II SAB/Sz 36/24

Dnia 28 czerwca 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia Z. W.S w S. na bezczynność i przewlekłość Wojewody w przedmiocie rozpoznania wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze strony p o s t a n a w i a odrzucić skargę W dniu 23 maja 2024 r. Stowarzyszenie Z.W.S. w S. nadało w urzędzie pocztowym skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na bezczynność i przewlekłość postępowania Wojewody w przedmiocie rozpoznania wniosku Stowarzyszenia z dnia [...] r. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony dotyczącym decyzji lokalizacyjnej dla inwestycji pod nazwą "[...] w porcie zewnętrznym w S.". W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie wskazało, iż w dniu 17 kwietnia 2024 r. prasa ogólnodostępna opublikowała informację o wydaniu przez Wojewodę decyzji lokalizacyjnej dla ww. przedsięwzięcia. Termin do zaskarżenia decyzji lokalizacyjnej, odpowiednio do pouczenia zawartego w decyzji, rozpoczął swój bieg w dniu 8 maja 2024 r. i wynosił 14 dni, tj. do 22 maja 2024 r. Organ administracji, z rażącym naruszeniem prawa, poprzez bezczynność i przewlekłość postępowania, uniemożliwił organizacji ekologicznej czynny udział w postępowaniu administracyjnym, blokując możliwość ewentualnego zaskarżenia decyzji lokalizacyjnej. Stanowi to rażące naruszenie prawa, mające wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie Stowarzyszenie wskazało, że działa na prawach strony w postępowaniu środowiskowym przed Generalnym Dyrektorem [...] w W. (zarówno w I jak i II instancji). Decyzja środowiskowa nr [...] dla przedsięwzięcia "[...] w porcie zewnętrznym w Ś." została wydana w dniu [...] r. Stowarzyszenie uczestniczy w tym postępowaniu zarówno w I jak i II instancji, a obecnie zaskarżyło do WSA w Warszawie postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji środowiskowej. Wydanie decyzji środowiskowej z rygorem natychmiastowej wykonalności umożliwiło Wojewodzie wydanie decyzji lokalizacyjnej nr [...] z dnia [...] r. dla tego przedsięwzięcia. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie wskazując, że postępowanie prowadzone przez Wojewodę dotyczące ustalenia lokalizacji inwestycji w zakresie budowy portu zewnętrznego pod nazwą "[...] w porcie zewnętrznym w Ś." zostało zakończone decyzją nr [...] z dnia [...] r. Wojewoda, w odpowiedzi na wniosek z dnia [...] r. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, odpowiedział Stowarzyszeniu pismem z dnia 23 maja 2024 r. informując, że wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu nie może zostać uwzględniony. Jednocześnie Wojewoda poinformował wnioskodawcę, że w myśl art. 86g ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U z 2023 r., poz. 1094) organizacji ekologicznej powołującej się na cele statutowe, jeżeli prowadzi ona działalność statutową w zakresie ochrony środowiska lub ochrony przyrody minimum 12 miesięcy przed dniem wszczęcia postępowania w sprawie zezwolenia na inwestycję, także w przypadku gdy nie brała ona udziału w postępowaniu prowadzonym przez organ pierwszej instancji, służy prawo do wniesienia odwołania od zezwolenia na inwestycję, poprzedzonego decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach wydaną w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, zważył co następuje. Skarga podlega odrzuceniu z przyczyn procesowych bez badania jej zarzutów merytorycznych. Zgodnie z art. 31 § 1 pkt 2 kpa warunkiem skuteczności wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym, jest pozostawanie tego postępowania w toku. Żądanie dopuszczenia do udziału w postępowaniu może być wniesione w toku postępowania prowadzonego w trybie zwykłym przed organem I lub II instancji oraz w postępowaniu prowadzonym w jednym z trybów nadzwyczajnych. Zgodnie z art. 104 § 1 kpa sprawę załatwia się przez wydanie decyzji (postanowienia), chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Postępowanie administracyjne kończy się wydaniem aktu administracyjnego – decyzji pozytywnej lub negatywnej. W niniejszej sprawie Stowarzyszenie złożyło wniosek z dnia [...] r. (który wpłynął do organu [...] r.) o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, a właściwie zgłosiło uczestnictwo w postępowaniu dotyczącym ustalenia lokalizacji inwestycji pod nazwą "[...] w porcie zewnętrznym w S.", już po zakończeniu postępowania przez Wojewodę decyzją z dnia [...] r. nr [...]. Warunkiem skuteczności wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, jest pozostawanie tego postępowania w toku, instytucja z art. 31 § 1 pkt 2 kpa nie funkcjonuje bowiem samodzielnie, abstrakcyjnie, w oderwaniu od konkretnej sprawy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 grudnia 2023 r. VII SA/Wa 1478/22, Lex nr 3727099). W rozpatrywanej sprawie wniosek organizacji społecznej o dopuszczenie do udziału w postępowaniu prowadzonym przez Wojewodę został złożony po wydaniu decyzji rozstrzygającej sprawę przez ten organ, a więc nieskutecznie. W dniu wniesienia skargi na bezczynność i przewlekłość postępowania Wojewody w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącego Stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w przedmiotowym postępowaniu (przy przyjęciu, że rzeczywiście wniosek tej treści został złożony), a także w dniu złożenia samego wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu organu I instancji, sprawa dotycząca wydania decyzji lokalizacyjnej dla ww. przedsięwzięcia została już załatwiona wydaniem decyzji z dnia [...] r. nr [...] rozstrzygającej sprawę co do istoty (art. 104 § 1 k.p.a.). Czyni to wniesioną skargę niedopuszczalną ponieważ w dacie jej wniesienia, a także w dacie złożenia wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu prowadzonym przez Wojewodę, postępowanie przed tym organem zakończyło się. W dniu złożenia wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, a także w dniu wniesienia skargi, nie istniał przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego w postaci bezczynności lub przewlekłości Wojewody w rozpoznaniu wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w zw. z art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.). Skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego podlega odrzuceniu, jeżeli została wniesiona po wydaniu decyzji przez organ, któremu zarzucono przewlekłe prowadzenie postępowania, nawet wówczas, gdy decyzja ta nie jest jeszcze ostateczna (art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w zw. z art. 37 § 1 pkt 2 oraz art. 104 § 1 k.p.a.). Tym bardziej podlega odrzuceniu skarga na bezczynność lub przewlekłość postępowania organu pierwszej instancji w rozpoznaniu wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu prowadzonym przez ten organ w sytuacji, gdy przed złożeniem takiego wniosku została wydana decyzja rozstrzygająca sprawę co do istoty. Nie jest możliwe dopuszczenie organizacji społecznej w postępowaniu które zostało zakończone w danej instancji. Brak przedmiotu skargi w chwili jej wniesienia jest jedną z przyczyn niedopuszczalności skargi o jakiej mowa w art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por uchwała NSA z 7 marca 2022 r. II OPS 1/21, ONSAiWSA 2022/3/34). Natomiast podniesiony w skardze zarzut, że skarżące Stowarzyszenie zostało pozbawione możliwości udziału w postępowaniu odwoławczym oraz możliwości ewentualnego wniesienia skargi do sądu administracyjnego na ostateczna decyzję lokalizacyjną nie znajduje oparcia w przepisach prawa. Jak zasadnie wskazał Wojewoda w odpowiedzi na wniosek Stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, a także w odpowiedzi na skargę, Stowarzyszeniu przysługiwało prawo wniesienia odwołania od decyzji lokalizacyjnej na podstawie art. 86 g ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, a także przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego na ostateczną decyzję lokalizacyjną na podstawie art. 86g ust. 5 tej ustawy. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.