SA/Sz 1162/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędziowie: Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk - Meder /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2005 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego z dnia [...] r. nr [...], II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Dyrektor Aresztu Śledczego na podstawie art. 89 pkt 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 czerwca 2001 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania i wypłaty funkcjonariuszom Służby Więziennej równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania odmówił M. W. prawa do pobierania podwyższonego o 100% równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania z wyrównaniem od [...] r. . W uzasadnieniu decyzji organ I instancji odwołał się do treści swojej decyzji z dnia [...] r. Nr [...], mocą której przyznano M. W. równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego w wysokości podstawowej, albowiem tym czasie uprawniony do świadczenia pieniężnego nie posiadał członków rodziny uwzględnianych przy ustalaniu przysługującej powierzchni mieszkalnej, wymienionych w art. 86 ustawy o Służbie Więziennej. W odwołaniu od tej decyzji M. W. zakwestionował dokonaną przez Dyrektora Aresztu Śledczego interpretację art. 86 powołanej wyżej ustawy i domagał się zmiany decyzji oraz wypłaty należnego równoważnika z wyrównaniem od [...] r.. Odwołujący się zarzucił, że przepis ten nie dokonuje podziału na funkcjonariuszy samotnych i posiadających rodziny, a co za tym idzie różnicy w wysokości wypłaty równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej decyzją z dnia [...] r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji powołał się na treść § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 czerwca 2001 w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania i wypłaty funkcjonariuszom Służby Więziennej równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania, zgodnie z którym funkcjonariuszowi nie posiadającemu co najmniej jednego członka rodziny przysługuje równoważnik pieniężny w wysokości 6 zł dziennie, waloryzowany corocznie o prognozowany średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych. Wskaźnik ten na rok 2003 r. wynosił 6,14 zł. Organ odwoławczy uznał zatem, że brak jest podstaw do zmiany decyzji organu I instancji oraz wyrównania świadczenia za okres od [...] r. M. W. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia [...] r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie –Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie, domagając się stwierdzenia nieważności tej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego z dnia [...] r. W uzasadnieniu skargi M. W. zarzuca, ze organy orzekające w sprawie powołały się ustalając jego uprawnienia do równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania na rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 czerwca 2001 r., które jest aktem niższej rangi niż ustawa o Służbie Więziennej, która w art. 89 ust. 1 stanowi o uprawnieniach funkcjonariuszy w służbie stałej do równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania. Przepis ten nie dokonuje podziału na funkcjonariuszy samotnych i posiadających rodzinę. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z argumentacją przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie-Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji doprowadziła do stwierdzenia, ze skarga jest zasadna. Przyczyny uwzględnienia skargi są jednak odmienne od tych, które przytoczył skarżący. Okolicznością w sprawie bezsporną jest funkcjonowanie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego z dnia [...] r. Nr [...], przyznającej M. W. równoważnik pieniężny z tytułu braku mieszkania od dnia [...] r. Raport skarżącego z dnia [...] r. skierowany do Dyrektora Aresztu Śledczego dotyczył wyrównania równoważnika pieniężnego wypłacanego od dnia [...] r. do pełnej stawki ekwiwalentu, jako że ustawa z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej nie różnicuje stawek od sytuacji rodzinnej funkcjonariuszy uprawnionych do otrzymywania tego świadczenia. Wobec istnienia ostatecznej decyzji administracyjnej o przyznaniu skarżącemu równoważnika pieniężnego, organy rozstrzygające w sprawie winny były rozpatrzyć raport skarżącego o wyrównanie wypłaconych kwot równoważnika pieniężnego uwzględniając istniejącą, tożsamą ze sprawą decyzję ostateczną. Nie od rzeczy będzie w tym miejscu przypomnienie, ze kodeks postępowania administracyjnego umożliwia przy zastosowaniu trybów nadzwyczajnych zmianę decyzji ostatecznej na podstawie której strona nabyła prawo, o ile strona wyrazi zgodę na zmianę. Regulację taką zawiera art. 155 kpa. Tymczasem organy I i II instancji za właściwe uznały wydanie nowych decyzji załatwiających sprawę co do istoty i z nią tożsamych. Rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty zawarte w decyzji ostatecznej stwarza tzw. powagę rzeczy osądzonej (res iudicata),okoliczność nie zezwalającą na ponowne rozstrzygniecie danej sprawy (ne bis in idem). Naruszenie tej zasady, jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Przesłanką tego przepisu jest bowiem zarówno tożsamość sprawy rozstrzygniętej inną decyzją, jak również istnienie w dacie wydania kolejnego rozstrzygnięcia decyzji załatwiającej tą sama sprawę co do jej istoty. Zważywszy na to, ze zgodnie z at. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł jak w sentencji. W kwestii wykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy.