II SAB/Sz 52/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 września 2017 r. sprawy ze skargi P. N. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. Pismem z dnia 4 maja 2017 r., P. N. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w G. Zarzucając organowi naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 1 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez nieudostępnienie w całości informacji publicznej w ustawowo określonym terminie, skarżący wniósł o zobowiązanie strony przeciwnej do dokonania czynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej – zgodnie z jego wnioskiem z dnia 10 lipca 2015 r., o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych oraz "obciążanie stosowną karą, przewidzianą prawem, stronę przeciwną, za nieudzielenie wnioskowanej informacji publicznej w ustawowym terminie". W uzasadnieniu skargi podał, że w dniu 10 lipca 2015 r. pisemnie, w myśl art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępnie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm.), zażądał od Dyrektora Zakładu Karnego w G. udzielenia pisemnej informacji w przedmiocie udzielenia osadzonym w latach 2013, 2014, 2015 w ZK G. wszelkich zapomóg pieniężnych oraz nagród/ulg pieniężnych ze środków publicznych, z wyszczególnieniem danych poszczególnych osadzonych otrzymujących ww. środki pieniężne oraz kwot i dat ich przyznania. P. N. podał, że chciał się dowiedzieć o zasadności ich przyznawania oraz czy środki te nie są marnotrawione. Jednocześnie skarżący wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie. Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 52/17 starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie przyznał skarżącemu prawo pomocy we wnioskowanym zakresie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zakładu Karnego w G. wniósł o odrzucenie skargi stwierdzając, że do Zakładu Karnego w G., przedmiotowy wniosek z dnia 10 lipca 2015 r. nie wpłynął, ani nie został przedstawiony organowi w innej dopuszczalnej prawem formie. W związku z tym, zdaniem Dyrektora Zakładu Karnego w G., skarga P. N. jest niedopuszczalna. Mając na uwadze wyjaśnienia organu, Sąd przesłał P. N. odpowiedź na skargę (udzieloną pismem z dnia 24 maja 2017 r.) i zobowiązał skarżącego do wykazania sposobu i daty złożenia wniosku z dnia 10 lipca 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej przez Dyrektora Zakładu Karnego w G. – terminie 7 dni, od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem rozpoznania sprawy na postawie akt sądowych. Odpowiadając na zobowiązanie skarżący wyjaśnił, że wniosek o udzielenie informacji publicznej złożył, zgodnie z obowiązującym w Zakładzie Karnym w G. porządkiem wewnętrznym, tj. rano podczas apelu porannego w dniu 10 lipca 2015 r. "na ręce oddziałowego". W związku z tym nie posiada potwierdzenia nadania korespondencji. Dodatkowo podał, że podczas pobytu w tej jednostce Zakład Karny odmawiał mu wydawania potwierdzeń złożenia korespondencji urzędowej w odniesieniu do pism składanych do Dyrektora tej jednostki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, w związku z wnioskiem organu zawartym w odpowiedzi na skargę, że w sprawie nie zaszły żadne przeszkody formalne uniemożliwiające rozpoznanie skargi, dlatego brak jest podstawy do uwzględnienia wniosku o jej odrzucenie. Wniesiona skarga nie zasługuje jednak na uwzględnienie. W niniejszej sprawie z uwagi na przedmiot zaskarżenia należy mieć na uwadze przepisy ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. 2016 r., poz. 1764 ze zm.), dalej powoływana jako "u.d.i.p.", która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania oraz ponownego wykorzystania (art. 1 - 2 u.d.i.p.). Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na bezczynność w takich sprawach wynika z art. 3 § 2 pkt 1- 4a, 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", a dodatkowo potwierdza ją brzmienie art. 21 u.d.i.p. W literaturze przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności. Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu. Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. W niniejszej sprawie skarga dotyczy bezczynności Dyrektora Zakładu Karnego w G. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku skarżącego z 10 lipca 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej. Zasady i tryb udostępniania informacji publicznej uregulowane zostały w przepisach ww. ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p., każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej. Stosownie do art. 10 u.d.i.p., informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub w centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek. W takim przypadku złożenie wniosku jest warunkiem realizacji prawa do informacji publicznej. Nie zawsze konieczne jest złożenie wniosku w formie pisemnej. Zawsze jednak żądanie udostępnienia określonej informacji publicznej musi być organowi przedstawione. Warunkiem udzielenia informacji publicznej, a w konsekwencji stwierdzenia bezczynności podmiotu w udzieleniu takiej informacji jest zatem skuteczne złożenie wniosku. Ustawa nie precyzuje formy w jakiej wniosek powinien zostać złożony, dopuszczalne są więc wszelkie formy komunikacji, w tym między innymi za pośrednictwem poczty e’mail, czy faksu. Podkreślić jednak trzeba, że ciężar wykazania doręczenia wniosku - w razie zaistnienia sporu co do tego faktu - spoczywa na wnioskodawcy. Zatem w interesie wnioskodawcy jest skorzystanie z takiej formy, która pozwoli mu na udowodnienie ponad wszelką wątpliwość, że wniosek o określonej treści dotarł do adresata, stwarzając tym samym po jego stronie obowiązek udzielenia informacji publicznej. W niniejszej sprawie skarżący podał, że wniosek z dnia [...] r. złożył, zgodnie z obowiązującym w Zakładzie Karnym w G. porządkiem wewnętrznym, tj. rano podczas apelu porannego w dniu 10 lipca 2015 r. "na ręce oddziałowego". W celu wykazania tego faktu przedłożył jedynie kserokopię wniosku, twierdząc, że jest to miarodajny dowód świadczący o tym, że wniosek skutecznie złożył. Dyrektor Zakładu Karnego w G. zakwestionował jednak fakt otrzymania ww. wniosku, wyjaśniając, że w 10 lipca 2015 r. nie wpłynął, ani nie został przedstawiony organowi w innej dopuszczalnej prawem formie. W ocenie Sądu, brak jest podstaw, aby podważać wiarygodność oświadczenia Dyrektora Zakładu Karnego w G. Sąd wziął również pod uwagę okoliczność, że skarżący nie podjął skutecznych czynności zmierzających do bezspornego ustalenia, czy organ otrzymał jego wniosek z dnia 10 lipca 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej i dlaczego pozostaje w bezczynności aż od 2015 r. Wnioskodawca winien był przedsięwziąć odpowiednie działania, aby otrzymać potwierdzenie złożenia wniosku. Skoro jego intencją było faktycznie uzyskanie żądanych informacji, a nie inicjowanie postępowań sądowoadministracyjnych, to wskazane było upewnianie się czy Dyrektor Zakładu Karnego w G. otrzymał jego wniosek, zwłaszcza w sytuacji, gdy skorzystał z uproszczonej formy komunikacji w postaci bezpośredniej formy składania korespondencji w organie. Powyższe okoliczności uprawniają przyjęcie domniemania, że nie doszło do doręczenia wniosku, tym bardziej, że skarżący nie podejmował żadnych działań związanych z bezczynnością organu w przedmiocie jego wniosku przez okres niemal 2 lat. Podsumowując stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał wpływu wniosku z dnia 10 lipca 2015 r. do organu, skoro nie można jednoznacznie stwierdzić, że doszedł on do wiadomości adresata w sposób umożliwiający zapoznanie się z nim i udzielenia odpowiedzi. W tych okolicznościach Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił. Niniejsza sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 4 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.