II SAB/Sz 34/08
WyrokWSA w Szczecinie2010-01-20
Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.), Sędzia NSA Iwona Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia wniosków pracownika socjalnego w trybie dostępu do informacji publicznej?Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Organ nie podjął żadnej z prawnie przewidzianych czynności w odpowiedzi na wniosek strony, co stanowiło naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. W związku z tym, Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku w określonym terminie.Stan faktyczny
J. K. złożył cztery podania dotyczące świadczeń z pomocy społecznej, w których żądał udostępnienia mu do wglądu wniosków pracownika socjalnego w trybie dostępu do informacji publicznej lub art. 73 Kpa. Po ponowieniu wniosku i braku reakcji organu, J. K. wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Organ w odpowiedzi na skargę zakwestionował, czy wnioski pracownika socjalnego stanowią informację publiczną, powołując się na tajemnicę zawodową i ochronę danych osobowych.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej do rozpatrzenia wniosku J. K. z dnia [...] r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.),, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi J. K. na bezczynność Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w przedmiocie udzielenia informacji publicznej zobowiązać Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej do rozpatrzenia wniosku J. K. z dnia [...] r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
J. K. w dniu [...] r. wniósł do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] cztery podania (oznaczone kolejno jako podanie nr 1, podanie nr 2, podanie nr 3 i podanie nr 4) w sprawie przyznania na jego rzecz świadczeń z pomocy społecznej (bezzwrotnego zasiłku celowego na pokrycie kosztów zakupu leków w okresie od miesiąca [...] r., zasiłku pieniężnego bezzwrotnego na zakup posiłków w okresie od miesiąca [...] r. z programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania", bezzwrotnego zasiłku celowego specjalnego na pokrycie kosztów zakupu farb do pomalowania mieszkania, pomocy na spłatę pożyczki bankowej zaciągniętej w[...] , wynoszącej około [...] zł). W podaniach J. K. zawarł żądanie udostępnienia mu do wglądu w trybie art. 73 Kpa lub w trybie dostępu do informacji publicznej wniosków pracownika socjalnego przed wydaniem i przesłaniem mu decyzji lub przed samym jej podpisaniem przez Dyrektora Ośrodka lub wydania decyzji w trybie tego artykułu by mógł skorzystać ze środków odwoławczych i "by zawiadomienie z art. 10 Kpa nie było fikcją stworzoną dla potrzeb usprawiedliwienia działań Ośrodka lub pracownika socjalnego A.P. jak to się dzieje od dwóch lat". W pismach skierowanych do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] J. K. podał, że nie udostępnienie żądanych dokumentów zaskarży jako bezczynność Ośrodka.
W piśmie z dnia [...] r. skierowanym do Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] J. K. ponowił swoje wnioski z dnia [...] r. o udostępnienie mu akt postępowania w trybie art. 73 Kpa lub trybie dostępu do informacji publicznej.
Pismem opatrzonym datą [...] r. J. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na podstawie art. 53 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi na bezczynność Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] w przedmiocie nie udostępnienia na wniosek skarżącego z dnia [...] r. w trybie art. 73 Kpa lub w trybie dostępu do informacji publicznej wniosków pracownika socjalnego przed wydaniem decyzji o przyznaniu pomocy lub przed samym jej podpisaniem przez Dyrektora Ośrodka oraz nie wydaniem, pomimo upływu wszelkich możliwych terminów, ustawowych decyzji odmownych lub umarzających postępowania dotyczące wglądu w akta i informacji publicznej.
W uzasadnieniu skargi J. K. wskazał na naruszenie art. 51 ust. 3 Konstytucji RP, który stanowi o tym, że każdy ma prawo do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych, a wnioski pracownika socjalnego są niewątpliwie wytworzone przez urząd i są w zbiorze danych urzędowych.
W konkluzji skargi J. K. wniósł o ukaranie winnych bezczynności i nakazanie Miejskiemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej w [...] udostępnienia całości dokumentacji przed wydaniem decyzji, w tym wniosków pracownika socjalnego.
Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o odrzucenie lub oddalenie skargi jako bezzasadnej.
Organ podniósł, że wnioski pracownika socjalnego składane do akt w każdej indywidualnej sprawie stanowią część składową tych akt i podlegają merytorycznej ocenie przy wydawaniu decyzji administracyjnej. Zakwestionował również, że opinia pracownika jest informacją publiczną, co jest niezgodne z zakresem pojęcia informacji publicznej, w rozumieniu art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wskazał również, że materiał dowodowy w indywidualnej sprawie podlega ocenie merytorycznej przez organy wydające decyzje administracyjne i w tym postępowaniu skarżący mógł kwestionować materiał dowodowy zgromadzony w sprawie lub podnosić naruszenie jego praw w określonym postępowaniu. Na żadnym etapie postępowania w sprawach indywidualnych nie uznano zarzutu wnioskodawcy za zasadny, gdyż opinia pracownika socjalnego nie była i nie jest elementem przesądzającym o merytorycznym rozstrzygnięciu.
Organ podkreślił nadto, że opinia pracownika socjalnego, jako dotycząca indywidualnej osoby jest chroniona tajemnicą zawodową i nie może być informacją publiczną.
Organ dodał również, że nie posiada akt administracyjnych w sprawie
o udostępnienie informacji publicznej, albowiem skarżący zgłaszał wniosek
o udostępnienie opinii pracownika socjalnego w każdej indywidualnej sprawie i tam te wnioski były rozpatrywane.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej).
Sądowa kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, wykonywana przez sądy administracyjne na podstawie art. 1 § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych wykazała, że skarga jest zasadna.
Przedmiotem skargi jest bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej zgodnie
z wnioskami J. K. z dnia [...] r. dotyczącymi udostępnienia skarżącemu treści wniosków pracownika socjalnego sporządzanych przed wydaniem decyzji w sprawie świadczeń z pomocy społecznej.
W ocenie organu, którego bezczynność zaskarżył J. K. i, skarga jest bezzasadna, albowiem żądana przez skarżącego informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), czemu organ dał wyraz w odpowiedzi na skargę.
W ocenie Sądu, skarga jest uzasadniona jednakże z innych względów aniżeli te, które zostały w niej podniesione.
W pierwszej kolejności rozważyć należało, w jakiej sytuacji mamy do czynienia z bezczynnością organu administracji publicznej.
W piśmiennictwie dominuje pogląd, że organ jest bezczynny wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu albo nie podjął stosownych czynności / T.Woś: Postępowanie sądowoadministracyjne, Wyd. Prawnicze PWN, Warszawa 1996, s.62-63/. Przytoczone określenie pojęcia bezczynności zostało sformułowane w czasie obowiązywania ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, ale pozostaje aktualne, skoro przepis art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poddaje kontroli bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
W rozpoznawanej sprawie skarga dotyczy bezczynności organu w zakresie wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Zgodnie z ustawą z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, skierowanie pisemnego wniosku o udzielenie informacji winno skutkować podjęciem przez podmiot zobowiązany jednej z następujących czynności:
1/ udzieleniem informacji publicznej jako czynności o charakterze materialno - technicznym,
2/ pisemnym zawiadomieniem strony, że wniosek nie znajduje podstawy
w przepisach prawa, gdy żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ nie jest w posiadaniu danej informacji (art. 4 ust. 3 ustawy) lub obowiązuje inny tryb udostępniania informacji (art. 1 ust. 2 ustawy),
3/ wydaniem decyzji administracyjnej w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzenia postępowania w sprawie (art.16 ustawy),
4/ wydaniem decyzji administracyjnej w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej - przetworzonej ze względu na niewykazanie, że jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, po uprzednim wezwaniu do przedstawienia że przetworzenie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy).
Z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ milczy wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji lub odmawia udzielenia takiej informacji w nieprzewidzianej dla tej czynności formie prawnej.
W przekonaniu Sądu, organ do którego zwrócił się skarżący o udzielenie informacji nie rozpatrzył w istocie wniosku o udzielenie informacji publicznej, albowiem nie wykonał żadnej z ww. czynności, a co uczyni ponownie rozpoznając sprawę.
Uznając zatem, że Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej
w [...] nie rozpatrzył wniosków skarżącego o udzielenie informacji publicznej pozostając w bezczynności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło