SA/Sz 1158/02
WyrokWSA w Szczecinie2004-10-06
Skład orzekający: Henryk Dolecki, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę może zostać wydana, jeśli inwestor nie posiada prawa do dysponowania całą nieruchomością na cele budowlane, a planowana inwestycja (nadbudowa) może naruszać interesy sąsiada (zacienienie, obniżenie wartości nieruchomości)?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeśli inwestor spełnił wymogi formalne określone w Prawie budowlanym, w tym wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i przedstawił kompletny projekt. Zarzuty dotyczące legalności wcześniejszych decyzji lub potencjalnych negatywnych skutków dla sąsiada, które nie znajdują umocowania w obowiązujących przepisach, nie stanowią podstawy do odmowy wydania pozwolenia.Stan faktyczny
Skarżący A. P. zaskarżył decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę nadbudowy dachu budynku zakładu. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów KPA i prawa budowlanego, w tym brak możliwości udziału w postępowaniu, nieprzeprowadzenie dowodów, a także fakt, że istniejący budynek częściowo znajduje się na jego działce, co uniemożliwia inwestorowi prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Podnosił również kwestię przekroczenia dopuszczalnej wysokości budynku i zacienienia jego działki. Wojewoda utrzymał decyzję organu I instancji, wskazując na spełnienie wymogów formalnych przez inwestora, w tym posiadanie prawa do dysponowania nieruchomością i zgodność z warunkami zabudowy. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Małgorzata Frej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2004 sprawy ze skargi A. P. na decyzję Wojewody z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenie na budowę. oddala skargę
Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...]r., Nr [...], zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę J. S. dla inwestycji obejmującej nadbudowę dachu wysokiego nad budynkiem zakładu [...]położonego w [...]przy ul. [...], na działce nr [...].
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli współwłaściciele sąsiedniej nieruchomości G. i T. P. oraz A. P.
Decyzji zarzucali obrazę przepisów art. 10, 11, 73, 77, 78 i 89 kodeksu postępowania administracyjnego oraz obrazę przepisów prawa budowlanego. Powołując się na zarzuty obrazy kpa wnieśli o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a z zarzutu obrazy prawa budowlanego wnieśli o zakazanie rozbudowy budynku i także nakazanie jego rozbiórki.
W uzasadnieniu odwołania wskazywali, że organ pierwszej instancji uniemożliwił Im udział w postępowaniu i nie zapewnił możliwości zapoznania z dokumentacją zebraną w sprawie. Pomimo postawionego wniosku, nie przeprowadził dowodu co do stanu technicznego budynku i skutków wybudowania go na gruncie, do którego uzyskujący pozwolenie na budowę prawa nie posiada. Zgłoszone przez Nich w toku postępowania zarzuty w ogóle nie zostały rozpoznane, a nawet fałszywie przedstawione. Istniejący budynek, na którego rozbudowę wydano pozwolenie na budowę znajduje się w pewnej części na Ich działce. Nie jest więc prawdą, że inwestor J. S. wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, na dowód czego dołączyli odpis pomiarów geodezyjnych lokalizacji budynku. W toku postępowania wskazywali na ten fakt i po stronie Urzędu wydającego decyzję leżało wyjaśnienie tej sprawy. Organ administracji architektoniczno-budowlanej może wydać pozwolenie na budowę inwestorowi tylko gdy ten jest prawnym dysponentem nieruchomości na cele budowlane, a J. S. w części nieruchomości gruntowej, na której budynek miałby podlegać rozbudowie prawem takim nie dysponuje. Rozbudowa budynku w takiej sytuacji, bez uregulowania prawa dysponowania gruntem, nie jest prawnie dopuszczalna.
Zarzucali także, że organ pierwszej instancji wydając decyzję pozwalającą na rozbudowę bez wyznaczenia rozprawy uniemożliwił Im wypowiedzenie się w kwestiach takich jak chociażby zapewnienie bezpieczeństwa w czasie rozbudowy gdy inwestor nie dysponuje prawem zajęcia działki sąsiedniej. Jednak zasadniczo organ architektoniczno-budowlany naruszył prawo budowlane dopuszczając do realizacji budynek o wysokości przekraczającej [...]m wysokości jak przyjęto w warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Według projektu rozbudowywany budynek o stromym dachu będzie miał więcej jak [...]m.
Wojewoda, po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...]r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że dla projektowanej inwestycji inwestor uzyskał decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...]r., w której określono maksymalną wysokość budynku na [...]m. Z projektu budowlanego wynika, że wysokość budynku mierzona od najniżej położonego wejścia do budynku do stropu nad ostatnią kondygnacją przeznaczoną na pobyt ludzi wynosi [...]m, a więc jest mniejsza od dopuszczalnej określonej w ww. decyzji.
Inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, bowiem przedłożył akt notarialny - repertorium [...]z dnia [...]r. - oraz opis nieruchomości, z którego wynika, że budynek zakładu [...]w całości położony jest na działce inwestora nr [...].
Nie potwierdziły się również zarzuty co do złego stanu technicznego budynku, ponieważ prowadzone przez w tej sprawie postępowanie Inspektora Nadzoru Budowlanego zostało umorzone (decyzja z dnia [...]r., utrzymana w mocy przez Inspektora Nadzoru Budowlanego). Ponadto inwestor przedłożył ocenę stanu technicznego przedmiotowego budynku wykonaną przez uprawnioną w tym zakresie osobę, z której wynika, że budynek jest w dobrym stanie technicznym, a powstałe spękania widoczne na elewacji są wynikiem odspajania się tynku.
Ponadto Wojewoda podał, że skarżący brali udział w postępowaniu organu pierwszej instancji, co potwierdzają: protokół z dnia [...]r., pismo T. P. z dnia [...]r.
Końcowo Wojewoda stwierdził, że przeprowadzenie rozprawy w przedmiotowej sprawie nie było konieczne, ponieważ wszystkie roboty budowlane zostaną wykonane bez wchodzenia na teren sąsiedniej nieruchomości.
A. P., współwłaściciel nieruchomości sąsiedniej, podnosząc zarzuty naruszenia prawa i niesprawiedliwości zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie decyzję Wojewody wnosząc ojej uchylenie
W uzasadnieniu wyjaśnia, że ponieważ nie był współwłaścicielem posesji przy ul. [...]nie miał wpływu na niezgodne z prawem wybudowanie istniejącego budynku. Od roku [...], kiedy stał się prawowitym współwłaścicielem fakt ten bardzo Go niepokoił. O zgodę na Jego dalszą rozbudowę nikt Go nie pytał, ani nikt ze współwłaścicieli takiej zgody nie podpisał.
Urząd Miejski w [...]decyzję wydał bez zgody współwłaścicieli - co jest jawnym naruszeniem Prawa budowlanego. Mianowicie przepisu mówiącego o zachowaniu 3 m odległości dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów. Już sam fakt, że budynek istniejący, którego ściana szczytowa jest granicą, narusza prawo własności, powoduje zaciemnienie działki. Dalsza jego rozbudowa o podwyższony dach do wymiarów [...] m wysokości nie tylko pogorszy dopływ światła na dalszą część działki, to bezsprzecznym jest, iż obniży jej wartość rynkową w znacznym stopniu.
Dalej skarżący wyjaśnia, że decyzja Wojewody jest stronnicza i uwzględnia kwestię jednej strony nie biorąc w ogóle pod uwagą racji skarżącego, co budzi wiele zastrzeżeń i brak obiektywizmu.
Ponadto dodał, że Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie sygn. akt SA/Sz 1978/98 z dnia 2 lutego 2002 r. w tej samej sprawie uchylił zaskarżoną decyzję w przedmiocie rozbudowy i zabudowy dachu wysokiego dla budynku zakładu [...]położonego przy ul. [...]biorą pod uwagę ochronę interesów osób trzecich.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie.
W uzasadnieniu ustosunkował się do zarzutów skargi wyjaśniając, że zgodę na budowę budynku zakładu [...]przy granicy działki wyraził poprzedni właściciel nieruchomości przy ul. [...]- F. W. Natomiast na rozbudowę przedmiotowego budynku, w świetle aktualnych przepisów prawa, nie jest wymagana zgoda obecnych właścicieli sąsiedniej nieruchomości.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje.
Na mocy przepisów art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie utworzony został z dniem 1 stycznia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie -Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie, w których postępowanie nie zostało zakończone.
Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według kryterium zgodności z prawem Sąd stwierdził, że decyzja ta prawa nie narusza.
W myśl przepisu art. 35 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jeżeli inwestor złożył wniosek w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz przestawił kompletny projekt budowlany wraz z wymaganymi prawem opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami bądź sprawozdaniami - sporządzonymi przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia.
Należy też zaznaczyć, że wydanie pozwolenia na budowę przy spełnieniu warunków określonych w prawie budowlanym, nie jest uzależnione od uznania organu administracji publicznej (art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego).
Analiza akt sprawy wskazuje, że wnioskodawca spełnił przewidziane prawem wymogi, a zatem brak było podstaw do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę polegającą na nadbudowie dachem stromym budynku zakładu [...].
Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dotycząca wykonania wysokiego dachu na budynku zakładu [...]przy ul. [...]w [...]wydana została w dniu [...]r., na okres ważności do [...]r. Tak więc złożenie wniosku o wydanie pozwolenia na budowę w dniu [...]r. nastąpiło w okresie ważności tej decyzji. Ponadto decyzja ta wydana została po uzgodnieniu z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w [...]- postanowienie z dnia [...]r., Nr [...].
Wnioskodawca przedstawił dokument uprawniający Go do dysponowania nieruchomością na cele budowlane - akt notarialny z dnia [...]r., repertorium [...]. Ponadto wnioskodawca złożył projekt budowlany sporządzony przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami wraz z uzgodnieniami.
Natomiast zarzuty podniesione w skardze okazały się nieuzasadnione.
W szczególności bezprzedmiotowe dla oceny zgodności z prawem decyzji wydanej w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na nadbudowę budynku zakładu [...]są zarzuty i argumenty skargi dotyczące legalności decyzji o pozwoleniu na budowę budynku zakładu [...]. Decyzja ta stała się bowiem ostateczna w administracyjnym toku instancji, co oznacza, że organy orzekające w przedmiotowej sprawie były związane tą decyzją. Taka sytuacja prawna wynika z przepisu art. 16 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego lub w ustawach szczególnych.
Chybiony jest zarzut, iż realizacja przedmiotowej inwestycji wymagała wyrażenia zgody przez skarżącego, wynikającą z przepisu § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 10, poz. 46 ze zm.). Bowiem wyrokiem z dnia 5 marca 2000 r., sygn. akt P. 11/2000, który wszedł w życie 16 marca 2001 r., Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność tego przepisu w zakresie uzyskania zgody sąsiada na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo Budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126). Tym samym przepis ten utracił moc z dniem 16 marca 2001 r. i nie obowiązywał w chwili orzekania przez organy obu instancji. Oznacza to, że organy orzekające nie miały podstaw żądać od inwestora uzyskania zgody skarżącego na realizację inwestycji bezpośrednio przy granicy działki.
Nie zasługuje również na uwzględnienie kolejny zarzut, iż realizacja planowanej nadbudowy budynku zakładu [...], spowoduje dalsze zacienienie działki będącej współwłasnością skarżącego. Jakkolwiek fakt ten niewątpliwie będzie miał miejsce, to nie znajdując umocowania w obowiązujących przepisach prawa, nie może stanowić podstawy do odmowy wydania pozwolenia na budowę.
Natomiast co do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie z dnia 29 lutego 2000 r., sygn. akt SA/Sz 1978/98, to należy wyjaśnić, że nie dotyczył on pozwolenia na budowę dla nadbudowy dachem stromym budynku zakładu [...]. Wyrokiem tym uchylona została decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwagi na brak uzgodnienia z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w [...]. W rezultacie inwestor uzyskał nową decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...]r.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza i na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło