SA/Sz 1174/03

WyrokWSA w Szczecinie2005-01-26

Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Barbara Gebel, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo ustaliły dochód przypadający na członka rodziny przy ustalaniu odpłatności za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, uwzględniając wszystkie dochody i liczbę osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym?
Ratio decidendi
Organy administracji nieprawidłowo ustaliły dochód przypadający na członka rodziny, ponieważ zaniżyły liczbę osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym i nie uwzględniły wszystkich dochodów przekazywanych poza gospodarstwo domowe. W związku z tym zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, co skutkowało jej uchyleniem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia odpłatności za pobyt syna W. R. w placówce opiekuńczo-wychowawczej. Organ pierwszej instancji ustalił miesięczną opłatę w wysokości określonego procentu wydatków ponoszonych na utrzymanie dziecka, opierając się na dochodach rodziny i kryterium dochodowym. W. R. wniosła odwołanie, kwestionując sposób ustalenia dochodów i liczbę osób w gospodarstwie domowym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W. R. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podtrzymując swoje zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Sędzia WSA Maria Mysiak/spr/ Protokolant : K. Skrzetuska Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2005r. sprawy ze skargi W. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odpłatność rodziców za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej I. u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie z dnia [...] r., Nr [...] II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie decyzją z dnia [...] r., Nr [...], ustalił W. R. w pkt [...] odpłatność za pobyt w Pogotowiu Opiekuńczym w [...] syna C. R., w wysokości [...] % wydatków ponoszonych na jego miesięczne utrzymanie, co dało kwotę [...] zł miesięcznie. W pkt [...] ustalił należność za okresy od [...] r. w wysokości [...] zł, od [...] r. w wysokości [...] zł oraz za okres od [...] r. w wysokości [...] zł, w łącznej wysokości [...] zł, którą należy wpłacić do dnia [...] r. W uzasadnieniu swojej decyzji organ pierwszej instancji podał, że nieletni C. R., na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] Wydział [...] z dnia [...] r., sygn. akt [...], został skierowany przez Starostę do Pogotowia Opiekuńczego w [...]. Do ponoszenia opłat za pobyt C. R. w Pogotowiu zobowiązana jest jego matka W. R. Z wywiadu środowiskowego wynika, że łączny dochód w rodzinie Pani R. wynosi [...] zł, na który składają się: pobory – [...] zł, alimenty – [...] zł oraz dochód z wynajmu pokoi – [...] zł. Dochód na osobę w rodzinie ustalono w wysokości [...] zł ([...] zł : 2 = [...] zł). Kwota ta jest wyższa od kryterium dochodowego określonego w art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, które wynosi 314 zł na osobę. Ustalona kwota dochodu w rodzinie zawiera się pomiędzy 200%, a 250% dochodu ustalonego na podstawie art. 4 o pomocy społecznej. W związku z tym organ pierwszej instancji, na podstawie § 2 ust. 2 uchwały Rady Powiatu Nr [...] w sprawie ustalenia zasad częściowego lub całkowitego zwalniania z opłat za pobyt dzieci w placówkach opiekuńczo-wychowawczych, ustalił opłatę w wysokości [...] % wydatków bieżących ponoszonych na utrzymanie syna w placówce, wynoszących na dzień wydania decyzji [...] zł. W. R., nie zgadzając się z powyższą decyzją, wniosła od niej odwołanie. W uzasadnieniu wskazywała, że jej dochody są zupełnie inne niż się podaje w decyzji , ponieważ są rozliczane na trzy osoby, a nie na dwie. Ponadto w miesiącu marcu syn przebywał w domu, dlatego uważa, że nie powinna ponosić opłaty za ten miesiąc. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 33 K ust. 4-7 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że ustalenia organu pierwszej instancji stanowiące podstawę do wydania decyzji są prawidłowe zarówno w kwestii wysokości dochodów rodziny, jak i obowiązku ponoszenia kosztów za pobyt syna w placówce opiekiuńczo-wychowawczej począwszy od daty umieszczenia tj. od [...] r. Bezsporne jest, że odpłatność za pobyt dziecka w placówce ponoszą rodzice, wynika to z art. 33 K ust. 4 ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie z § 2 pkt 5 wyżej przywołanej uchwały Rady Powiatu, rodzice dziecka nie ponoszą odpłatności za jego pobyt w placówce w okresie przekraczającym 30 dni, ale dotyczy to sytuacji, gdy wychowanek został urlopowany przez sąd rejonowy. C. R. placówkę opuścił samowolnie, bez zgody wychowawców i sądu, dlatego jego okresowy pobyt w domu nie zwalnia z obowiązku ponoszenia z opłat. W. R. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W uzasadnieniu wskazuje, że decyzja nie jest zgodna z prawdą, ponieważ zebrano wszystkie dochody, które przypadają na trzy osoby, a następnie podzielono je na dwie osoby. Tymczasem z kwoty [...] zł mieszkająca osobno córka zabiera należne jej alimenty w kwocie [...] zł oraz rodzinne w kwocie [...] zł. W wyniku czego na dwie osoby pozostaje [...] zł, co po podzieleniu na dwie osoby daje [...] zł. Ponadto dodała, że otrzymała wypowiedzenie z pracy i z dniem [...] r. będzie osoba bezrobotną, dlatego prosi o zwolnienie z obowiązku płacenia za ośrodek, w którym przebywa syn. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 01 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według zgodności z prawem materialnym jak i przepisami postępowania administracyjnego doprowadziła do stwierdzenia, że skargę uznać należy za zasadną. Słusznie skarżąca zarzuca, że organy obu instancji nieprawidłowo ustaliły dochód przypadający na członka Jej rodziny. Do dochodu rodziny skarżącej doliczone zostały bowiem alimenty na dwójkę dzieci (córkę i syna), lecz tak ustalony dochód podzielono na dwie osoby. Wynika z tego, że organy dały wiarę oświadczeniu skarżącej, iż małoletnia córka wyprowadziła się i nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym. Natomiast całkowicie pominęły oświadczenie skarżącej, że przekazuje Ona córce alimenty w kwocie [...] zł oraz zasiłek rodzinny w kwocie [...] zł. W szczególności organ odwoławczy w ogóle nie ustosunkował się do podniesionego w odwołaniu w tym zakresie zarzutu, nie przeprowadził na tą okoliczność jakiegokolwiek dowodu, który podważałby oświadczenie skarżącej, iż przekazuje córce alimenty i dodatek rodzinny. Przepisy ustawy o pomocy społecznej definiujące dochód rodziny oraz dochód na osobę w rodzinie (art. 2a ust. 2 i 2a) przewidują zaliczenie do niego jedynie dochodu strony oraz osób prowadzących z nią wspólne gospodarstwo domowe bez względu na tytuł i źródło ich utrzymania. W świetle powyższych przepisów należało jednoznacznie wyjaśnić ile osób pozostaje ze skarżącą we wspólnym gospodarstwie domowym i jakie dochody osoby te osiągają. Organy pomocy społecznej, co wynika z akt sprawy oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w rozpatrywanej sprawie nie wyjaśniły bezspornie tych kwestii. Jest to o tyle istotne, że jeżeli zarzuty skarżącej w tym zakresie są słuszne, to winna być Ona obciążona niższymi kosztami za pobyt syna C. R. w Pogotowiu Opiekuńczym w [...]. W tym stanie rzeczy uznać należy, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, a w szczególności art. 7 i 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, wobec czego należało ją uchylić wraz z poprzedzająca ją decyzją organu pierwszej instancji – zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W kwestii wykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 152 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło