SA/Sz 109/02
WyrokWSA w Szczecinie2004-02-19
Skład orzekający: Danuta Strzelecka-Kuligowska, Barbara Gebel, Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nakazie rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, w tym przypadku hali magazynowej, może zostać uchylona ze względu na posiadanie decyzji o warunkach zabudowy lub możliwość wykorzystania części obiektu jako ogrodzenia/ekranu akustycznego?Ratio decidendi
Decyzja o nakazie rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, jest decyzją obligatoryjną i nie podlega uznaniu administracyjnemu. Posiadanie decyzji o warunkach zabudowy nie zastępuje wymogu uzyskania pozwolenia na budowę, a rygorystyczny charakter przepisu nie dopuszcza stosowania okoliczności łagodzących.Stan faktyczny
M. W. rozpoczął budowę hali magazynowej bez wymaganego pozwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę samowolnie wykonanych ścian zewnętrznych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję organu pierwszej instancji i nakazał rozbiórkę całej hali magazynowej, uznając, że art. 48 Prawa budowlanego obejmuje cały obiekt. M. W. wniósł skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i kpa, w tym brak możliwości pozostawienia ścian jako ogrodzenia oraz posiadanie decyzji o warunkach zabudowy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. W.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Protokolant: Beata Majewska po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2004 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budowli o d d a l a skargę
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego , decyzją z dnia [...]r., na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2000r., Nr 106, poz. 1126), art. 104 kpa nakazał M. W. rozbiórkę samowolnie wykonanych ścian zewnętrznych hali magazynowej na działce nr ewid. [...] w [...]
W odwołaniu od decyzji M. W. wniósł o umożliwienie pozostawienia wybudowanych ścian jako ogrodzenia i ekranu akustycznego. Nadto podniósł, że na halę magazynową której budowę rozpoczął [...]r. bez pozwolenia na budowę posiada decyzję o warunkach zabudowy, która potwierdza zgodność prowadzonej przez niego działalności gospodarczej na tej działce z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...]r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nakazał M W. rozbiórkę samowolnie wykonanej – nie zakończonej hali magazynowej na działce nr ewid. [...] w M.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że na działce nr [...] w M. rozpoczęto bez wymaganego prawem pozwolenia budowę hali magazynowej. Powyższe okoliczności wynikają z protokołu z dnia [...]r. i dokumentacji fotograficznej.
Zdaniem organu odwoławczego, orzeczenie o nakazie rozbiórki samowolnie wykonanych ścian zewnętrznych hali magazynowej, sugeruje możliwość pozostawienia fundamentów obiektu. Zgodnie z art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.
Zatem przepis art. 48 ustawy dotyczący nakazu rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części obejmuje cały obiekt (z fundamentami).
W związku z powyższym decyzja organu I instancji została uchylona i orzeczono jak w sentencji.
Odwołanie M. W. nie może zostać uwzględnione, ponieważ przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane jest przepisem nie pozostawiającym organom nadzoru budowlanego możliwości uznania administracyjnego – np. pozostawieniem ścian jako ekranu akustycznego bądź ogrodzenia.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł M. W.. Zaskarżonej decyzji zarzuca naruszenie art. 48 Prawa budowlanego i art. 7, art. 10 § 1 oraz art. 107 § 1 kpa.
Wskazując powyższe zarzuty wnosi o uchylenie decyzji organów obu instancji.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002r., Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej).
Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodka Zamiejscowego utworzony został z dniem 1 stycznia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny , który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Ośrodek Zamiejscowy w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że skarga jest niezasadna.
Z protokołu oględzin nieruchomości położonej w M. oznaczonej nr [...] z dnia [...]r., wynika, że na działce tej wybudowano części ścian zewnętrznych hali (jedna ściana podłużna i poprzeczna oraz fragmenty pozostałych ścian do wysokości około [...] m.).
Stosownie do przepisu art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2000r., Nr 106 poz. 11 26 ze zm.) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i 30 ustawy.
Poza sporem pozostaje fakt, że skarżący decyzji o pozwoleniu na budowę nie posiadał. Decyzja taka była wymagana, gdyż powyższe obiekty nie są wymienione w art. 29 ustawy Prawo budowlane, jako obiekty nie wymagające pozwolenia na budowę.
Prawidłowo więc uznano, że do przedmiotowych obiektów budowlanych ma zastosowanie przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane, nakazujący orzec rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Z akt sprawy wynika, że istotnie organ odwoławczy przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie umożliwił stronie zapoznanie z zebranymi dowodami w sprawie, co stanowi naruszenie art. 10 § 1 kpa. Naruszenie tej zasady nie miało jednak wpływu na wynik sprawy, bowiem istotnie jedynym dowodem w sprawie były oględziny nieruchomości skarżącego w dniu [...]r. A jak wynika z protokołu oględzin skarżący uczestniczył w tej czynności i wniósł uwagi podniesione później w odwołaniu i skardze.
Fakt posiadania przez skarżącego decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie może zastąpić decyzji o pozwoleniu na budowę.
Decyzja o rozbiórce obiektu budowlanego /art. 48 Prawa budowlanego/ nie jest decyzją uznaniową. Organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do wydania nakazu rozbiórki.
Sąd kontrolując działanie administracji w sprawie dotyczącej samowoli budowlanej nie może uwzględnić aspektów celowościowych, społecznych, ekonomicznych w odniesieniu do danego obiektu. Przepis artykułu 48 Prawa budowlanego jest bardzo rygorystyczny i nie dopuszcza stosowania żadnych okoliczności "łagodzących".
Z tych przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ skargę jako bezzasadną należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło