II SAB/Sz 53/18

WyrokWSA w Szczecinie2018-05-17

Skład orzekający: Elżbieta Woźniak, Ewa Wojtysiak, Bolesław Stachura

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa pozostawał w bezczynności lub prowadził w sposób przewlekły postępowanie w sprawie udostępnienia informacji publicznej w postaci kopii umowy dzierżawy nieruchomości rolnej, a jeśli tak, czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa nie pozostawał w bezczynności ani nie prowadził postępowania w sposób przewlekły, ponieważ udostępnił żądaną informację publiczną (kopię umowy dzierżawy) w ustawowym terminie 14 dni od daty złożenia wniosku. Sąd podkreślił, że udostępnienie informacji poprzez wysłanie kopii dokumentu jest czynnością materialno-techniczną, a poświadczenie zgodności z oryginałem nie jest wymagane do wyczerpania obowiązku organu w zakresie udostępniania informacji publicznej.
Stan faktyczny
E. J. złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci kopii umowy dzierżawy nieruchomości rolnej. Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa udostępnił kopię umowy, jednak skarżąca uznała, że nie spełnia ona wymogów formalnych (brak klauzuli "za zgodność z oryginałem") i że organ pozostaje w bezczynności. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania, domagając się zobowiązania organu do udzielenia informacji, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, wymierzenia grzywny oraz zasądzenia kosztów. Organ wniósł o umorzenie postępowania, twierdząc, że wniosek został zrealizowany.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Woźniak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Wojtysiak Sędzia WSA Bolesław Stachura po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 maja 2018 r. sprawy ze skargi E. J. na bezczynność i przewlekłość Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa w przedmiocie bezczynność i przewlekłość postępowania w sprawie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. Sygn. akt II SAB/Sz [...] UZASADNIENIE: E. J. (dalej: "Strona", "Skarżąca"), pismem z dnia 29 stycznia 2018 r. do Dyrektor Generalny Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa Oddziału Terenowego w S. (dalej: "Ośrodek") z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej tj. o: "wgląd do obowiązującej w roku 2017 umowy dzierżawy nieruchomości rolnej należącej do ZASOBU Skarbu Państwa działki [...] położonej w [...], gmina K., pow. P., woj. [...] określanej przez [...] jako [...] I o areale 29 ha zgodnie za załączoną mapą podziału na działki [...] I, [...] II, [...] III, [...] IV, [...] V, [...] VI przez [...], jednocześnie w piśmie z tej samej daty wskazała, że pismo z 5 stycznia 2018 r. nie załatwiało jej wniosku z 20 listopada 2017 r., gdyż przesłano jej kopię umowy dzierżawy nieruchomości o wgląd której nie wnosiła, tj. części działki [...] obrębu [...] II. Pismem z 7 lutego 2018 r. (nadanym w dniu 8 lutego 2018 r.) Ośrodek za pismem przewodnim udostępnił kopię umowy dzierżawy, opisanej we wniosku nieruchomości rolnej. W piśmie tym jednocześnie Ośrodek wskazał, że nie jest stroną obowiązującej w 2017 r. umowy dzierżawy nieruchomości pn. [...] II stanowiącej część działki nr [...] obręb P. o wskazanej przez stronę powierzchni [...] ha, opierając się jednak na załączonej przez stronę do wniosku kopii mapy z naniesionymi granicami przedmiotu dzierżawy, przesłał kopię obowiązującej w 2017 r. umowy dzierżawy (aneks nr [...] obejmujący tekst jednolity umowy) nieruchomości pn. [...] i [...] I stanowiącą część działki [...] obręb P. o powierzchni [...] ha, która m. in. obejmuje zaznaczony przez stronę fragment na mapie. W odpowiedzi na powyższe E. J. w piśmie z dnia 6 marca 2018 r. wskazała, że przesłana jej kserokopia umowy dzierżawy nie może zostać uznana w świetle obowiązujących przepisów za odwzorowaną z oryginałem, gdyż kopia taka powinna zawierać: - klauzulę za zgodność z oryginałem umieszczoną na każdej stronie dokumentu wraz z datą i czytelnym podpisem osób uprawnionych do potwierdzenia dokumentów za zgodność z oryginałem lub, - kopię dokumentu zawierającą na jednej ze stron dokumentu klauzulę: za zgodność z oryginałem od strony 1 do strony ..., wraz z datą i czytelnym podpisem osoby uprawnionej do potwierdzania dokumentów za zgodność z oryginałem. Odpowiadając na powyższe Ośrodek wskazał, że żaden z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej nie nakłada na adresata wniosku o udostępnienie informacji sporządzania odpisu żądanego dokumentu, a z art. 12 ust. 2 tej ustawy wynika, że wystarczające jest skopiowanie dokumentacji. Pismem z 16 lutego 2018 r. E. J. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę w przedmiocie bezczynności i przewlekłości postępowania w zakresie udostępnienia przez Ośrodek informacji publicznej, zgodnie z wnioskiem z dnia 29 stycznia 2018 r. Skarżąca zarzuciła Ośrodkowi naruszenie art. 13 ust. 1 i art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764 ze zm.) – dalej: "u.d.i.p.", przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z wnioskiem i wniosła o: – zobowiązanie Ośrodka do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, – orzeczenie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, – wymierzenie grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., – zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi, Skarżąca przedstawiła dotychczasowy przebieg postępowania oraz argumenty wskazujące na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wskazała, że do dnia złożenia skargi, tj. do 19 stycznia 2018 r. Ośrodek nie udostępnił żądanej informacji ani też nie wydał decyzji odmownej. Tym samym naruszono 14 dniowy termin, zapisany w art. 13 u.d.i.p. Podkreśliła, że żądane przez nią informacje dotyczą sposobu i zasad wykorzystania majątku publicznego, o którym mowa w art. 6 ust. 5 lit. a u.d.i.p. W zakresie bezczynności Skarżąca odwołała się do orzecznictwa sądowoadministracyjnego. Wyjaśniła także, iż w przypadku umorzenia postępowania w tym zakresie, Sąd powinien zobowiązać Ośrodek do ukarania pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie. W odpowiedzi na skargę Ośrodek wniósł o umorzenie postępowania oraz zasądzenie od Skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wniósł również o rozpoznanie sprawy w trybie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. Ośrodek wyjaśnił, iż w sprawie nie zaistniała bezczynność albowiem wniosek Skarżącej o udzielenie informacji publicznej został zrealizowany, poprzez udzielenie żądanej informacji pismem z dnia 7 lutego 2018 r. Jego zdaniem Ośrodka podjął on wszelkie czynności zmierzające do udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. Informacja została Skarżącej udostępniona, zaś dane podlegające ochronie, zanonimizowane. Zwrócił również uwagę, że zachodzą w sprawie podstawy do umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego, ze względu na bezprzedmiotowość orzekania, o której mowa w art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Następnie w piśmie z dnia 20 kwietnia 2018 r. organ zmodyfikował wniosek odpowiedzi na skargę i wniósł o jej oddalenie. W piśmie z dnia 24 kwietnia 2018 r. Skarżąca ponowiła argumenty przedstawione wcześniej w skardze. Wskazała, że przesłana jej kopia umowy dzierżawy dla nieruchomości [...] I nie zawiera oznaczeń wymienionych w art. 12 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie jest zatem informacją publiczną. Ponadto zwróciła uwagę, że przesłana do niej po terminie kopia umowy dzierżawy nie posiada klauzuli "za zgodność z oryginałem", tym samym nie może zostać uznana za odwzorowanie oryginału. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 p.p.s.a., to jest mających za przedmiot w szczególności decyzje administracyjne, postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, a także inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W przypadku skarg na bezczynność kontroli sądu poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w określonej formie i w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, dla jakich akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również to, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną, czy niezawinioną opieszałością organu. W sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje nie tylko w przypadku faktycznego "milczenia" (bierności) podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, ale również w sytuacji, gdy podmiot ten stwierdza, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub nie podlega udostępnieniu. Tym samym, dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu administracji konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami postępowania. W konsekwencji zakres sądowej kontroli skargi na bezczynność sprowadza się do ustalenia, czy organ był zobowiązany do wydania aktu lub podjęcia czynności oraz czy w zakreślonym przepisami procesowymi terminie, dokonał powyższych działań (P. [...], Skarga na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania – zakres kontroli, Kontrola państwowa 2013, Nr [...], s. 94). Oznacza to, że sam brak działania przy równoczesnym przekroczeniu terminu załatwienia przesądza o bezczynności organu. Zaznaczyć przy tym należy, że w ramach rozpoznawania skargi na bezczynność sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny podejmowanych w sprawie czynności oraz wydawanych rozstrzygnięć. Równocześnie, podejmując rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi na bezczynność organu, należy uwzględnić stan sprawy istniejący w dniu wyrokowania. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno–techniczną. Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej może odmówić udzielenia tej informacji z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w formie decyzji administracyjnej. Natomiast w sytuacji, gdy organ wnioskowaną informacją nie dysponuje jest zobligowany powiadomić pisemnie, o tym fakcie wnioskodawcę. Podkreślić także należy, że w sytuacji gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 czerwca 2002 r., sygn. akt II SA/Lu 507/02, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W myśl art. 21 u.d.i.p., do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej co do zasady stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmienności dotyczą jedynie terminów przekazania akt i odpowiedzi na skargę oraz terminu rozpoznania sprawy. Wskazać jednak należy, że zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. Ponadto do skargi na bezczynność nie mają zastosowania terminy do wniesienia skargi ustalone w przepisach art. 53 p.p.s.a. Dla prawidłowego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy ze skargi na bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej niezbędne jest uprzednie przesądzenie, czy żądana informacja jest w ogóle informacją publiczną, a adresat wniosku należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udzielania takich informacji. Wprawdzie kwestie te w niniejszej sprawie nie były pomiędzy stronami sporne, ale Sąd w granicach swej kognicji był zobligowany z urzędu przeprowadzić w tym zakresie własne rozważania. Kolejną kwestią było przesądzenie, czy wniosek został wniesiony skutecznie. Przedmiotem wniesionej w niniejszej sprawie skargi był wniosek Skarżącej z 29 stycznia 2018 r., w którym która wezwała Ośrodek w oparciu o przepisy u.d.i.p., o przesłanie kopii obowiązującej w 2017 roku umowy dzierżawy nieruchomości rolnej części działki [...] położonej w [...], gmina K., pow. P., woj. [...] określanej przez Ośrodek jako [...] I. Zauważyć należy, że zawarte w piśmie z dnie 29 stycznia 2018 r. żądanie, które wpłynęło do Ośrodka w tym samym dniu jest nowym żądaniem w stosunku do żądania zawartego w piśmie z dnia 20 listopada 2017 r, co do którego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w dniu 18 kwietnia 2018 r. w sprawie II SAB/Sz 26/18 wydał wyrok umarzający postępowanie w przedmiocie zobowiązania organu do udostępnienia informacji publicznej oraz stwierdzający, że bezczynność nie miała miejsca z naruszeniem prawa. Zatem jako datę rozpoczęcia biegu terminu do udzielenia informacji publicznej na żądanie Skarżącej należy przyjąć dzień 29 stycznia 2019 r. Nie ulega także żadnej wątpliwości także, że żądane przez Skarżącą informacje stanowiły informację publiczną w rozumieniu powołanej ustawy. Natomiast w związku z tym, iż do udostępnienia informacji publicznej zobowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej, bezsporne jest, że Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa Oddział Terenowy w S., mieści się w tej kategorii. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że, jak wynika z akt sprawy, Skarżąca złożyła wniosek stanowiący przedmiot sprawy w dniu 29 stycznia 2018 r. Organ w dniu 7 lutego 2018 r. przygotował pismo oraz załącznik, zawierające wnioskowaną informację publiczną. Pismo to wraz z załącznikiem zostało wysłane do Skarżącej w dniu 8 lutego 2018 r., zatem przed upływem czternastodniowego terminu o jakim mowa w art. 13 ust. 1 u.o.d.i.p. Okoliczność, że Skarżąca odebrała pismo w dniu 27 lutego 2018 r., po awizacji przesyłki w ocenie sądu, pozostaje bez wpływu na bieg terminu do udzielenia informacji. W przypadku bowiem przesłania przesyłki za pośrednictwem operatora pocztowego jako dzień udzielenia informacji należy uznać dzień nadania takiej przesyłki. Skoro informacja została do Skarżącej przez organ nadana w ustawowym terminie, to nie można uznać, że organ pozostawał w bezczynności. Zatem zarzut w tym przedmiocie należało uznać za niezasadny. Ponadto z treści pisma Skarżącej z dnia 24 kwietnia 2018 r. wynika, nie kwestionuje faktu otrzymania odpowiedzi na jej zapytanie od organu w terminie ani tego, że przesłana jej kopia umowy dzierżawy dotyczy wskazanego przez nią obszaru lecz zarzuca, że doręczono zanimizowaną kopię umowy dzierżawy zamiast odpisu. Odnosząc się do tego zarzutu wskazać należy, że z treści art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.d.i.p. wynika, że przedmiotem udostępnienia jest treść dokumentów urzędowych, a nie dokumenty urzędowe. Wydanie wnioskodawcy kserokopii dokumentów wyczerpuje obowiązek organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Natomiast, poświadczenie zgodności z oryginałem kopii dokumentu służy nadaniu tej kopii mocy dokumentu urzędowego. Celem ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest zaś wydawanie dokumentów urzędowych, tylko umożliwienie udostępnienia informacji (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., I OSK [...]; opubl.: [...]). Odnosząc się do pozostałych żądań skargi wskazać należy, że zgodnie z regulacją art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Tym samym wobec braku podstaw do stwierdzenia wystąpienia bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, nie wystąpiła także przesłanka orzeczenia wobec organu grzywny ani też stwierdzenia, że bezczynność lub przewlekłe postępowanie miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Dodatkowo wskazać należy na brak jakichkolwiek podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku Skarżącej o zobowiązanie Ośrodka do ukarania dyscyplinarnego pracownika odpowiedzialnego za niezałatwienie sprawy w terminie. Z powyższych względów, Sąd na podstawie 151 p.p.s.a. przy zastosowaniu art. 119 pkt 4 p.p.s.a. (tryb uproszczony) rozstrzygnął, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło