II SAB/Sz 9/18

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Stowarzyszenia [...] w C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi tego Stowarzyszenia na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a oddalić wniosek Skarżące Stowarzyszenie wezwane do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...] złotych złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym całkowite zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie, z uwagi na trudną sytuację finansową Stowarzyszenia. Wyjaśniło, że działa w obronie wolności i praw obywatelskich od 2017 r., a na dzień złożenia wniosku zgromadziło środki na rachunku bankowym pozwalające na przeprowadzenie szkoleń z zakresu funduszu sołeckiego oraz na bieżącą działalność. Stowarzyszenie nie ma żadnego majątku, a środki na rachunku bankowym to kwota [...] zł. Wezwaniem z dnia 19 lutego 2018 r. (doręczonym 27 lutego 2018 r.) starszy referendarz sądowy zobowiązał Stowarzyszenie do przedłożenia, w terminie 7 dni: - kopii statutu Stowarzyszenia i kopii dokumentu z którego wynika wysokość składki członkowskiej, - informacji dotyczącej aktualnej liczby członków Stowarzyszenia i opłacenia przez nich należnych składek, - wyciągów lub wykazów z rachunku bankowego Stowarzyszenia, z okresu ostatnich sześciu miesięcy, - raportu stanu środków pieniężnych w kasie, za ostatnie trzy miesiące, - wyciągu z księgi rachunkowej Stowarzyszenia, - bilansu i rachunku zysków i strat za pierwsze półrocze 2017 r. i ewentualnie innych dokumentów dotyczących sytuacji majątkowej i finansowej Stowarzyszenia. Stowarzyszenie wezwania nie wykonało. W dniu 5 marca 2018 r. uiściło natomiast wpis sądowy od skargi. Osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym gdy wykaże, że nie ma jakichkolwiek środków na poniesienie kosztów postępowania, a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej "p.p.s.a."). Stosownie do treści art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W niniejszej sprawie skarżące Stowarzyszenie zostało zobowiązane do przedłożenia dokumentów pozwalających na ocenę rzeczywistej sytuacji majątkowej Stowarzyszenia, jednak wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. Skarżące Stowarzyszenie uiściło natomiast wpis sądowy od skargi. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zasadą jest więc ponoszenie kosztów postępowania przez strony tego postępowania, a zwolnienie od ponoszenia kosztów jest wyjątkiem od tej zasady i może mieć miejsce w przypadkach ściśle określonych w ustawie. Jak wskazano wyżej, osobie prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Przy czym jednostka taka obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie ma adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale także, że nie ma ich, pomimo iż podjęła wszelkie niezbędne środki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków. Stowarzyszenie nie wykazało w sposób przekonujący, jaka jest jego kondycja finansowa, ani że podjęło wszelkie możliwe działania mające na celu zgromadzenie środków na koszty postępowania sądowego. Dodatkowo uiściło wpis sądowy od skargi. W tej sytuacji brak było podstaw do uznania, że Stowarzyszenie wykazało, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 2, art. 254 § 1 i art. 257 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.