II SAB/Sz 57/17
PostanowienieWSA w Szczecinie2017-08-03
Skład orzekający: Monika Bieńkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba odbywająca karę pozbawienia wolności, zatrudniona społecznie bez wynagrodzenia, z zadłużeniem alimentacyjnym i wobec urzędu skarbowego, a także bez własnego majątku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym. Wnioskodawca, odbywający długoletnią karę pozbawienia wolności, zatrudniony społecznie bez wynagrodzenia, posiadający zadłużenia i nieposiadający majątku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Stan faktyczny
D. K., osadzony w Zakładzie Karnym, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wskazał, że jest zatrudniony społecznie bez wynagrodzenia, posiada znaczące zadłużenia alimentacyjne i wobec urzędu skarbowego, a także nie dysponuje żadnym majątkiem. Jego żona i córka żyją z jej skromnych dochodów w mieszkaniu należącym do rodziny.Rozstrzygnięcie
1/ zwolniono skarżącego od kosztów sądowych, 2/ ustanowiono radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a: 1/ zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2/ ustanowić radcę prawnego
D. K. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Z uzasadnienia wniosku wynika, że wnioskodawca od [...] lat przebywa w Zakładzie Karnym. Do końca odbycia kary pozostały mu [...] lata i [...] miesięcy. Wnioskodawca jest zatrudniony, jednakże społecznie w związku z czym nie otrzymuje żadnego wynagrodzenia. Posiada zadłużenie z tytułu zobowiązania alimentacyjnego wynoszące ok.[...] tys. zł oraz zadłużenie wobec Urzędu Skarbowego w wysokości ok. [...] tys. zł. Skarżący nie posiada żadnego majątku, żona wraz z [...] córką zamieszkuje w domu należącym do jej matki i wujów, dysponuje miesięcznym dochodem w wysokości [...] zł.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz.718 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 ).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania,– art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. Zatem to rzeczą wnioskodawcy jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
W niniejszej sprawie starszy referendarz sądowy uznał, że wnioskodawca z uwagi na swoją sytuację osobistą związaną z długoletnim odbywaniem kary pozbawienia wolności, a także majątkową (brak majątku) oraz dochodową (brak dochodu) nie ma obiektywnej możliwości poniesienia kosztów związanych z przedmiotową sprawą.
W konsekwencji na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło