II SAB/Sz 19/24

Dnia 27 maja 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. K. i R. K. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie rozpoznania wniosku p o s t a n a w i a odrzucić skargę Pismem z dnia 8 kwietnia 2024 r. S. K. i R. K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta S. dotyczącą ich wezwania z dnia 6 marca 2024 r. do usunięcia naruszenia interesów skarżącego poprzez niedopełnienie obowiązku Z. w S. , wynikającego z art. 38 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zobowiązującego do rozpatrzenia, przed ogłoszeniem przetargu, wniosku skarżącego o dzierżawę nieruchomości gruntowej (część działki nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...]j w S.), w trybie bezprzetargowym. Pełnomocnik Prezydenta Miasta S. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie jako nie podlegającej kognicji sądu administracyjnego, z tego względu, że z żadnego przepisu prawa nie wynika obowiązek jednostki samorządu terytorialnego do wydzierżawiania nieruchomości w trybie bezprzetargowym ani pierwszeństwo określonego podmiotu do wydzierżawienia nieruchomości, przed przetargiem. Ponadto, zarzut bezczynności jest gołosłowny, co potwierdzają okoliczności faktyczne w sprawie. Wniosek skarżącego z dnia 8 stycznia 2024 r. o bezprzetargowe wydzierżawienie gruntu został rozpoznany negatywnie, o czym skarżący został poinformowany pismem z dnia 6 lutego 2024 r., zatem nie ma mowy o bezczynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, zważył co następuje. Skarga podlega odrzuceniu z przyczyn procesowych bez badania jej zarzutów merytorycznych. Sprawa, której dotyczy skarga nie mieści się bowiem we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonej w art. 3 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634) - dalej "p.p.s.a.". Stosownie do treści art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz.615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.), oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności, wynikających z przepisów prawa, nie wykonuje ich w terminie przez te przepisy określonym. Innymi słowy bezczynność oznacza stan, w którym organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania aktu administracyjnego lub podjęcia innej czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie rozstrzygnięcia przez organ administracji publicznej określonej sprawy administracyjnej. Skarga na bezczynność dopuszczalna jest jedynie w odniesieniu do tych aktów lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, nie może zatem ona dotyczyć innych czynności. Podkreślić należy, że bezczynność organu powiązana być musi z kompetencją do wydania w danej sprawie decyzji, postanowienia, czy też innego aktu albo podjęcia czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu jest zatem wystąpienie określonej podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony. W sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji, w których podnoszone jest niewydanie decyzji administracyjnej w terminie określonym w k.p.a., lub niepodjęcie czynności z zakresu administracji publicznej, kontrola sądu administracyjnego sprowadza się przede wszystkim do sprawdzenia, czy istotnie sprawa, w której skarżący zarzuca organowi administracji bezczynność podlega załatwieniu przez ten organ na drodze aktu administracyjnego (wyrok NSA 13 grudnia 2001 r. r., sygn. akt IV SA 961/99; LEX nr 78938). W niniejszej sprawie skarżący zarzucają bezczynność Prezydentowi Miasta S. polegającą na nieuwzględnieniu wezwania z dnia 6 marca 2024 r. do zaprzestania naruszeń interesu skarżących polegającego na prawie do zawarcia umowy dzierżawy części działki nr [...] w trybie bezprzetargowym, na podstawie art. 38 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz § 9 ust. 29 pkt d zarządzenia Prezydenta Miasta S. nr 462/22 z dnia 21 października 2022 r. w sprawie określenia zasad wydzierżawiania, użyczania i udostępniania nieruchomości gruntowych lub ich części stanowiących własność Gminy Miasto S. , na czas oznaczony do 3 lat oraz w sprawie ustalania należnych opłat (...), zgodnie z którym nieruchomości gruntowe lub ich części mogą być wydzierżawiane w trybie bezprzetargowym na czas oznaczony do 3 miesięcy na cele tymczasowych stanowisk handlowych. Zauważyć w pierwszej kolejności należy, że stosownie do treści powołanych wyżej przepisów, sąd administracyjny uprawniony jest do orzekania w sprawie bezczynności organu jedynie w przypadkach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Wobec powyższego, istotą sprawy jest zatem ocena, czy na organie, tj. na Prezydencie Miasta S. ciążył obowiązek wydania w niniejszej sprawie decyzji administracyjnej, postanowienia na które służy zażalenie, kończącego postępowanie, albo rozstrzygającego sprawę co do istoty, lub też innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W ocenie Sądu Prezydent Miasta S. nie jest w niniejszej sprawie zobowiązany do wydania władczego rozstrzygnięcia administracyjnego, a zatem nie można mówić w tym wypadku o bezczynności organu administracji publicznej. Poprzedzona ponagleniem z 6 marca 2024 r. skarga, zarzucająca bezczynność organowi wykonawczemu jednostki samorządu terytorialnego dotyczy żądania skarżących wydzierżawienia przez Z. w S. gruntu na okres do trzech lat. Skarżący przedkładając wraz ze skargą protokół z negocjacji warunków umowy z 2019 r. oraz umów dzierżawy z lat 2020 – 2023 w istocie wskazują, iż realizacją ich wniosku jest zwarcie kolejnej umowy dzierżawy a nie wydane decyzji administracyjnej czy innego aktu administracyjnego. Odnowa zawarcia takiej umowy nie jest ani decyzją administracyjną, ani innym aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej. Oznacza to, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W szczególności nie mają do niej zastosowania przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Należy mieć bowiem na uwadze, że zgodnie z art. 1 pkt 1 k.p.a., Kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych. Sprawa dotycząca zawarcia umowy dzierżawy w drodze bezprzetargowej nie wymaga wydania aktu w trybie postępowania administracyjnego. Wymaga natomiast złożenia oświadczenia woli i jest przejawem uprawnień właścicielskich (art. 140 Kodeksu cywilnego). Tym samym złożenie przez skarżącego wniosku o wydzierżawienie części działki w trybie bezprzetargowym, ani wezwanie do z dnia 6 marca 2024 r. o usuniecie stwierdzonych naruszeń nie spowodowało wszczęcia postępowania administracyjnego, które zgodnie z art. 104 § 1 k.p.a. podlega załatwieniu w drodze władczego jednostronnego rozstrzygnięcia organu w formie decyzji administracyjnej. Skoro zaś postępowanie administracyjne nie zostało wszczęte nie można mówić o bezczynności w załatwieniu sprawy. Skargę na bezczynność należało zatem odrzucić uznając, że zaskarżona w niniejszej sprawie bezczynność organu nie mieści się w granicach przepisu art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a., a tym samym skarga, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. skargę odrzucił.