II SO/Sz 15/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA - Joanna Świerzko-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. P. i M. P. o wymierzenie grzywny Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Koszalinie za nieprzekazanie w terminie skargi postanawia oddalić wniosek Pismem z dnia 30 listopada 2023 r. M. P. i M. P. (dalej jako: "skarżące") wystąpiły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z wnioskiem o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Koszalinie grzywny za niezastosowanie się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.". Skarżące wskazały, że organ nie udzielił merytorycznej odpowiedzi na ich skargę z dnia 17 października 2023 r. (która została zarejestrowana pod sygn. akt II SAB/Sz 153/23) i nie przekazał akt administracyjnych znak: [...] i znak: [...] W odpowiedzi na powyższy wniosek Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Koszalinie podniósł, że skarga z dnia 17 października 2023 r. została przekazana Sądowi wraz z odpowiedzią na skargę z dnia 8 listopada 2023 r. i nadana do Sądu w dniu 9 listopada 2023 r. Zaś wobec faktu, iż rzeczona skarga była kolejną skargą skarżących w związku z tym samym postępowaniem administracyjnym, organ zawarł w odpowiedzi na skargę informację, że akta administracyjne zostały przekazane z wcześniejszą skargą z dnia 10 października 2023 r. Wobec tego - w ocenie organu - wniosek jest bezzasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 P.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Stosownie zaś do art. 54 § 2 zd. 1 P.p.s.a. organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W myśl art. 55 § 1 P.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6, czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z powyższych regulacji prawnych jednoznacznie wynika, że organ, za pośrednictwem którego kierowana jest dla sądu administracyjnego skarga na działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, jest bezwzględnie obowiązany przekazać skargę sądowi, wraz z kompletem akt sprawy i odpowiedzią na skargę, w terminie 30 dni do dnia otrzymania skargi. Sąd podkreśla jednocześnie, że instytucja wymierzenia organowi grzywny w sytuacji braku wywiązania się z nałożonych na niego ustawowych obowiązków w zakresie postępowania sądowoadministracyjnego, ma charakter dyscyplinujący, restrykcyjny i prewencyjny. Mobilizuje ona bowiem organ do niezwłocznego przekazania skargi wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę, a jednocześnie stanowi sankcję za niedokonanie tych czynności w wymaganym terminie. Zapobiega także naruszeniom tego obowiązku w przyszłości (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2017 r., sygn. akt I OZ 1702/17). W uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 wskazano, że grzywna z art. 55 § 1 P.p.s.a. ma mieszany tj. dyscyplinująco-restrykcyjny charakter. Jej celem jest nie tylko doprowadzenie do tego, by organ przekazał sądowi administracyjnemu skargę wraz z aktami sprawy i swoim stanowiskiem, ale także ma ona być sankcją za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Ponadto ma ona również funkcję prewencyjną, której celem jest zapobieżenie naruszeniom prawa w przyszłości. Podkreślić należy, że choć przywołana regulacja konstytucyjna odnosi się do sądu, a nie do organu administracji publicznej, to jednak działanie sądu jest w tym wypadku uzależnione od dokonania przez organ czynności wymienionych w art. 54 § 2 P.p.s.a. Z tej przyczyny organ ponosi odpowiedzialność za uniemożliwianie albo utrudnianie realizacji tego prawa. Powyższe prowadzi do wniosku, że powołane przepisy pozwalają sądowi na wymierzenie grzywny po spełnieniu łącznie dwóch warunków, tj. złożenia przez stronę wniosku o wymierzenie organowi grzywny oraz stwierdzenia uchybienia przez organ terminu do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Podkreślić również należy, że w tym przypadku Sąd nie ocenia treści i argumentacji zawartej w odpowiedzi na skargę. Sąd rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny bada terminowość wykonania przez organ wskazanych powyżej obowiązków. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy wskazać należy, że skarga na bezczynność i przewlekłość postępowania organu z dnia 17 października 2023 r. wpłynęła do organu w dniu 17 października 2023 r. (data prezentaty organu – k. 2 akt sądowych sygn. II SAB/Sz 153/23). Zatem organ był zobligowany do przekazania Sądowi skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy w terminie do dnia 16 listopada 2023 r. Skarga z dnia 17 października 2023 r. wraz z odpowiedzią na skargę wpłynęła do Sądu w dniu 13 listopada 2023 r. (k. 22 akt sądowych sygn. II SAB/Sz 153/23). Jednocześnie w treści odpowiedzi na skargę organ wskazał, iż akta postępowania [...] i znak: [...] zostały załączone do skargi skarżących z dnia 10 października 2023 r. Istotnie, rzeczone akta zostały przekazane Sądowi wraz ze skargą z dnia 10 października 2023 r. (k. 18 akt sądowych sygn. II SAB/Sz 151/23). Stwierdzić zatem należy, że organ przekazał skargę z dnia 17 października 2023 r. przed upływem terminu wynikającego z art. 54 § 2 P.p.s.a., zaś akta, o których piszą we wniosku skarżące pozostawały w dyspozycji Sądu już wcześniej w związku z uprzednio złożoną skargą. Tym samym Sąd nie znalazł podstaw do wymierzenia wnioskowanej przez skarżące grzywny organowi za nieprzekazanie skargi do sądu w terminie. Mając zatem na uwadze wypełnienie obowiązków z art. 54 § 2 P.p.s.a. Sąd działając na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. Przywołane w niniejszym postanowieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl.