II SAB/Sz 55/19

PostanowienieWSA w Szczecinie2019-07-15

Skład orzekający: Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie wydania decyzji dotyczącej przedłużenia umowy najmu lokalu socjalnego podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie wydania decyzji dotyczącej przedłużenia umowy najmu lokalu socjalnego nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ sprawy dotyczące gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy, w tym przedłużania umów najmu socjalnego, należą do właściwości sądów powszechnych, a nie administracyjnych. Tylko zakwalifikowanie i umieszczenie na liście osób oczekujących na zawarcie umowy najmu lub skreślenie z listy stanowi akt podlegający kontroli sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie wydania decyzji dotyczącej przedłużenia umowy najmu lokalu socjalnego. Skarżący wskazał, że wniósł o przedłużenie umowy najmu w 2014 r., a organ do chwili obecnej nie wydał rozstrzygnięcia, naruszając tym przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Prezydent Miasta wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że sprawa ma charakter cywilny i nie podlega kognicji sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maria Mysiak po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. C. na bezczynność Prezydenta Miasta K. w przedmiocie wydania decyzji w sprawie przedłużenia umowy najmu lokalu socjalnego postanawia: odrzucić skargę. J. C. pismem z dnia 24 maja 2019 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta, polegającą na braku rozpatrzenia do chwili złożenia skargi, pomimo obowiązku wynikającego z art. 35 § 1 K.p.a. wniesionego w dniu 27 października 2017 r. wezwania do usunięcia prawa. Wskazując na powyższe Skarżący wniósł o zobowiązanie Prezydenta Miasta do wydania decyzji – stosownie do art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Wyjaśnił, że w dniu 30 września 2014 r., za pośrednictwem Dyrektora Zarządu Budynków Mieszkalnych w K., wniósł pismo w przedmiocie przedłużenia umowy najmu lokalu socjalnego. Skarżący podał dalej, że Prezydent odpowiadając na ww. wniosek przyznał, że Sąd Okręgowy w K. VII Wydział Cywilny Odwoławczy wyrokiem z dnia [...]., sygn. akt [...] orzeł o uprawnieniu do lokalu socjalnego, mając na uwadze jego dochody. Sąd nie zajął jednak stanowiska w przedmiocie przedłużenia umowy najmu na zajmowany lokal socjalny, położony przy w K. przy ul. [...], zawartej w dniu [...] na kolejny okres. Podobnie, do chwili obecnej Prezydent nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiocie przedłużenia umowy najmu lokalu socjalnego, uchybiając tym samym obowiązkowi określonemu w ww. przepisie. Końcowo zaznaczył, że organ nie zawiadomił go o przyczynach zwłoki i nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy, co winien uczynić zgodnie z art. 36 K.p.a. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej odrzucenie, wskazując że sprawa jako cywilna nie może być rozstrzygana w drodze postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Dopuszczalność skargi do sądu administracyjnego na bezczynność uzależniona jest przede wszystkim od ustalenia, czy sprawa, której bezczynność dotyczy ma charakter sprawy z zakresu administracji publicznej i podlega kognicji sądu administracyjnego. Niniejsza sprawa powyższego warunku nie spełnia. Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2018 r. poz. 149 ze zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508 ze zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak wynika z treści ww. przepisu skarga na bezczynność organu dopuszczalna jest tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. W niniejszej sprawie przedmiotem wniesionej skargi Skarżący uczynił bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie wydania decyzji dotyczącej przedłużenia umowy najmu lokalu socjalnego. Wskazać zatem należy, że zasady gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy uregulowane są w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (j.t.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1234). Zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 ustawy, tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy, która na zasadach i w wypadkach przewidzianych w tej ustawie, zapewnia lokale w ramach najmu socjalnego i lokale zamienne, a także zaspokajają potrzeby mieszkaniowe gospodarstw domowych o niskich dochodach. Zgodnie z art. 22 ustawy umową najmu socjalnego lokalu jest umowa najmu lokalu nadającego się do zamieszkania ze względu na wyposażenie i stan techniczny, którego powierzchnia pokoi przypadająca na członka gospodarstwa domowego najemcy nie może być mniejsza niż 5 m2, a w przypadku jednoosobowego gospodarstwa domowego 10 m2, przy czym lokal ten może być o obniżonym standardzie. Umowę najmu lokalu socjalnego zawiera się na czas oznaczony. Umowa najmu lokalu socjalnego, z uwzględnieniem art. 14 ust. 1, może być zawarta z osobą, która nie ma tytułu prawnego do lokalu i której dochody gospodarstwa domowego nie przekraczają wysokości określonej w uchwale rady gminy podjętej na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 2, z uwzględnieniem art. 21b. Umowę najmu socjalnego lokalu można po upływie oznaczonego w niej czasu przedłużyć na następny okres, jeżeli najemca nadal znajduje się w sytuacji uzasadniającej zawarcie takiej umowy. W razie wzrostu dochodów gospodarstwa domowego najemcy ponad wysokość określoną w uchwale rady gminy uzasadniającą zawarcie umowy najmu socjalnego lokalu od dnia ustania najmu do czasu opróżnienia takiego lokalu, stosuje się przepisy art. 18 ust. 1 i 2 (art. 23 ust. 1-3 ustawy). W tym miejscu zaznaczyć trzeba, że zagadnienie, dotyczące istoty i charakteru tego rodzaju uprawnień w zakresie przyznania lokalu mieszkalnego było przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 lipca 2008 r., sygn. akt I OPS 4/08 (ONSAiWSA 2008 r., nr 6, poz. 90), w której przyjęto, że tylko zakwalifikowanie i umieszczenie na liście osób oczekujących na zawarcie umowy najmu (ewentualnie też skreślenie z listy) jest aktem należącym do kategorii aktów z art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a i jedynie ta materia podlega ocenie legalności poddanej kognicji sądów administracyjnych. Pozostałe kwestie należą do właściwości sądów powszechnych. Podobne stanowisko zostało zaprezentowane w postanowieniu NSA z dnia 20 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 1279/15 (dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym sprawa dotycząca bezczynności organu w niniejszej sprawie nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a., orzekł o odrzuceniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło