II SAB/Sz 85/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. M. na bezczynność Komendanta Policji w przedmiocie wydania decyzji p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Pismem z dnia 15 czerwca 2021 r. W. M. (dalej: "skarżący", "strona") wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na bezczynność Komendanta Policji w przedmiocie wydania decyzji. Zarządzeniem z dnia 9 lipca 2021 r. Przewodniczący Wydziału II Sądu wezwał skarżącego do wykazania, czy przed wniesieniem skargi wyczerpał środek zaskarżenia poprzez wniesienie ponaglenia do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie oraz nadesłania kopii tego ponaglenia wraz z dowodem jego nadania (złożenia), w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego wezwania, pod rygorem uznania, że skarżący nie wyczerpał środka zaskarżenia, co skutkować będzie odrzuceniem skargi. Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 15 lipca 2020 r. Skarżący z zachowaniem powyższego terminu w piśmie z dnia 22 lipca 2021 r., wskazał, że wnosił ponaglenia w formie telefonicznej do Komendanta Policji. Ponadto skarżący dodał, że wystąpił z pismem do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie zatytułowanym "odwołanie" gdzie również jednoznacznie określił, że domaga się wydania decyzji administracyjnej zgodnie z aktualnymi przepisami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W myśl art. 52 § 2 p.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Z kolei art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W przypadku skarg na bezczynność organu od dnia 1 czerwca 2017 r. wyczerpanie środków zaskarżenia następuje poprzez wniesienie przez stronę ponaglenia przewidzianego w art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, dalej przywoływanej jako "k.p.a.". Zgodnie z tym przepisem, stronie przysługuje prawo do wniesienia ponaglenia jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (bezczynność). Stosownie do brzmienia art. 37 § 2 k.p.a. ponaglenie zawiera uzasadnienie. Natomiast § 3 tego przepisu nakazuje wnosić ponaglenie do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie (pkt 1); do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (pkt 2). Stosownie do treści art. 36 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany pouczyć stronę o prawie do wniesienia ponaglenia tylko w przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, również z przyczyn niezależnych od organu. Z treści cytowanych przepisów wynika zatem, że uprzednie ponaglenie stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność, przy czym organ nie ma obowiązku pouczenia strony o prawie wniesienia przedmiotowego ponaglenia, chyba że zachodzi przypadek określony w art. 36 k.p.a., tj. sytuacja, w której organ zawiadamia stronę o niezałatwieniu sprawy w terminie. W rozpatrywanej sprawie przed organem I instancji taka sytuacja nie nastąpiła. Jedynie dla zachowania przejrzystości w sprawie należy zaznaczyć, że organ II instancji zawiadamiał stronę o niezałatwieniu sprawy w terminie przy piśmie z dnia 3 marca 2021 r., dołączonym przez skarżącego do skargi. Zawierało ono opisywane pouczenie w trybie art. 37 § 2 k.p.a., a zatem zobowiązanie do pouczenia strony o prawie wniesienia ponaglenia zostało przez organ II instancji spełnione. Natomiast z treści odpowiedzi na skargę organu I instancji, którego bezczynność skarżący uczynił przedmiotem swojej skargi nie wynika, aby przed wniesieniem skargi do sądu skarżący wniósł takie ponaglenie. Na wezwanie Sądu do wykazania, czy przed wniesieniem skargi skarżący wyczerpał środek zaskarżenia poprzez wniesienia ponaglenia do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie skarżący odpowiedział, że ponaglenia kierował do Komendanta Policji w formie telefonicznej oraz że wystąpił z pismem do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie zatytułowanym "odwołanie" gdzie również jednoznacznie określił, że domaga się wydania decyzji administracyjnej zgodnie z aktualnymi przepisami. W ocenie Sądu, pismo zatytułowane "odwołanie" nie mogło być potraktowane jako ponaglenie, o którym mowa w art. 53 § 2b p.p.s.a. w sytuacji gdy w dacie jego składania strona nie twierdziła, że sprawy nie załatwiono w ustawowym terminie lecz kwestionowała merytoryczne, negatywne stanowisko organu I instancji. Tym samym nie ziściła się przesłanka przewidziana przepisem art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. W ustalonym stanie faktycznym uznać zatem należy, że skarżący, poza wskazaniem jakoby telefonicznie wnosił ponaglenie w sprawie nie wykazał w sposób przekonujący i możliwy do zweryfikowania, iż wyczerpał tryb opisany w art. 37 k.p.a. Skutkiem tego wniesiona do Sądu skarga musiała zostać uznana jako niedopuszczalna. Następstwem niedopuszczalności skargi jest jej odrzucenie z racji niemożliwości przyjęcia skargi przez Sąd do merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Dopiero bowiem wyczerpanie środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym (tj. przed właściwymi organami administracji publicznej) może otworzyć skarżącemu drogę do skutecznego złożenia skargi do sądu administracyjnego na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. Na marginesie sprawy Sąd zauważa, że z odpowiedzi organu na skargę oraz z nadesłanych akt administracyjnych wynika, że żądanie skarżącego o zapłatę wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy za 114 dni urlopu, ponowione we wniosku strony złożonym dnia 15 czerwca 2021 r., zostało ostatecznie rozpoznane przez Komendanta Policji decyzją z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...].