II SAB/Sz 58/08

Dnia 15 czerwca 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Dolecki po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na bezczynność Prokuratora w przedmiocie udzielenia informacji publicznej p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy Sygn. akt II SAB/Sz 58/08 POSTANOWIENIE Dnia 15 czerwca 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Dolecki po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z skargi P. J. na bezczynność Prokuratora w przedmiocie udzielenia informacji publicznej p o s t a n a w i a: odrzucić skargę Dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynęła, za pośrednictwem organu, skarga P. J. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w S. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Postanowieniem z dnia 2 lutego 2009 r., sygn. akt II SAB/Sz 58/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił P. J. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że podstawą odmowy przyznania prawa pomocy była okoliczność, że skarżący wnosząc skargi do sądu w sprawach o udzielenie informacji publicznej nie działa w imię ochrony swych praw, lecz korzysta z nich w sposób nadmierny i bez żadnej, logicznie uzasadnionej potrzeby, co stanowi przejaw dążności do nadużywania tego prawa i kłóci się z ratio legis instytucji prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 13 marca 2009 r., sygn. akt. I OZ 195/09 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie P. J. na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2009 r. W dniu [...] r. P. J. wniósł na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że wysokość dochodów uniemożliwia mu wniesienie wpisu. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący zamieszkuje sam, nie posiada żadnych nieruchomości ani rzeczy ruchomych, a jego miesięczny dochód stanowi świadczenie z ZUS w kwocie [...] zł, z "opieki" [...] zł i dodatek mieszkaniowy [...] zł. Ponadto, ponosi on miesięcznie wydatek w kwocie [...] zł z tytułu alimentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Istotą prawa pomocy w postępowaniu sądowo-administracyjnym jest umożliwienie osobom, które nie posiadają ku temu własnych środków, dochodzenia przed sądem swych praw. Z treści wniosku P. J. o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie wynika, że sytuacja materialna skarżącego, będącego rencistą, co do zasady powinna uzasadniać pozytywne rozpatrzenie wniosku. Rozważając tę kwestię, nie sposób jest jednak poprzestać wyłącznie na argumencie materialnym. Nie da się bowiem nie widzieć, że wniosek P. J. rozpatrywany jest na posiedzeniu niejawnym, na wokandę którego zostało skierowanych jeszcze ok. [...] innych wniosków o przyznanie prawa pomocy złożonych przez tego samego skarżącego w sprawach dotyczących tego samego przedmiotu i przeciwko organom prokuratury. W tej sytuacji, mimo że sąd ma świadomość istnienia takiej dominującej wykładni przepisów o prawie pomocy, która sprowadza się do dopuszczalności rozważania przesłanek ustawowych prawa pomocy wynikających z art. 252 § 1 w związku z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) tylko w kontekście okoliczności konkretnej sprawy, to jednak widzi uzasadnioną potrzebę dokonania szerszej oceny wniosku. Mianowicie, wniosek P. J. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego na zasadzie prawa pomocy dotyczy sprawy, której przedmiot jest związany z ustawą z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 112 poz.1198). Okoliczność, że każdy ma prawo do uzyskania posiadanej przez zobowiązany podmiot informacji będącej informacją publiczną bez obowiązku wykazania swojego interesu prawnego lub faktycznego (z wyjątkiem wystąpienia o udzielenie informacji przetworzonej) nie jest, zdaniem Sądu, równoznaczna z uznaniem nadużywania tego prawa za przesłankę nie mającą znaczenia przy rozpatrywaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w takiej sprawie. Zdaniem sądu, zasada rozpatrzenia wniosku o prawo pomocy w sposób zindywidualizowany, to znaczy odrębnie w każdej sprawie, nie może być stosowana automatycznie w sytuacji, gdy osoba żądająca ochrony sądowej celowo i wyłącznie dla własnej satysfakcji wynikającej z samego wdania się w spór wnosi skargi do sądu. Tymczasem z taką, właśnie sytuacją mamy do czynienia w przypadku P. J, który najpierw zasypuje podmioty zobowiązane wnioskami o udzielenie informacji publicznej, po czym wnosi równie liczne skargi w trybie tej ustawy do sądu administracyjnego. Forma składanych do organów wniosków o udzielenie informacji publicznej, jak i skarg wnoszonych w tych sprawach do sądu, a zwłaszcza sporządzanie ich na wąskich paskach papieru, formułowanie treści w sposób chaotyczny, często niezrozumiały lub nieczytelny, nazywanie w nich siebie "skarżypyta", rodzaj żądanych informacji, posługiwanie się metodą powielaczową i zwielokrotnianie wniosków, dowodzi, że istotą działania strony nie jest uzyskanie informacji w ramach takiego prawa, a następnie uzyskanie ochrony sądowej w razie niezałatwienia wniosku, lecz "tworzenie spraw" i angażowanie rzeszy ludzi zajmujących się wyłącznie jego sprawami. Z repertorium Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wynika, że P. J. licząc od [...] r. do dnia [...] r. wniósł do Sądu ogółem [...] skargi i wnioski (vide notatka urzędowa Kierownika Sekretariatu wydziału II z dnia [...] r.). Można w tym miejscu powtórzyć argumentację Sądu zawartą w uzasadnieniu wydanego wcześniej w niniejszej sprawie postanowienia Sądu w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy, że powyższe świadczy o tym, że P. J. wnosząc skargi do sądu w omawianych sprawach nie działa w imię ochrony swych praw, lecz korzysta z nich w sposób nadmierny i bez żadnej, logicznie uzasadnionej potrzeby. W tym stanie rzeczy domaganie się przez skarżącego (notabene dość często przyjeżdżającego ze [...] do Sądu w [...] i niewątpliwie ponoszącego nakłady związane ze składaniem w Sądzie skarg, co podważa wiarygodność Jego oświadczeń o stanie materialnym), przyznania prawa pomocy, a zatem domaganie się przerzucenia kosztów postępowania sądowego w Jego sprawach na Skarb Państwa, którego budżet jest wypracowany przez ogół obywateli, stanowi przejaw dążności do nadużywania tego prawa i kłóci się z ratio legis instytucji prawa pomocy. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak na wstępie. Sygn. akt II SAB/Sz 58/08 UZASADNIENIE Dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynęła, za pośrednictwem organu, skarga P. J. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w S. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Postanowieniem z dnia 2 lutego 2009 r., sygn. akt II SAB/Sz 58/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił P. J. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 13 marca 2009 r., sygn. akt. I OZ 195/09 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie P. J. na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2009 r. Zarządzeniem, doręczonym w dniu [...] r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W zakreślonym terminie skarżący wpisu nie uiścił. W dniu [...] r. P. J. wniósł na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2009 r., sygn. akt II SAB/Sz 58/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie odmówił P. J. przyznania prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Postępowanie przed sądem administracyjnym toczy się według przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej zwanej P.p.s.a). Zgodnie z art. 220 § 1 i 3 P.p.s.a., Sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona opłata. Skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu. W przedmiotowej sprawie, w związku z uprawomocnieniem się postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2009 r. w zakresie odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy, Sąd, zarządzeniem doręczonym skarżącemu w dniu [...] r. wezwał go do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi wraz z pouczeniem o konieczności dokonania wpłaty w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W dniu [...] r. skarżący wystąpił z kolejnym wnioskiem o udzielenia prawa pomocy w zakresie całkowitym. W związku z tym, że zdaniem Sądu, nie nastąpiła zmiana okoliczności stanowiących podstawę odmowy prawa pomocy postanowieniem z dnia 2 lutego 2009 r., Sąd ponownie odmówił przyznania skarżącemu niniejszego prawa. Skarżący w zakreślonym w wezwaniu o uiszczenie wpisu terminie nie uiścił także należnej kwoty wpisu. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.