II SAB/Sz 31/17

PostanowienieWSA w Szczecinie2017-08-11

Skład orzekający: Katarzyna Sokołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, a tym samym po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego, może zostać uwzględniony?
Ratio decidendi
Prawo pomocy może być przyznane stronie przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania, obejmując postępowanie główne do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy w obu instancjach. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości przyznania prawa pomocy po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego, gdy upłynął już termin do złożenia środka odwoławczego. Wniosek złożony w takiej sytuacji staje się bezprzedmiotowy i podlega umorzeniu.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na przewlekłość postępowania, która została odrzucona postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2017 r. Po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Starszy referendarz sądowy umorzył postępowanie wywołane tym wnioskiem, uznając go za bezprzedmiotowy. Skarżąca złożyła sprzeciw od postanowienia referendarza, argumentując, że nie jest w stanie ponieść kosztów adwokackich.
Rozstrzygnięcie
Utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 21 lipca 2017 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu D. B. od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 21 lipca 2017 r., umarzającego postępowanie wywołane wnioskiem skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jej skargi na przewlekłość postępowania Starosty G. w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Sz 31/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. odrzucił skargę D. B. na przewlekłość postępowania Starosty Powiatu G. w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącej w dniu 15 kwietnia 2017 r. (dowód: karta 35 akt sądowych). Zarządzeniem z dnia 16 maja 2017 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącej z dnia 25 kwietnia 2017 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika procesowego, gdyż strona nie usunęła w terminie braku formalnego wniosku, poprzez złożenie swego oświadczenia na urzędowym formularzu PPF. W dniu 25 maja 2017 r. (data stempla pocztowego) skarżąca wystąpiła z zażaleniem na ww. zarządzenie starszego referendarza sądowego oraz w odrębnym piśmie zwróciła się o ustanowienie jej pełnomocnika z urzędu. W wyniku rozpoznania sprzeciwu skarżącej, postanowieniem z dnia 5 czerwca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., utrzymał w mocy ww. zarządzenie starszego referendarza sądowego. Skarżąca nie wniosła zażalenia na wskazane orzeczenie sądowe. W piśmie z dnia 21 czerwca 2017 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), uzupełnionym w dniu 17 lipca 2017 r. na urzędowym formularzu PPF, skarżąca ponowiła żądanie przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z dnia 21 lipca 2017 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. umorzył postępowanie wywołane wnioskiem skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wyjaśnił, że ponowny wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy, nadany w urzędzie pocztowym w dniu 25 maja 2017 r., został wniesiony już po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, czyli po zakończeniu postępowania sądowego, dotyczącego przewlekłości postępowania Starosty G. Wobec powyższego referendarz uznał, że ww. wniosek skarżącej stał się bezprzedmiotowy. W ustawowym siedmiodniowym terminie skarżąca złożyła sprzeciw od ww. postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 21 lipca 2017 r. Argumentowała, iż bezspornie nie jest w stanie ponieść kosztów adwokackich z wyboru do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyjaśniła, że w wyniku wielu błędów i nieznajomości prawa nie mogła dostarczyć wykazu i faktur poniesionych opłat. W związku z tym, skarżąca oświadczyła, że nie zgadza się z umorzeniem jej wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Na wstępie Sąd wskazuje, że w myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, zwanej dalej: "P.p.s.a."), rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 243 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje postępowanie główne do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy w obu instancjach. W braku odmiennych regulacji nie ma natomiast podstawy prawnej, z której można byłoby wywieść, aby prawo pomocy mogło być przyznane po zakończeniu postępowania sądowego, w momencie, gdy w dacie złożenia wniosku, upłynął stronie termin do złożenia środka odwoławczego od orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie sądowej. Sytuacja taka miała miejsce w niniejszej sprawie, bezsporne jest, że odpis postanowienia Sądu z dnia 7 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Sz 31/17 został doręczony skarżącej w dniu 15 kwietnia 2017 r. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej, upływał skarżącej w dniu 15 maja 2017 r. (poniedziałek). Zatem tylko w ww. terminie, skarżąca mogła domagać się o przyznanie prawa pomocy w ww. sprawie. Tymczasem ponowny wniosek w przedmiocie prawa pomocy, skarżąca nadała w dniu 25 maja 2017 r. i uzupełniała kolejnymi pismami, a zatem po terminie, w którym mogła skutecznie ubiegać się o merytoryczne rozpoznanie tego wniosku. Skoro ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości przyznania już skarżącej prawa pomocy, po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego, to jej wniosek w tym zakresie stał się bezprzedmiotowy, jak słusznie uznał referendarz sądowy, a sprawa wywołana tym wnioskiem podlegała umorzeniu. Z tych względów, Sąd na podstawie art. 260 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 21 lipca 2017 r. i stosownie do art. 243 § 1 ustawy, orzekł jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło