II SAB/Sz 72/19

Sygn. [...] II SAB/Sz 72/19 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 listopada 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 listopada 2019 r. sprawy ze skargi M. B. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w przedmiocie rozpoznania wniosku o uzupełnienie decyzji oddala skargę. 1. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] listopada 2017 r. w sprawie uznania świadczenia wychowawczego za nienależnie pobrane i nakazania jego zwrotu. Decyzja ta zawierała pouczenie o przysługującej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, w terminie 30 dni od daty otrzymania decyzji, za pośrednictwem SKO w S., oraz o wysokości opłaty od skargi w kwocie [...]zł i możliwości ubiegania się prawo pomocy. Decyzja ta została doręczona stronie [...] maja 2018 r. 2. Pismem z dnia [...] maja 2018 r. (nadanym w urzędzie pocztowym w dniu [...] maja 2018 r.) M. B. zwrócił się do SKO w S. o uzupełnienie decyzji z dnia [...] maja 2018 r. przez wskazanie, w jakiej formie (pisemnej, elektronicznej, ustnej) należy wnieść skargę do sądu administracyjnego, jaką drogą (bezpośrednio do sądu czy za pośrednictwem Kolegium, czy jeśli listownie to za pośrednictwem dowolnego operatora, jeśli elektronicznie to na adres poczty elektronicznej czy za pośrednictwem platformy e-PUAP), pod jakim zarzutem (czy wystarczy niezadowolenie z decyzji czy należy wskazać konkretne wady decyzji), przy zachowaniu jakich innych wymogów formalnych (czy konieczne jest wskazywanie podstaw prawnych, konkretnych naruszeń itp.), a także o sprostowanie pouczenia dotyczącego opłaty od skargi w kwocie [...]zł, ponieważ skarga dotyczy programu "Rodzina 500 +", dlatego adresat decyzji zwolniony jest od opłaty. 3. W dniu [...] lipca 2019 r. M. B. nadał w urzędzie pocztowym w S. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, na bezczynność tego organu polegającą na nie uzupełnieniu decyzji z dnia [...] maja 2018 r., w trybie art. 111 § 1b K.p.a. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do rozpatrzenia jego wniosku o uzupełnienie decyzji w terminie 14 dni od ogłoszenia wyroku, i stwierdzenie, że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Do skargi dołączono kopię wniosku z dnia [...] maja 2018 r. o uzupełnienie decyzji oraz kopię ponaglenia z dnia [...] lipca 2019 r. złożonego na podstawie art. 37 § 1 K.p.a. W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że wniosek o uzupełnienie i sprostowanie decyzji powinien być rozpatrzony niezwłocznie, w każdym razie w okresie nie dłuższym niż maksymalne terminy ustanowione dla spraw wymagających prowadzenia przez organ postępowania wyjaśniającego, związanego z poszukiwaniem, gromadzeniem i oceną dowodów. Tymczasem mimo upływu roku organ odwoławczy nie załatwił sprawy. Tak długiego okresu bezczynności nie da się niczym usprawiedliwić. Organ nie wydał stosownego postanowienia ani nie poinformował wnioskodawcy o przyczynach zwłoki. Nawet fizyczna utrata wniosku skarżącego czy przypadkowe dołączenie do akt innej sprawy przez osobę prowadząca nie uzasadniają takiego zapóźnienia albowiem wszystkie podania wpływające do Kolegium są ewidencjonowane w odpowiednich repertoriach, w tym w elektronicznym rejestrze spraw, który pozwala nie tylko pracownikom, ale również przełożonym na bieżąco sprawdzać stan realizacji spraw oraz sygnalizuje sprawy nie załatwione w terminie. 4. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o umorzenie postępowania wskazując, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r. stwierdziło uchybienie terminu do złożenia wniosku o uzupełnienie decyzji Kolegium. Organ odwoławczy wyjaśnił, że wniosek skarżącego nie został rozpoznany niezwłocznie po jego wniesieniu, ponieważ podpiął się do innych akt postępowania. Jednakże niezwłocznie po wniesieniu skargi na bezczynność dokonano przeglądu spraw za 2018 r. i po odnalezieniu dokumentu wniosek niezwłocznie rozpoznano. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2019 r. stwierdzające uchybienie terminu do złożenia wniosku o uzupełnienie decyzji Kolegium z dnia [...] maja 2018 r. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że decyzja której wniosek dotyczył została doręczona stronie [...] maja 2018 r., a wniosek o uzupełnienie i sprostowanie decyzji został wniesiony [...] maja 2018 r., a więc po 14 dniowym terminie wynikającym z art. 111 § 1 K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: 5. Stosownie do treści przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Uwzględniając skargę na bezczynność sąd administracyjny zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa - art. 149 p.p.s.a. W tym zakresie stwierdzić należy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w określonym w prawie terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności. Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Innymi słowy bezczynność organu administracyjnego można najogólniej określić jako taki stan rzeczy, w którym zawisła przed organem sprawa nie została załatwiona, mimo upływu przewidzianych w przepisach prawa terminów, a organ nie podejmuje w tym zakresie żadnych działań. W niniejszej sprawie skarga na bezczynność organu dotyczy wniosku o uzupełnienie decyzji złożonego na podstawie art. 111 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.) – dalej "K.p.a." Zgodnie art. 111§ 1 K.p.a. strona może w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zażądać jej uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. Uzupełnienie lub odmowa uzupełnienia decyzji następuje w formie postanowienia (art. 111 § 1b K.p.a.). W przypadku wydania postanowienia, o którym mowa w § 1b, termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia jego doręczenia lub ogłoszenia (art. 111 § 2 K.p.a.). Przewidziane w art. 111 § 2 K.p.a. przesunięcie rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania od dnia doręczenia postanowienia o uzupełnieniu lub odmowie uzupełnienia decyzji następuje tylko wówczas, gdy żądanie uzupełnienia decyzji zostało wniesione w terminie przewidzianym w art. 111 § 1 KPA, to jest w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji (wyrok NSA z 20 listopada 2018 r. sygn. II OSK 2971/18). 6. Terminy załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym zostały określone w art. 35 i art. 36 K.p.a. Z przepisów tych wynika, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu. 7. Niewątpliwie SKO w S. nie rozpoznając wniosku o uzupełnienie decyzji, który wpłynął do organu w dniu [...] maja 2018 r. do dnia [...] lipca 2019 r., pozostawało bezczynne. Jednakże skarga na bezczynność może zostać uwzględniona, jeżeli w dacie orzekania organ pozostaje bezczynny. W niniejszej sprawie Sąd rozpoznawał sprawę na posiedzeniu w dniu [...] listopada 2019 r. i w tej dacie organ którego bezczynności skarga dotyczyła nie był już bezczynny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r. stwierdziło uchybienie terminu do złożenia wniosku o uzupełnienie decyzji z dnia [...] maja 2018 r., a więc wypowiedziało się proceduralnie co do złożonego wniosku. Ponieważ od dnia [...] lipca 2019 r. SKO w S. nie jest bezczynne, uwzględnienie skargi na bezczynność nie było możliwe. Zgodnie bowiem z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności. Ponieważ organ do którego wniosek o uzupełnienie decyzji złożono nie był już bezczynny, skarga okazała się nieuzasadniona. Natomiast badanie zgodności z prawem postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do złożenia wniosku o uzupełnienie decyzji, wykracza poza granice skargi na bezczynność organu. Z powyższych względów skarga na bezczynność jako nie uzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.