SA/Sz 1324/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska /spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Sędzia WSA Barbara Gebel Protokolant Edyta Wójtowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2005r. sprawy ze skargi E. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego I. u c h y l a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] r. Nr [...] II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia [...] r. działając z upoważnienia Rady Miejskiej, na podstawie art. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych ( Dz. U. z 2001 r. Nr 71, poz. 734) i art. 104 Kpa, po rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] r. -odmówił E. M. przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił zasady przyznawania i ustalania wysokości dodatków mieszkaniowych, po czym stwierdził, że wnioskodawczyni nie spełnia jednego z warunków do otrzymania dodatku mieszkaniowego, a mianowicie nie posiada tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, którego wniosek dotyczy. Z ustaleń organu na tę okoliczność wynika, że zarządca mieszkania przy ul. [...] w [...] tj. [...]SM [...] poinformowała organ, że tytuł prawny do tego lokalu" otrzymał Pan M. R., natomiast Pani M. E. nigdy nie posiadała tytułu prawnego na w/w mieszkanie". Członkiem Spółdzielni był R. M., co do którego wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] orzeczono nakaz eksmisji oraz prawo do lokalu socjalnego. Organ uznał za bezsporny fakt, że mimo wniesienia przez E. M. do sądu pozwu rozwodowego, wnioskodawczyni i R. M. są nadal małżeństwem, R. M. został pozbawiony tytułu prawnego do lokalu, to On oczekuje na eksmisję z tego lokalu i na przysługujący Jemu lokal socjalny. Z powyższych faktów organ wyprowadził wniosek, że E. M. nie posiadała i nie posiada tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, a także nie oczekuje na przydzielenie lokalu socjalnego. W odwołaniu od tej decyzji, E. M. zakwestionowała ustalenie, że nie posiada tytułu prawnego do lokalu i nie oczekuje na przydział lokalu socjalnego i stwierdziła, że zgodnie z prawem członkom rodziny przysługuje pochodny rodzinno-prawny tytuł do zajmowanego mieszkania wynikający z treści stosunku małżeńskiego i więzi alimentacyjnych. Konsekwencją tego jest to, że uprawnienie do mieszkania przysługuje obojgu małżonkom, jest ich wspólnym prawem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w związku z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych ( Dz. U. Nr 71, poz. 734), po rozpatrzeniu odwołania- utrzymało w mocy decyzje organu I instancji. Zdaniem Kolegium, jak wynika to z uzasadnienia decyzji, organ I instancji zgodnie z obowiązującymi przepisami, w oparciu o art. 2 ust.! ustawy o dodatkach mieszkaniowych odmówił przyznania E. M. dodatku mieszkaniowego. Organ II instancji wyjaśnił, że pierwszym kryterium, od którego ustawa uzależnia przyznanie dodatku jest tytuł prawny. Na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy prawo do dodatku przysługuje: 1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, 2) członkom spółdzielni mieszkaniowych zamieszkującym na podstawie spółdzielczego prawa do lokalu, 3) osobom zajmującym lokale mieszkalne w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom lokali mieszkalnych, 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane zjego zajmowaniem, 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny lub socjalny. Z akt sprawy wynika, zdaniem organu, że strona nie posiada żadnego, z wyżej wymienionych, tytułów prawnych do zajmowanego lokalu. Podobnie jak organ i instancji, Kolegium przyjęło, że tylko R. M., jako członek spółdzielni mieszkaniowej, posiadał tytuł prawny do zajmowanego lokalu, a także uznało, że skoro wyrokiem Sadu Rejonowego w [...] z dnia [...] r. sygn. akt [...] przyznano R. M. prawo do lokalu socjalnego, to prawo takie nie przysługuje wnioskodawczyni jako jego żonie. E. M. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na wyżej opisaną decyzje ostateczną nie zgadzając się z dokonaną przez organy orzekające prawną oceną ustalonych faktów co do ustawowej przesłanki posiadania tytułu prawnego do zajmowanego lokalu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wyraziło pogląd, że skarżąca posiada jedynie pochodne od prawa męża prawo do lokalu socjalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniesiona w niniejszej sprawie skarga okazała się zasadna. Organy orzekające w rozpatrywanej sprawie zgodnie przyjęły, że skarżąca nie jest osobą uprawnioną do otrzymania dodatku mieszkaniowego, nie posiada bowiem tytułu prawego do zajmowanego lokalu mieszkalnego w rozumieniu art. 2 ust 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.). Ze stanowiskiem tym nie można się zgodzić. Bezsporne jest w sprawie, że skarżąca w dacie zaskarżonej decyzji pozostawała żoną R. M. i wspólnie z nim oraz [...] dzieci zamieszkiwała lokal mieszkalny położony przy ul. [...] w [...]. Lokal ten stanowiący własność [...] Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w [...], był przedmiotem spółdzielczego prawa do lokalu przyznanego R. M. jako członkowi tej Spółdzielni. Z powyższych faktów wynika zatem, że E. M. w okresie trwania tego stosunku spółdzielczego przysługiwało prawo do wskazanego lokalu, jako żonie członka spółdzielni. Bezsporna jest również okoliczność, że prawomocnym wyrokiem sądowym w stosunku do R. M., który wcześniej utracił członkowstwo we wskazanej spółdzielni, orzeczono eksmisję z przedmiotowego mieszkania. Z przedłożonych Sądowi, wraz ze skargą, kserokopii wyroków: zaocznego Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] r. i Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] r., których treść - jak wynika to z akt administracyjnych - znana była organom obu instancji orzekającym w sprawie, wynika, że orzeczony w stosunku do R. M. nakaz opuszczenia lokalu dotyczył również osób z nim zamieszkujących, skoro Sąd zobowiązał pozwanego do wydania powódce lokalu w stanie wolnym od osób i rzeczy. W tym kontekście, zawarte w pkt [...] wyroku eksmisyjnego z dnia [...] r. orzeczenie przyznające pozwanemu R. M. prawo do lokalu socjalnego, należy odczytywać jako odnoszące się również do pozostającej z nim we wspólności małżeńskiej żony E. M. i ich dzieci. Tak też kwestię tę reguluje art. 7 ust.1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych /Dz.U. z 2001r. Nr 4, poz. 27/. W takiej zaś sytuacji, do skarżącej zastosowanie ma art. 2 ust 1 pkt 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, zgodnie z którym dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Uznanie zatem zaskarżona decyzją, że E. M. nie spełnia żadnego z ustawowych określeń tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego dokonane zostało z naruszeniem art. 2 ust 1 pkt 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W konsekwencji stwierdzonego naruszenia prawa materialnego należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lita oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).