II SAB/Sz 5/08

Dnia 5 czerwca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia WSA - Katarzyna Grzegorczyk-Meder po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. D. na bezczynność Komendanta Policji w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie opiniowania służbowego p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Pismem z dnia 28 stycznia 2008 r. R.D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. skargę na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie opiniowania służbowego. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż w dniu 19 stycznia 2007 r. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z wnioskiem o wznowienie postępowania z uwagi na nowe okoliczności ujawnione w sprawie, zaś złożenie skargi na bezczynność organu jest następstwem "uporczywej przewlekłości w przedmiocie doręczenia" postanowienia właściwego organu o wznowieniu postępowania. Dalej R.D. domagał się stwierdzenia nieważności postępowania administracyjnego, uchylenia wadliwych decyzji administracyjnych oraz zasądzenia odszkodowania, a nadto zastosowania przepisu art. 38 K.p.a. i zawiadomienia prokuratury o podejrzeniu popełnienia przez organ przestępstwa z art. 231 Kodeksu karnego. Odpowiadając na skargę, pełnomocnik organu wniósł o jej odrzucenie, z uwagi na to, iż sprawy z zakresu opiniowania służbowego należą do spraw wynikających z podległości służbowej między podwładnymi i przełożonymi, i tym samym, na mocy art. 5 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, są wyłączone spod kognicji sądów administracyjnych. W ocenie pełnomocnika, opinia służbowa nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu przepisów K.p.a., ani też czynnością z zakresu administracji publicznej. Tryb opiniowania służbowego jako należący do spraw wynikających z ww. podległości służbowej nie podlega rygorom K.p.a. Nie mają tu zatem zastosowania przepisy dotyczące trybu i przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego. Po wstępnym badaniu dopuszczalności skargi R.D., pismem z dnia 24 kwietnia 2008 r. Sąd wezwał skarżącego do: a) uzupełnienia braków formalnych jego skargi, poprzez wskazanie aktu kończącego postępowanie, o wznowienie którego skarżący wniósł w swoim piśmie z dnia 19 stycznia 2007 r.; b) wykazania, czy w związku ze swoją skargą skarżący wyczerpał tryb administracyjny, składając zażalenie na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. do organu wyższego stopnia, tj. Komendanta Głównego Policji. W wezwaniu pouczono skarżącego, iż zobowiązanie Sądu należy wykonać w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Przedmiotowe wezwanie Sądu doręczono skarżącemu w dniu 30 kwietnia 2008 r. Skarżący nie udzielił na nie odpowiedzi, a jedynie pismem z dnia 30 maja 2008 r. wniósł o doręczenie mu "wydanego w tej sprawie wyroku wraz z uzasadnieniem". Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (DzU Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Pierwszą kwestią do rozważenia w niniejszej sprawie jest podniesiony przez pełnomocnika organu zarzut dopuszczalności skargi. Przedmiotem skargi jest bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie opiniowania służbowego. Przepis art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (DzU z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) stanowi, że policjant podlega okresowemu opiniowaniu służbowemu. Stosownie do treści ustępu 2 tego artykułu, policjant zapoznaje się z opinią w ciągu 14 dni od dnia jej sporządzenia i w terminie 14 dni od daty zapoznania się z opinią może wnieść odwołanie do wyższego przełożonego. Szczegółowy tryb zapoznawania funkcjonariuszy z opinią służbową oraz tryb wnoszenia i rozpatrywania odwołań od opinii, uregulowany został w wydanym, na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy o Policji, rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 czerwca 2002 r. w sprawie opiniowania służbowego funkcjonariuszy Policji oraz wzoru formularza opinii służbowej (DzU Nr 98, poz. 890 ze zm.). Rozporządzenie to w § 11 ust. 5 i 6 stanowi, iż przełożony właściwy do rozpatrzenia odwołania utrzymuje ją w mocy albo uchyla w całości lub w części i poleca wydanie nowej opinii, wskazując jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy jej wydawaniu. Decyzję w tym zakresie obowiązany jest podjąć w terminie 30 dni od dnia otrzymania odwołania. Jakkolwiek ani ustawa o Policji, ani ww. rozporządzenie w sprawie opiniowania służbowego funkcjonariuszy Policji oraz wzoru formularza opinii służbowej nie zawierają odpowiedniej regulacji upoważniającej funkcjonariuszy Policji do zaskarżania opinii służbowej do sądu administracyjnego, to jednakże żaden ze wskazanych powyżej przepisów nie wyklucza drogi sądowej do kwestionowania treści opinii służbowej. Stanowisko takie zajął Trybunał Konstytucyjny w postanowieniu z dnia 3 listopada 2006 r., sygn. akt Tw 5/05 (OTK 253/6/B/2006), stwierdzając dalej, że funkcjonariusze Policji mogą w obecnym stanie prawnym kwestionować przed sądem administracyjnym ostateczne rozstrzygnięcia zapadłe w formie opinii służbowych. Jak wynika z treści § 11 ust. 6 rozporządzenia w sprawie opiniowania służbowego funkcjonariuszy Policji, przełożony właściwy do rozpatrzenia odwołania od opinii służbowej wydaje w tym zakresie ostateczną decyzję. Może ona zostać zaskarżona i podlegać kontroli w postępowaniu przed sądem administracyjnym, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DzU Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Skoro opinia służbowa, o której mowa w art. 35 ustawy o Policji oraz w rozporządzeniu z dnia 17 czerwca 2002 r. jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 104 K.p.a., to należy uznać, że sprawa wydania tej opinii jest sprawą z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 1 pkt 1 K.p.a. Z tych względów, Sąd za niezasadne uznał stanowisko organu, iż tryb opiniowania służbowego, jako należący do spraw wynikających z podległości służbowej pracowników organów państwowych i innych państwowych jednostek organizacyjnych, nie podlega rygorom K.p.a. (art. 3 § 3 pkt 2 K.p.a.), i w konsekwencji - nie mają tu zastosowania przepisy dotyczące trybu i przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego. Nie sposób także zgodzić się z opartym na treści art. 5 pkt 2 P.p.s.a. twierdzeniem o niedopuszczalności skargi R.D. Składając skargę na bezczynność organu w przypadku określonym w art. 3 § 1 pkt 1 P.p.s.a., skarżący powinien spełnić szereg wymogów formalnych, polegających m.in. na prawidłowym sformułowaniu treści skargi oraz uprzednim wyczerpaniu trybu administracyjnego. Zgodnie bowiem z treścią art. 57 § 1 P.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: 1) wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności; 2) oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy; 3) określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Stosownie zaś do przepisu art. 52 § 1 P.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przy czym, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (§ 2). Skarżący, pomimo zobowiązania Sądu, nie wskazał aktu kończącego postępowanie, o wznowienie którego skarżący wniósł w swoim piśmie z dnia 19 stycznia 2007 r., ani też nie wykazał, aby przed wniesieniem skargi do sądu wyczerpał tryb określony w art. 52 § 1 P.p.s.a., poprzez złożenie zażalenia na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. do Komendanta Głównego Policji. Skarżącemu należy wyjaśnić, iż do kompetencji sądu administracyjnego nie należą sprawy o odszkodowanie. Nadto, odnosząc się do treści skargi stwierdzić należy, że skarżący fakt ewentualnego popełnienia przestępstwo na jego szkodę może zgłosić właściwemu prokuratorowi samodzielnie, bez pośrednictwa w tym zakresie sądu administracyjnego. W tych okolicznościach, stosownie do przepisu art. 58 § 1 pkt 3 i 6 oraz § 3 P.p.s.a., Sąd orzekł o odrzuceniu skargi.