SA/Sz 1122/02

Dnia 5 maja 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder/spr/ Protokolant: st.sekr. sąd. Edyta Wojtowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2004 r. sprawy ze skargi A.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego wyrównawczego /. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] II.. nie orzeka w przedmiocie wykonania uchylonych decyzji, III.. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w na rzecz skarżącego A.S. kwotę {...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] r. A.S. wystąpił z wnioskiem do Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] o przyznanie mu zasiłku stałego wyrównawczego. Do wniosku załączył orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r. wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w [...], zaliczającym A.S. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Decyzją z dnia [...] Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] na podstawie art. 43 ust. 1 i 3, art. 27 ust. 4 pkt 6 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej ( Dz.U z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zmianami), przyznał A.S. zasiłek stały wyrównawczy poczynając od dnia [...]. do dnia [...] r. w wysokości [...] zł miesięcznie oraz postanowił opłacać składkę na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości [...]% otrzymywanego świadczenia, która przekazywana będzie na konto Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podaje, że wysokość świadczenia stanowi różnicę pomiędzy kryterium dochodowym ustalonym zgodnie z art. 4 ustawy o pomocy społeczne, tj. kwotą [...]zł, a posiadanym dochodem na osobę. Zważywszy na to, ze dochodem A.S. jest kwota [...] zł, zasiłek stały wyrównawczy ustalono w kwocie [...] zł. A.S. nie zgodził się z wysokością przyznanego świadczenia, a ustalenia organu I instancji odnoszące się do jego sytuacji dochodowej zakwestionował w odwołaniu od decyzji Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]. W odwołaniu stwierdził, że faktycznie nie posiada dochodu, który organ I instancji uwzględnił przy ustalaniu wysokości zasiłku. A.S. zarzucił, że wbrew ustaleniom organu I instancji prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, a oświadczenie jakoby ojciec łożył na jego utrzymanie podpisał będąc pod wpływem działania leków [...] przepisanych przez lekarza. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia[...] r. Nr [...] na podstawie art. 4 ust. 1 i art. 27 ust. 4 ustawy z dnia [...] r. o pomocy społecznej oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium stwierdziło, że zgodnie z ustaleniami dokonanymi przez organ I instancji A.S. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i otrzymuje pomoc finansową od ojca w wysokości od [...] zł. W tej sytuacji organ I instancji prawidłowo, zdaniem organu odwoławczego, ustalił wysokość zasiłku stałego wyrównawczego jako różnicę pomiędzy kwotą [...] zł, tj. ustalonym kryterium dochodowym zł a pomocą finansową ojca w kwocie [...]zł. Sygn. akt SA/Sz 1122/02 3 W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A.S. domaga się uchylenia decyzji organów i i II instancji i wydania nowego rozstrzygnięcia uwzględniającego jego faktyczną sytuację dochodową. Skarżący twierdzi, że ojciec udzielił mu wsparcia finansowego pod warunkiem podjęcia pracy przez skarżącego lub nabycia prawa do renty, a udzielona pomoc podlegała zwrotowi. A.S. zarzuca organom orzekającym w sprawie, że nie ustaliły jakiej faktycznie pomocy i na jakich zasadach udzielił mu ojciec i nie przesłuchały go na tą okoliczność. Skarżący podnosi również, że oświadczenia, na których oparto decyzje obu instancji złożył będąc pod wpływem środków [...]. Do skargi A.S. załączył oświadczenie ojca- J.S. dotyczące udzielanej skarżącemu pomocy finansowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie-Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone. Sąd sprawuje kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję Sąd uznał, iż doszło do naruszenia prawa, a w szczególności przepisów postępowania administracyjnego. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowi art. 27 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zmianami). Przepis ten stanowi, że zasiłek stały wyrównawczy przysługuje osobie pełnoletniej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub inwalidztwa, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie, jest niższy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie określonego w art. 4 ust. 1. Sygn. akt SA/Sz 1122/02 Zgodnie z ust. 6 pkt 1 powołanego wyżej art. 27, zasiłek stały wyrównawczy, o którym mowa w ust. 4, ustala się w wysokości, w przypadku osoby samotnie gospodarującej, jako różnicę pomiędzy kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, określonym w art. 4 ust. 1 a dochodem tej osoby. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] r. został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Zadaniem organów orzekających w sprawie zasiłku stałego wyrównawczego było zatem przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób umożliwiający ustalenie rzeczywistej sytuacji dochodowej skarżącego by na podstawie art. 27 ust. 6 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej ustalić prawidłową wysokość zasiłku. Organ I instancji ustalił, że A.S. jest osobą samotnie gospodarującą a jego dochód stanowi pomoc finansowa otrzymywana ojca- J.S., w tym w miesiącu poprzedzającym przyznanie świadczenia w kwocie [...] zł. Postępowanie dowodowe organ I instancji ograniczył do przeprowadzenia wywiadu środowiskowego oraz przyjęcia od skarżącego oświadczenia na piśmie co osiąganych dochodów. W oparciu o te ustalenia organ l instancji określił wysokość zasiłku stałego wyrównawczego na kwotę [...] zł, tj. różnicę pomiędzy kryterium dochodowym dla osoby samotnie gospodarującej ustalonej na podstawie art. 4 ustawy o pomocy społecznej oraz obwieszczenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] r. w sprawie wskaźnika waloryzacji i kwot po waloryzacji oraz wysokości świadczeń z pomocy społecznej od dnia [...], wynoszącym [...] zł, a uzyskiwanym dochodem w wysokości [...]zł. Dochód ten oraz składane oświadczenia co do jego źródła i wysokości skarżący zakwestionował w odwołaniu. Organ odwoławczy uznał jednak, że dochód A.S. został ustalony prawidłowo i nie ustosunkował się do zarzutów skarżącego podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Unormowana w art. 7 kpa zasada prawdy obiektywnej nakłada na organy administracji publicznej obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz rozpatrzenia sprawy. Zgodnie z tą zasadą organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością. W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego. Sygn. akt SA/Sz 1122/02 5 W ocenie Sądu zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy naruszyły reguły postępowania administracyjnego odnoszące się w szczególności do ustalenia prawdy obiektywnej. Skoro A.S. kwestionował ustalenia organów orzekających w sprawie, to organy te przy użyciu określonego w kpa katalogu środków dowodowych winny dokładnie ustalić stan faktyczny i na tej podstawie wydać decyzję o przekonującej treści. W sytuacji, gdy skarżącemu pomniejszono przysługujący zasiłek stały wyrównawczy z uwagi na wliczenie do dochodu pomocy finansowej ze strony ojca, organ I instancji winien przeprowadzić dowód na okoliczność udzielanej pomocy, jej wysokości oraz częstotliwości. Dowodu tego tymczasem nie przeprowadzono, a zarzut w tej materii podniesiony w postępowaniu odwoławczym został pominięty. Zdaniem Sądu organy orzekające w sprawie zasiłku stałego wyrównawczego na rzecz A.S. naruszyły art. 7 i 77 kpa, co skutkowało wydaniem wadliwych decyzji administracyjnych. Jako dowolne należy więc traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (powołany wyżej art. 77 § 1 kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania prawidłowej decyzji. Wyżej wskazane sprzeczności występujące w sprawie, dotyczące w szczególności dowodów, jakimi organ administracji posługiwał się bądź nie przy wydawaniu decyzji, stanowią takie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy należy bezspornie ustalić jaka jest rzeczywista sytuacja majątkowa skarżącego i w oparciu o dokonane ustalenia ustalić wysokość świadczenia przysługującego skarżącemu. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), należało orzec jak w sentencji. W kwestii wykonalności decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy, natomiast o kosztach postępowania w oparciu o art. 200. i