SA/Sz 1209/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia W S A Alicja Polańska na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 lutego 2008 r. po rozpoznaniu wniosku A. G. o przyznanie prawa pomocy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z.M., A.G. i J.S. na decyzje Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] oraz [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień 1998 roku oraz odsetek od zaległości podatkowych p o s t a n a w i a: przyznać A.G. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych W dniu 21 listopada 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. oddalił skargi Z. M., A. G. i J. S. na decyzje Izby Skarbowej w S. z dnia (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień 1998 roku oraz odsetek od zaległości podatkowych. Odpis wyroku został doręczony pełnomocnikowi A. G. w dniu 19 stycznia 2007 r. Skargę kasacyjną od ww. wyroku wniósł A. G., Z. M. i J. S.. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od wniesionej skargi kasacyjnej w kwocie 8.582 zł, skarżący złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu wniosku A. G. podniósł, że cały jego majątek został zajęty przez organy egzekucyjne, a on sam nie ma od 4 lat żadnych dochodów i od 2 lat przebywa w areszcie śledczym. Pismem z dnia 16 maja 2007 r. skarżący został wezwany do wskazania, w terminie 7 dni, zakresu żądania objętego wnioskiem oraz uzupełnienia, w terminie 14 dni, wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie wskazanych przez Sąd dokumentów. Prawomocnym postanowieniem z dnia 30 lipca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy, wskazując że skarżący w zakreślonym terminie nie uzupełnił braku formalnego wniosku w postaci określenia zakresu żądania objętego wnioskiem. Pismem z dnia 14 stycznia 2008 r. A. G. został ponownie wezwany do uiszczenia, w terminie 7 dni, wpisu od skargi kasacyjnej, tym razem w kwocie 8.332 zł, stanowiącą kwotę całkowitego wpisu od skargi kasacyjnej pomniejszoną o część wpisu uiszczoną uprzednio przez jednego ze skarżących. Wezwanie zostało doręczone w dniu 17 stycznia 2008 r. W dniu 21 stycznia 2008 r. pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przywrócenie terminu do przedłożenia dokumentów i oświadczeń, do których złożenia A. G. został wezwany pismem z dnia 1 czerwca 2007 r. Jednocześnie załączył następujące dokumenty: - oświadczenie skarżącego o stanie majątkowym jego oraz jego syna, - umowę o pracę z dnia 2 czerwca 1999 r. wraz z podaniem o bezpłatny urlop i skierowane do pracodawcy pismo z dnia 2 stycznia 2008 r. o przywrócenie do pracy z dniem 2 stycznia 2008 r., - informację o stanie postępowania egzekucyjnego toczącego się przed Komornikiem Sądowym (dawniej Rewiru I) przy Sądzie Rejonowym w S. wraz z wydrukami stanu spraw wg stanu na dzień 18 stycznia 2008 r., z których wynika między innymi ciążąca na skarżącym zaległość wobec P. SA wraz z kosztami egzekucyjnymi w wysokości kilkudziesięciu milionów złotych (t. III k. 610, 611), - informację o nieprowadzeniu postępowania egzekucyjnego przez Naczelnika I Urzędu Skarbowego w S., - postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia 20 grudnia 2007 r. oddalające zażalenie na postanowienie o nakazie zbycia udziałów w PPT Pomerania Spółka z o.o. Wnioskodawca wskazał, iż w przypadku nieuwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków, składa on ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z 19 lutego 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. odrzucił w/w wniosek skarżącego o przywrócenie terminu w sprawie, wskazując, iż uchybienie terminu do żądanych przez Sąd dokumentów nie powoduje ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego oraz, że pismo skarżącego z 21 stycznia 2008 r.(t. III, k. 593) stanowi kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie (który został następnie uzupełniony w dniu 19 marca 2008 r. - formularz PPF- t. IV k. 647). W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, oświadczył, że jest zatrudniony w A. w S. oraz wyjaśnił, że obecnie, na podstawie ustnej umowy użyczenia, mieszka u rodziców, nie prowadząc jednak z nimi wspólnego gospodarstwa domowego. Źródłem utrzymania skarżącego jest wynagrodzenie za pracę w wysokości brutto 1.130,00 zł (dowód; zaświadczenie pracodawcy k. 645), które wystarcza jedynie na jego utrzymanie. Z oświadczenia pracodawcy (t. IV, k. 653) wynika, że skarżący w okresie od dnia 6 lutego do 7 marca 2008 r. przebywał na urlopie bezpłatnym, uzyskując w związku z powyższym wynagrodzenie za miesiąc luty 2008 r. w wysokości 161,43 zł brutto (zaświadczenie pracodawcy t. IV k. 645). Odnośnie do stanu majątkowego skarżący wskazał, że posiadany dotychczas majątek został zlicytowany w toku postępowania egzekucyjnego. Oświadczył, że posiada dom w S. o powierzchni ok. 300 m² oraz udziały w sześciu spółkach – zajęte w toku postępowań egzekucyjnych. Z oświadczenia A. G. wynika, że nie posiada on innych nieruchomości, oszczędności oraz przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Skarżący podał również, że wobec braku dochodów w latach 2006 i 2007 roku, nie złożył zeznań podatkowych za ten okres. W odpowiedzi na wezwanie Sądu, skarżący oświadczył także, że nie posiada żadnych rachunków bankowych (w tym lokat), a posiadana przez niego nieruchomość oraz udziały w spółkach nie stanowią źródła przychodu oraz nie stanowiły także źródła dochodu przez okres ostatnich sześciu miesięcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest uzależnione od wykazania przez stronę będącą osobą fizyczną, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ). Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych dotyczy osób, które z uwagi na bardzo trudną sytuację materialną nie są w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, a odmowa udzielenia im pomocy doprowadziłaby do zamknięcia przed nimi możliwości dochodzenia praw przed sądem. Udzielenie prawa pomocy jest bowiem formą dofinansowania strony z budżetu państwa. Powinno mieć miejsce jedynie w wyjątkowych sytuacjach, w których zdobycie środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Po przeanalizowaniu przedstawionej przez A. G. sytuacji majątkowej i rodzinnej, Sąd stwierdził, że wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji i nie będzie w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, sprowadzających się na obecnym etapie postępowania do wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 8.332,00 zł bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący utrzymuje się od 2 stycznia 2008 r. z wynagrodzenia za pracę, w kwocie 1.130 zł brutto (wynagrodzenie za luty w wysokości brutto 161 zł), a wcześniej przebywał dwa lata w zakładzie karnym. Z przedstawionych oświadczeń oraz licznych dokumentów wynika, iż A. G. nie posiada aktualnie żadnych innych dochodów, wartościowych przedmiotów ani oszczędności, a uzyskiwane dochody w całości są konsumowane przez koszty utrzymania. Wobec skarżącego toczą się postępowania egzekucyjne, w toku których zajęty został majątek skarżącego, a zaległości skarżącego wynoszą co najmniej kilkadziesiąt milionów złotych. Dodatkowo wskazać należy, iż skarżący prowadzi aktualnie kilka spraw przed sądem administracyjnym, co wpływa również na jego sytuację majątkową. Wyżej przytoczone okoliczności wskazują, iż sytuacja majątkowa A. G. nie jest dobra i nie rokuje poprawy. Zdaniem Sądu, świadczy ona o tym, że w chwili obecnej skarżący nie będzie w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Wobec powyższego, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd postanowił przyznać A. G. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.