II SAB/Sz 57/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący sędzia WSA Marzena Iwankiewicz po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. J. na bezczynność Komendanta Policji w sprawie rozpoznania wniosku p o s t a n a w i a odrzucić skargę. D. J., dalej "skarżący" wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Komendanta Policji w sprawie rozpoznania wniosku "o udzielenie informacji, jaki konkretnie zakres obejmowało postępowanie, jakie wnioski przyniosło, jakie ustalenia poczyniono, a także dlaczego stanowisko KPP W. jest rozbieżne ze stanowiskiem PO K., która ustaliła przedwczesne umorzenie i brak przedstawienia zarzutów z art. 233 kk i 158 kk". Skarżący dodał m.in., że "P.o. komendanta G. z KPP W. w piśmie [...] stwierdził, że nie dostrzegł odpowiedzialności dyscyplinarnej w zakresie dot. funkcjonariusza policji w M. P. S., ponieważ wg niego nie dostrzeżono uchybień w sposobie prowadzenia postępowań [...] przez S. , gdy ten chronił ujawnione osoby przed zarzutami po przyjęciu korzyści, a jednocześnie kierował podejrzenia na niewinną osobę, do której oskarżenia chciał doprowadzić". W odpowiedzi na skargę Komendant Policji wskazał, że podnoszone w skardze z dnia 1 lutego 2022 r. zarzuty były przedmiotem czynności wyjaśniających prowadzonych w Komendzie Wojewódzkiej Policji w S. w oparciu o art. 134i ust. 4 ustawy o Policji. Korespondencja skarżącego była przedmiotem badania pod kątem ewentualnego popełnienia przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej przez asp. szt. P. S., tj. w postępowaniach: [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...], które nie potwierdziły nieprawidłowości jak i naruszenia dyscypliny służbowej przez wyżej wymienionego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że po złożeniu skargi Sąd z urzędu bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.". Zakres kognicji sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 p.p.s.a. zgodnie z którym sąd administracyjny sprawuje kontrolę nad działalnością administracji publicznej w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zgodnie z art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3). Z przytoczonego przepisu wynika, że nie w każdej sytuacji, w której jednostka jest niezadowolona z działalności organów administracji publicznej, dopuszczalne jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Podkreślić trzeba, że skargę można wnieść tylko w sytuacjach opisanych w powołanym wyżej przepisie. Jeżeli zaś skarga dotyczy przypadku niewymienionego w art. 3 § 2 p.p.s.a., sąd administracyjny zobowiązany jest do jej odrzucenia, gdyż rozpatrując taką skargę, wykroczyłby poza swoje kompetencje powierzone mu przez ustawodawcę. Ponadto z art. 3 § 3 p.p.s.a. wynika, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Zatem kontrola sądu administracyjnego w sprawach dyscyplinarnych dopuszczalna jest tylko wtedy, gdy przepis szczególny tak stanowi. W odniesieniu do postępowań dyscyplinarnych dotyczących funkcjonariuszy Policji przepisem szczególnym, dopuszczającym kontrolę sądu administracyjnego, jest art. 138 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2021 r., poz. 1882 ze zm.), zgodnie z którym od orzeczenia oraz postanowienia kończącego postępowanie dyscyplinarne policjantowi przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Oznacza to, że tylko orzeczenie oraz postanowienie kończące postępowanie dyscyplinarne może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, wnoszonej przez zainteresowanego policjanta. Wprawdzie, zgodnie z art. 134i ust. 5 powołanej ustawy, postępowanie dyscyplinarne wszczyna się postanowieniem, to jednak postanowienie te nie jest postanowieniem wydawanym w postępowaniu administracyjnym (ani też postanowieniem wydawanym w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym). Również zażalenie, o którym mowa w art. 135f ust. 1 pkt 5 ustawy o Policji nie jest zażaleniem składanym w żadnym z wymienionych postępowań, określonych w art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a. Podkreślić trzeba, że kontrola sprawowana przez sądy administracyjne w odniesieniu do aktów podejmowanych przez organy Policji w postępowaniu dyscyplinarnym jest kontrolą, o której mowa w art. 3 § 3 p.p.s.a. i ograniczona jest wyłącznie do prawnych form działania wymienionych w przepisie szczególnym, tj. art. 138 ustawy o Policji, który to przepis przewiduje kontrolę sądu administracyjnego tylko w odniesieniu do orzeczeń i postanowień kończących postępowanie dyscyplinarne. Nie przewidział jej natomiast w stosunku do postanowień o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego oraz odmowie wszczęcia tego postępowania, które nie są postanowieniami wymienionymi w art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a. Jeżeli więc sprawa nie może być załatwiona w jednej z prawnych form działania organu administracji publicznej, podlegających kontroli sądu administracyjnego, formułowanie zarzutu bezczynności pod adresem organu należy uznać za niedopuszczalne. Skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko wówczas i tylko w takich granicach, w jakich przedmiot sprawy pozwala zakwalifikować ją jako załatwianą w jednej z prawnych form działania organu administracji publicznej, wymienionych w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należało, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie podlega właściwości sądu administracyjnego, co obligowało Sąd do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. o czym orzeczono w sentencji postanowienia.