenia art. 35 oraz art. 36 Kpa. W sprawie bezsporne jest, iż w postępowaniu administracyjnym, którego dotyczy opisana powyżej skarga na bezczynność organu, tj. po rozpatrzeniu sprawy zrealizowanej rozbudowy budynku mieszkalno-usługowego przy ul. [...] w [...], zrealizowanej bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...]r. na podstawie art. 42 ust.3 ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974r. (Dz.U. Nr 38, poz. 229) decyzję znak [...] udzielającą pozwolenia na użytkowanie dobudowanej do budynku mieszkalnego parterowej części budynku biurowo-usługowego zlokalizowanego na nieruchomości przy ul. [...] w [...]. Zgodnie z uchwałą składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008r. sygn. akt I OPS 6/08 w takiej sytuacji znajduje zastosowanie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd wydaje postanowieniu o umorzeniu postępowania sądowego w sprawie, której dotyczyła skarga na bezczynność, albowiem stało się ono w tej sytuacji bezprzedmiotowe. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji.