II SAB/Sz 53/17
PostanowienieWSA w Szczecinie2017-06-28
Skład orzekający: Monika Bieńkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba odbywająca karę pozbawienia wolności, nieposiadająca dochodów ani majątku, powinna zostać przyznana pomoc prawna w zakresie całkowitym, obejmująca zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Osobie fizycznej odbywającej karę pozbawienia wolności, która nie dysponuje żadnymi dochodami ani majątkiem, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Sytuacja materialna wnioskodawcy uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania, co uzasadnia zastosowanie przepisów o prawie pomocy jako odstępstwa od zasady ponoszenia kosztów.Stan faktyczny
R. P., przebywający w Zakładzie Karnym w G., złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca wskazał, że nie posiada dochodów ani majątku, a jego sytuacja materialna jest trudna. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.Rozstrzygnięcie
1/ zwolniono skarżącego od kosztów sądowych, 2/ ustanowiono radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a: 1/ zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2/ ustanowić radcę prawnego
R. P. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Z uzasadnienia wniosku wynika, że wnioskodawca przebywa w Zakładzie Karnym w G., nie dysponuje żadnym dochodem, ani nie posiada żadnego majątku oraz prowadzi wspólne gospodarstwo domowe bratem i ojczymem.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz.718 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 ).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania,– art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. Zatem to rzeczą wnioskodawcy jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
W niniejszej sprawie starszy referendarz sądowy uznał, że wnioskodawca z uwagi na swoją sytuację osobistą związaną z odbywaniem kary pozbawienia wolności, a także majątkową (brak majątku) oraz dochodową (brak dochodu) nie ma obiektywnej możliwości poniesienia kosztów związanych z przedmiotową sprawą. Co prawda z przesłanego do sprawy o sygn. akt II SAB/Sz 34/17 zaświadczenia Zakładu Karnego w G., wynika, że do dyspozycji na dzień 4 maja 2017 r. skarżący miał 0,05 zł oraz środki w wysokości [...] zł, jednakże zgodnie z art. 126 § 1 K.k.w. są to środki, które przekazuje się skazanemu w chwili jego zwolnienia z zakładu karnego, z przeznaczeniem na przejazd do miejsca zamieszkania i na utrzymanie; ze środków tych nie prowadzi się egzekucji.
W konsekwencji na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło