II SAB/Sz 40/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.),, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 maja 2017 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia A. na bezczynność Burmistrza Gminy K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku z dnia 14 lutego 2017 r. o udzielenie informacji publicznej, II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, III. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W dniu [...] roku Stowarzyszenie A powołując się na przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, złożyło do Urzędu Miasta w [...] wniosek o udostępnienie następujących informacji: - skanów wszystkich umów na obsługę i doradztwo prawne (stałe i doraźne) Urzędu Miasta w [...] w 2014 i 2016 roku, - wszystkich faktur wystawionych w związku z obsługą i doradztwem prawnym, z uwzględnieniem tych, które nie wynikają z podpisanych umów, - tryb wyłonienia poprzednich i nowych wykonawców, co decydowało o zmianie trybu (jeśli został on zmieniony) oraz kryteriów udzielenia zamówienia wobec poprzedniego i nowego wykonawcy, jeśli w 2015 lub 2016 roku nastąpiła zmiana podmiotu świadczącego obsługę łub doradztwo prawne. Stowarzyszenie wniosło o przesłanie informacji w formie elektronicznej na adres e-mail, z którego w dniu 14 lutego 2017 roku został wysłany wniosek. W związku z tym, iż organ w terminie 14 dni nie udzielił ww. informacji Stowarzyszenie w dniu 13 marca 2017 r. złożyło do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego skargę na bezczynność organu, zarzucając mu naruszenie: - art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie, w jakim umożliwia on każdemu obywatelowi uzyskiwanie informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne - poprzez nieustosonkowanie się do wniosku złożonego przez Stowarzyszenie, - art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764) w zakresie, w którym organ jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej na wniosek bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku - poprzez brak udostępnienia informacji publicznej. Podnosząc powyższe zarzuty Stowarzyszenie wniosło o: - zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku z [...] roku o udostępnienie informacji publicznej, - stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania i stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Organ przyznał, że otrzymał wskazany wyżej wniosek o udzielenie informacji publicznej i nie udzielił jej w ustalonym terminie. Jednakże po otrzymaniu wniesionej przez Stowarzyszenie skargi na bezczynność w dniu 16 marca 2017 r., tj. dzień po wniesieniu skargi udzielił mu w formie elektronicznej żądanej wnioskiem z dnia [...] r., informacji publicznej zatem od tego dnia nie pozostaje już w bezczynności. Wobec udostępnienia informacji, postępowanie w sprawie zobowiązania organu do rozpoznania wniosków wskazanych w skardze staje się bezprzedmiotowe. Wprawdzie organ naruszył obowiązek załatwienia sprawy w ustawowym terminie, to jednak bezczynność w tym zakresie nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Organ wyjaśnił też, iż nieudzielenie przez niego w terminie żądanej przez skarżącą informacji było to spowodowane nieprzesłaniem wniosku złożonego mailowo na główną skrzynkę Urzędu Miejskiego do osób odpowiedzialnych merytorycznie w Urzędzie za udostępnienie informacji. Wina leży po stronie osoby obsługującej wskazaną skrzynkę mailową. Osoba ta przyznała, że odczytała maila, niestety nie przesłała go dalej przez przeoczenie. O sytuacji została poinformowana telefonicznie strona wnioskująca, tzn. Stowarzyszenie, z prośbą o wycofanie skargi. Stowarzyszenie otrzymało też odpowiedź na wniosek następnego dnia od daty wpłynięcia skargi, tj. 16 marca 2017 roku. Odpowiedź zawierała wszystkie wnioskowane dokumenty, tj. 75 stron skanów faktur i umów. Organ usunął zatem swoją bezczynność niezwłocznie po otrzymaniu skargi. Organ udzieliłby żądanej informacji gdyby wnioskodawca wystąpił z monitem w tej kwestii. Skarżący nie przedstawiał dobrej woli polubownego załatwienia sprawy poprzez przypomnienie swojego żądania. Wprawdzie nie jest to obowiązkiem skarżącego, niemniej - zdaniem organu - w przypadku gdyby w istocie wnioskowane informacje stanowiły dlań tak istotne znaczenie, ze strony skarżącego pojawiłaby się choćby jedna ponowna próba uzyskania odpowiedzi, zamiast skargi do sądu. Ponadto kontakt telefoniczny osoby upoważnionej przez organ zobowiązany do załatwienia sprawy, tuż po wpłynięciu skargi do Urzędu Miejskiego oraz udostępnienie informacji publicznej w trybie natychmiastowym, nie wskazuje na brak dobrej woli organu a na działanie mające na celu uniknięcie udostępnienia żądanych dokumentów. W tej sytuacji organ wnosi o uznanie, iż bezczynność nie maiła charakteru rażącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie. Kontrola tej działalności, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4. Przedmiotem skargi rozpoznawanej w niniejszej sprawie jest bezczynność Burmistrza W. związana z realizacją wniosku Stowarzyszenia A z dnia [...] r. o udzielenie informacji publicznej. W przypadku skarg na bezczynność, kontroli Sądu poddany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy podmiot zobowiązany miał obowiązek podjąć działanie w danej formie w określonym przez prawo terminie. W sprawie niesporne jest, iż żądana przez skarżącą informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764), zwanej dalej "ustawą", zaś Burmistrz Gminy [...], jako organ władzy publicznej, był podmiotem zobowiązanym do załatwienia przesłanego wniosku o udzielenie informacji publicznej stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy. Udostępnienie informacji publicznej na wniosek winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 i 2 ustawy). Ze zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów i wyjaśnień wynika, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej został wniesiony do organu w dniu 14 lutego 2017 r., tym samym termin do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy upłynął w dniu 28 lutego 2017 r., zaś do tej daty informacja publiczna nie została wnioskodawcy udostępniona. Jednocześnie organ nie powiadomił wnioskodawcy w trybie art. 13 ust. 2 ustawy o powodach opóźnienia oraz o terminie przekazania żądanych danych. Wobec powyższego należy stwierdzić, że Burmistrz Gminy [...] dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku z dnia [...] r. Stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności. Jednocześnie sąd stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (art.149 § 1 pkt 3) oraz stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a). W myśl art. 149 § 2 ww. ustawy sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Bezsporne jest też, iż po wniesieniu skargi z dnia 15 marca 2017 r. do Sądu informacja publiczna została wnioskodawcy w pełni udzielona. W świetle powyższego należy stwierdzić, że stan bezczynności organu administracji publicznej ustał po wniesieniu skargi i nie występował w chwili orzekania przez Sąd. Ze względu na cel skargi na bezczynność, którym jest przerwanie stanu bezczynności organu i związanej z tym kompetencji sądu do zobowiązania organu do podjęcia w zakreślonym terminie działań w sprawie, stwierdzenie przez sąd na dzień podejmowania wyroku ustania bezczynności organu powoduje bezprzedmiotowość postępowania opartego na dyspozycji art. 149 § 1 P.p.s.a., co uzasadnia umorzenie postępowania w zakresie skargi na bezczynność na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Z tego względu Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. W takiej sytuacji bowiem niemożliwe jest zobowiązanie wspomnianego organu na mocy art. 149 § 1 pkt 1 ustawy P.p.s.a. do uczynienia zadość żądaniu strony. Rozstrzygnięcie w tym zakresie nie uwalnia jednak Sądu od wypowiedzenia się, czy bezczynność organu miała postać rażącego naruszenia prawa stosownie do art. 149 § 1a P.p.s.a. Dla oceny, czy w rozpoznawanej sprawie miało miejsce rażące naruszenie prawa, nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów, lecz musi być ono znaczne, oraz pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. W rozpatrywanej sprawie realizacja wniosku o udzielenie informacji nastąpiła niezwłocznie po wniesieniu skargi na bezczynność, tj. 14 dni po terminie zatem powstała zwłoka nie była nadmierna i spowodowana uporczywym stanowiskiem organu wynikającym z braku chęci do jej udzielenia. Ponadto organ wyjaśnił okoliczności zaistniałej zwłoki. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, iż w niniejszej sprawie bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzekł w pkt III wyroku.