II SAB/Sz 2/11
PostanowienieWSA w Szczecinie2011-03-22
Skład orzekający: Bożena Gonzalez Perea
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni wykazała, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, pomimo nieprzedłożenia dodatkowych dokumentów na wezwanie sądu?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni nie wykazała, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, ponieważ jej oświadczenie o sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodach okazało się niewystarczające do oceny jej rzeczywistej sytuacji, a ona sama nie przedłożyła dowodów pozwalających na ocenę tej sytuacji, mimo wezwania sądu. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na osobie wnoszącej o przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym po tym, jak jej skarga na bezczynność Rady Miasta została odrzucona jako niedopuszczalna. Wnioskodawczyni przedstawiła oświadczenie o swoim stanie majątkowym i dochodach, które budziło wątpliwości sądu. Sąd wezwał ją do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną, jednak skarżąca na wezwanie nie odpowiedziała.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 marca 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie z Jej skargi na bezczynność Rady Miasta Szczecin w przedmiocie rozpoznania skargi z dnia [...] na działalność Prezydenta Miasta p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy
Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił jako niedopuszczalną skargę D.Z. na bezczynność Rady Miasta [...] w przedmiocie rozpoznania skargi na działalność Prezydenta Miasta [...] Odpis postanowienia został doręczony skarżącej w dniu [...]r.
W dniu [...] skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawczyni podała, że mieszka z mężem i dwoma dorosłymi synami w mieszkaniu własnościowym o pow. [...] m2, posiada pawilon handlowy o pow. [...] m2, nie ma oszczędności ani przedmiotów wartościowych, a dochód rodziny wynosi [...] miesięcznie netto. Natomiast comiesięczne wydatki na utrzymanie mieszkania, pawilonu handlowego i obowiązkowe składki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej wynoszą [...] zł miesięcznie. Skarżąca oświadczyła, że uszczuplenie jej dochodów zostało spowodowane wyłączeniem światła w pawilonie handlowym od miesiąca [...], oraz że w przetrwaniu ciężkiego okresu pomaga jej rodzina. D.Z. dołączyła do wniosku dowód potwierdzający dochody uzyskiwane przez jej męża oraz zaświadczenie z urzędu skarbowego o dochodach skarżącej [...] ([...]zł brutto).
Wezwaniem z dnia [...] (doręczonym w dniu [...]) referendarz sądowy wezwał skarżącą do przedłożenia w terminie 7 dni dowodów dotyczących sytuacji majątkowej, rodzinnej i dochodów tj:
- wyciągów lub wykazów z wszystkich skarżącej, męża oraz synów rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- dowodów potwierdzających wydatki poniesione na utrzymanie mieszkania i pawilonu handlowego z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- zaświadczeń z powiatowego urzędu pracy potwierdzających posiadanie przez synów statusu osób bezrobotnych albo zaświadczeń z uczelni, że synowie studiują i czy otrzymują stypendium,
- kserokopii raportów kasowych za ostatnie trzy miesiące,
- oświadczenia, czy wnioskodawczyni zatrudnia pracowników,
- oświadczenia co do wysokości miesięcznej pomocy otrzymywanej od rodziny.
Skarżąca na wezwanie to nie odpowiedziała.
W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) – dalej p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). Oznacza to, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej.
Zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 246 p.p.s.a., to na wnoszącym
o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy.
W myśl art. 255 ww. ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku
o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Skarżąca w złożonym wniosku podała, że comiesięczne dochody jej czteroosobowej rodziny wynoszą [...] zł netto, a comiesięczne wydatki [...] zł, przy czym wydatki te nie uwzględniają kosztów wyżywienia ani kupna odzieży. Skarżąca podała, że jest właścicielką mieszkania o pow. [...]m2 położonego w [...] oraz pawilonu handlowego o pow. [...] m2, a z załączonych do skargi dokumentów wynika, że na budowę tego pawilonu wydała w okresie od [...]. kwotę [...] zł. Wnioskodawczyni nie podała, by miała jakiekolwiek zobowiązania kredytowe. Oświadczenia złożone przez skarżącą budziły wątpliwości, a wnioskodawczyni nie odpowiedziała na wezwanie do przedłożenia dokumentów źródłowych pozwalających na rozwianie tych wątpliwości.
Jak wskazano powyżej, to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy. Oświadczenie skarżącej o sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodach okazało się niewystarczające do oceny jej rzeczywistej sytuacji rodzinnej, majątkowej
i możliwości płatniczych, a skarżąca nie przedłożyła dowodów pozwalających
na ocenę tej sytuacji. Należy zatem uznać, że wnioskodawczyni nie wykazała, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym czy częściowym.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak
w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło