SA/Sz 1364/03

WyrokWSA w Szczecinie2005-02-16

Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Iwona Tomaszewska, Barbara Gebel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wznowienie postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa było dopuszczalne, jeśli nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniały już w dniu wydania decyzji ostatecznej i były znane organowi?
Ratio decidendi
Wznowienie postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody są nowe, istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej i nie były znane organowi. W sytuacji, gdy organ administracji publicznej dokonuje ponownej oceny dowodów lub gdy nowe dowody były już znane organowi w toku pierwotnego postępowania, wznowienie postępowania jest niedopuszczalne i stanowi rażące naruszenie prawa.
Stan faktyczny
Spółka A. została zobowiązana do zapłaty opłaty za składowanie odpadów. Po wydaniu ostatecznej decyzji administracyjnej, postępowanie zostało wznowione z urzędu. Organ I instancji wydał nową decyzję, a następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło obie decyzje i ustaliło wysokość opłaty. Spółka A. wniosła skargę do sądu administracyjnego, zarzucając obrazę prawa materialnego. Sąd stwierdził nieważność obu decyzji, uznając, że wznowienie postępowania nastąpiło z naruszeniem przepisów.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska /spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Sędzia WSA Barbara Gebel Protokolant Edyta Wójtowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2005r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie opłaty za składowanie odpadów I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Marszałka Województwa z dnia [...] r. Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego Spółki A. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Departamentu [...] Urzędu Marszałkowskiego działając z upoważnienia Marszałka Województwa na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001r. o wprowadzeniu ustawy –Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. Nr 100, poz. 1085) oraz na podstawie art. 33 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o odpadach ( Dz. U. z 1997 r. Nr 96, poz. 592 ze zm.), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1997 r. w sprawie opłat za składowanie odpadów ( Dz. U. z 1997 r. Nr 162, poz. 116 z późn. zm.) oraz art. 104 Kpa ustalił w stosunku do Spółki A. wysokość nie wniesionej opłaty za umieszczenie odpadów na składowisku oraz za czas ich składowania za [...] r. w kwocie [...] zł. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że organ ustalił, iż wyżej wskazana jednostka nie uregulowała opłaty za umieszczenie odpadów na składowisku oraz za czas ich składowania w [...] r. Ustalono również, w oparciu o przedłożoną przez Spółkę ewidencję odpadów umieszczonych na składowisku oraz wyniki kontroli przeprowadzonej przez Wojewódzką Inspekcję Ochrony Środowiska w [...] w zakresie gospodarki odpadami w kompostowni [...], że w [...] r. kontrolowana jednostka umieściła na składowisku odpady o kodzie [...]- tj. nie przekompostowane frakcje odpadów komunalnych i podobnych. W tym stanie sprawy, wobec nie uiszczenia przez stronę samodzielnie należnej opłaty, organ - po weryfikacji przedłożonej przez Spółkę karty informacyjnej o ilości i rodzaju odpadów umieszczonych na składowisku- określił opłatę w wysokości ustalonej decyzją. Od decyzji tej odwołał się Spółka A. podnosząc, że prowadząc kompostownię odpadów komunalnych realizuje zadania własne gminy, które zgodnie z ustawą o samorządzie gminnym i ustawą o gospodarce komunalnej stanowią zadania użyteczności publicznej. Kompostownia eksploatowana przez Spółkę wybudowana została jako inwestycja gminy a zatem niezrozumiałe jest ponoszenie opłat za umieszczenie na składowisku pozostałych nie przekompostowanych frakcji odpadów komunalnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. Nr [...] , po rozpatrzeniu odwołania, uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wyjaśniło obowiązujący stan prawny dotyczący opłat za składowanie odpadów komunalnych i stwierdziło, że Spółka była zobowiązana do ponoszenia opłat za składowanie w [...] r. nie przekompostowanych frakcji odpadów komunalnych o kodzie [...] według stawki [...] zł/Mg. Kolegium uznało, że decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma ustalenie rzeczywistej ilości składowanych odpadów, bowiem od tej wielkości zależy wysokość opłaty. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w [...] Delegatura w [...] w wyniku kontroli ustalił, że w [...] r. Spółka wytworzyła [...] Mg nie przekompostowanej frakcji ( balast ), natomiast organ I instancji ustalił opłatę od odpadów w ilości [...] Mg balastu bez podania uzasadnienia dla przyjętej wielkości. Decyzją z dnia [...] r. Zastępca Dyrektora Departamentu [...] Urzędu Marszałkowskiego, działając z upoważnienia Marszałka Województwa na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. Nr 100, poz. 1085) oraz na podstawie art. 33 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 czerwca 1997r. o odpadach ( Dz. U. z 1997r., Nr 96, poz. 592), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1997r. w sprawie opłat za składowanie odpadów ( Dz. U. Nr 162, poz. 1116) oraz art. 104 Kpa – ustalił wysokość nie wniesionej opłaty za umieszczanie odpadów na składowisku odpadów oraz za czas ich składowania za [...] r. w stosunku do Spółki A. w kwocie [...] zł. W trzyzdaniowym uzasadnieniu decyzji napisano między innymi, że podstawę do ustalenia opłaty stanowi informacja przedłożona pismem z dnia [...] r. znak [...], oraz że przyjęto stawkę [...]zł/Mg za nie przekompostowane frakcje odpadów komunalnych. Wyjaśniono ponadto, że zgodnie z załącznikiem Nr [...] do wyżej wymienionego rozporządzenia- nie naliczono opłaty za czas składowania odpadów z grupy [...] tj. odpadów z urządzeń do likwidacji i neutralizacji odpadów oraz oczyszczania ścieków. Powyższa decyzja stała się ostateczna w administracyjnym toku instancji. Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Departamentu [...] Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] powołując się na art. 145 § 1 pkt 5, art. 149 § 1 i art. 150 Kpa wznowił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej wyżej opisaną decyzją ostateczną z dnia [...] r. Decyzją z dnia [...] r. Zastępca Dyrektora Departamentu [...] Urzędu Marszałkowskiego działając z upoważnienia Marszałka Województwa powołując jako podstawę prawną art. 154 § 1 Kpa, art. 9 ust.1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy –Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 100, poz. 1085) oraz art. 33 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o odpadach ( Dz. U. nr 92, poz. 592), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1997 r. w sprawie opłat za składowanie odpadów ( Dz. U. Nr 162, poz. 1116) orzekł następująco: 1. uchylił pkt [...] decyzji z dnia [...] r. Nr [...], 2. ustalił wysokość nie wniesionej opłaty dla Spółki A. za umieszczenie odpadów na składowisku odpadów w [...] r. w wysokości [...] zł. 3. pozostałe części decyzji utrzymał w mocy. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że w decyzji z dnia [...] r. wysokość opłaty za umieszczenie odpadów na składowisku w [...] r. ustalono na podstawie przedłożonej przez stronę informacji, że w [...] r. na składowisko odpadów wywieziono [...] Mg nie przekompostowanych frakcji odpadów komunalnych o kodzie [...] pochodzących z kompostowni [...], natomiast [...] Mg odpadów przemieszczono z terenu kompostowni na składowisko w [...] r. W uzasadnieniu ponadto wskazano, że z uwagi na duże rozbieżności w zakresie ilości umieszczonych odpadów objętych postępowaniem zakończonym decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. wystąpiono do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z prośbą o zajęcie stanowiska w kwestii wyjaśnienia zaistniałych rozbieżności. W dalszej części motywów decyzji organ opisał sposób gromadzenia materiału dowodowego po wznowieniu postępowania i wskazał, że ustalenie należnej od strony opłaty na kwotę [...] zł. nastąpiło w oparciu o materiały rozprawy administracyjnej, wyjaśnienie strony, wskazujące na umieszczenie na składowisku w [...] r. [...] Mg odpadów, protokół kontroli przeprowadzonej przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska. Kwotę tę pomniejszono o [...] zł. wpłacone przez stronę w wykonaniu decyzji z dnia [...] r. i dlatego ustalono w decyzji [...] zł jako kwotę główną należnej opłaty. Od wyżej opisanej decyzji odwołanie wniósł Spółka A. wnosząc o jej uchylenie i podnosząc zarzut obrazy prawa materialnego – a to rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1997r. w sprawie opłat za składowanie odpadów, polegająca na błędnym przyjęciu, że Zakład odprowadzał nie przekompostowane frakcje odpadów komunalnych, gdy w rzeczywistości odpady te należało zakwalifikować jako " niesegregowane odpady komunalne." Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 151 § 1 pkt 2 Kpa, art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. Nr 100, poz. 1085 z późn. zm.) oraz art. 3 pkt 4, art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o odpadach ( Dz. U. Nr 96, poz. 592 z późn. zm.) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1997 r. w sprawie opłat za składowanie odpadów ( Dz. U. Nr 162, poz. 1116), po rozpatrzeniu odwołania: 1) uchyliło zaskarżoną decyzję w całości, 2) uchyliło w całości decyzję organu I instancji z dnia [...] r. znak [...] w sprawie opłat za składowanie odpadów [...] r. 3) ustaliło wysokość nie wniesionej opłaty za umieszczenie odpadów na składowisku w [...] r. w wysokości [...] zł. Na wstępie zawartych w uzasadnieniu decyzji rozważań Kolegium wyjaśniło, że przepis art. 154 § 1 Kpa nie mógł stanowić podstawy prawnej uchylenia poprzedniej decyzji ostatecznej, ponieważ przepis ten dotyczy uchylenia decyzji ostatecznej, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, a w przedmiotowej sprawie strona nabyła prawa, został na nią nałożony obowiązek uiszczenia opłaty. Postępowanie w sprawie wznowione zostało w trybie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa i po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 Kpa i stwierdzeniu istnienia podstaw do uchylenia poprzedniej decyzji organ powinien ją uchylić na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 Kpa. W ocenie organu odwoławczego, w sprawie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa . Powyższy wniosek organ ten wyprowadził z faktu, że organ I instancji ustalając w decyzji z dnia [...] r. opłatę za składowanie odpadów w [...] r. oparł się na informacji Zakładu z dnia [...] r., iż w [...] r. wywieziono z Kompostowni w [...] na składowisko odpadów [...] Mg nie przekompostowanych frakcji odpadów komunalnych o kodzie [...], natomiast pozostała część wytworzonych w [...] r. odpadów tj. [...] Mg sukcesywnie wywożona była na składowisko w [...] r. Z materiałów uzyskanych od delegatury WIOŚ w [...] wynika zaś, że w [...] r. w Kompostowni w [...] wytworzono [...] Mg tzw. balastu o kodzie [...] ( wg protokołu kontroli WIOŚ z [...] r. str. [...] i [...] ). Zakład nie potrafił udokumentować faktu sukcesywnego przekazywania w [...] r. na składowisko części odpadów wytworzonych w [...] r. Przechodząc do oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie wznowionej, Kolegium wskazało, że z przedstawionych przy piśmie zakładu z dnia [...] r. nowych dowodów w postaci dokumentów źródłowych – zestawień pojazdów przewożących "balast" z kompostowni oraz rachunków wystawianych dla Kompostowni za transport odpadów wynika bezspornie, że cała ilość balastu wytworzona przez Kompostownię w [...] r. została przewieziona na składowisko w [...] r. Taki stan faktyczny został potwierdzony przez przedstawicieli Zakładu na rozprawie w dniu [...] r. Odnosząc się do spornej kwestii klasyfikacji odpadów z Kompostowni w [...], organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji. Spór ten, jak ustaliło Kolegium, wynika z faktu, że pierwotnie Zakład wykazywał jako "balast" o kodzie [...] wszystkie odpady z kompostowni po wyselekcjonowaniu surowców wtórnych. Potem podał, że na "balast" składają się 2 różne grupy odpadów, tj. " nie przekompostowane frakcje odpadów komunalnych i podobnych" o kodzie [...] i przekompostowane odpady o kodzie [...] stanowiące " nie segregowane odpady komunalne". Organ odwoławczy wyjaśnił, powołując się na art. 9 ust. 1 ustawy o wprowadzeniu ustawy Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach... że w sprawach opłat za składowanie odpadów należnych za okres do dnia wejścia w życie art.273-321 Prawa ochrony środowiska, tj. do dnia 1 stycznia 2002 r. stosuje się przepisy dotychczasowe. Według obowiązującego wówczas rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 24 grudnia 1997 r. w sprawie klasyfikacji odpadów ( Dz. U. Nr 162, poz. 1135) odpady klasyfikowane były w grupy, podgrupy i rodzaje z uwzględnieniem miejsc i procesów, w których były wytwarzane. Odpady z tlenowej fermentacji odpadów stałych ( kompostownia) zaliczane były do grupy [...]-odpady z urządzeń do likwidacji i neutralizacji odpadów oraz oczyszczania ścieków i gospodarki wodnej i stanowiły podgrupę [...], w tej podgrupie nie ma wyszczególnionych przekompostowanych, nie segregowanych odpadów komunalnych, czyli w/w przepis nie przewiduje występowania takich z procesów kompostowania, natomiast pod kodem [...] wymienione są nie przekompostowane frakcje odpadów komunalnych i podobnych. Również w grupie [...] – odpady komunalne figurują odpady wytwarzane w procesie kompostowania. Jest to, zdaniem organu odwoławczego, uzasadnione bowiem przekompostowane nie segregowane odpady komunalne stanowią kompost, czyli produkt kompostowni, a nie odpad. Kolegium stwierdziło również, że balast z kompostowni tj. nie przekompostowane frakcje odpadów komunalnych o kodzie [...], zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. ( Dz. U. Nr 96, poz. 592) w brzmieniu obowiązującym w 1998 r. oraz rozporządzeniem Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 24 grudnia 1997 r. w sprawie klasyfikacji odpadów ( Dz. U. Nr 162, poz. 1135) nie były zaliczane do odpadów komunalnych i składowanie ich, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1997 r. w sprawie opłat za składowanie odpadów ( Dz. U. Nr 162, poz. 1116) obciążone było opłatą w wysokości 6 zł /Mg. Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie opłat za składowanie odpadów ( Dz. U. Nr 162, poz. 1128) wprowadzono stawkę zerową za składowanie tego odpadu w [...] r., jednakże zgodnie z § 3 tego rozporządzenia do opłat za umieszczanie odpadów na składowisku przed dniem 1.01.1999 r. zastosowanie maja przepisy dotychczasowe. Organ odwoławczy wyjaśnił także, że w okresie objętym zaskarżoną decyzją Zakład nie był objęty zwolnieniem podmiotowym z wnoszenia opłat za składowanie odpadów, bowiem nie można było zaliczyć go do obiektów użyteczności publicznej i obsługi ludności według definicji podanej w art. 3 pkt 4 obowiązującej wówczas ustawy o odpadach. Kolegium wyjaśniło dalej, że mimo prawidłowo ustalonej przez organ I instancji wysokości nie wniesionej opłaty, zmuszone było uchylić decyzje tego organu z przyczyn proceduralnych ponieważ decyzja ta uchylała poprzednią decyzję tylko w części pozostawiając bez zmian pkt 2 i 3, które nie stanowią rozstrzygnięcia, a jedynie stanowią informację. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółka A. wyżej opisanej decyzji ostatecznej zarzuciła obrazę przepisów prawa materialnego – rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1997r. w sprawie opłat za składowanie odpadów ( Dz. U. nr 162, poz. 1116) polegającą na błędnym przyjęciu, że Zakład odprowadzał nie przekompostowane frakcje odpadów komunalnych, gdy w rzeczywistości odprowadzane odpady należało zakwalifikować jako niesegregowane odpady komunalne zwolnione z opłat. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie o kosztach postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sprawowanie przez sądy administracyjne kontroli działalności administracji publicznej następuje według kryterium zgodności z prawem. Sprawując tę kontrolę, sąd – zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) – rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrola zaskarżonej decyzji, dokonana według wyżej wskazanego kryterium w i powyższych granicach rozstrzygania sądu, doprowadziła do stwierdzenia, że skarga jest zasadna, chociaż z przyczyn innych niż zostały w niej podniesione. U podstaw stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji legły bowiem okoliczności, które trafnie zostały wyeksponowana na rozprawie sądowej przez pełnomocnika strony skarżącej w ustnie sformułowanym do protokołu zarzucie naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Podkreślenia wymaga, że będąca przedmiotem skargi do sądu decyzja wydana została w trybie nadzwyczajnym, jakim jest wznowienie postępowania administracyjnego. W sytuacji tej rzeczą sądu było zbadanie w pierwszej kolejności legalności postępowania prowadzonego w tym trybie. W myśl bowiem wyrażonej w art. 16 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych, decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w przepisach szczególnych. Przewidziane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego odstępstwa od zasady ogólnej trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej jako rozwiązania stanowiące wyjątek od zasady, podlegają wykładni ścisłej. Wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną dopuszczalne jest zatem tylko wówczas, gdy wystąpi jedna z wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 oraz w art. 145 a Kpa podstaw prawnych wznowienia. W rozpatrywanej sprawie przyjęto, że podstawę prawną wznowienia postępowania zakończonego decyzja ostateczną z dnia [...] r. stanowi art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Zgodnie z tym przepisem, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Z powyższego przepisu wynika zatem, że wznawia się postępowanie na przewidzianej w nim podstawie wtedy, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki: 1) ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody są nowe, 2) nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istnieją w dniu wydania decyzji ostatecznej, 3) nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję. W ocenie sądu, w sprawie nie zaistniała ostatnia z trzech wyżej wymienionych przesłanek. Należy mieć na względzie, że przesłanka ta pozostaje w ścisłym związku z zasadą swobodnej oceny dowodów przyjętą w Kodeksie postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 80 Kpa "Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona." Organ administracji publicznej jest związany dokonaną oceną dowodów, a zmiana tej oceny nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania. Innymi słowy rzecz ujmując, nie jest dopuszczalne wznowienie postępowania w sytuacji, gdy organ zmierza tą drogą do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji ostatecznej powziętej wadliwie na skutek popełnionych przez siebie błędów w ocenie dowodów. Na gruncie niniejszej sprawy okolicznością faktyczną wymagającą ustalenia była ilość odpadów- podlegających, zgodnie z obowiązującymi przepisami, opłacie - umieszczonych w [...] r. przez Spółkę A. na składowisku. Od ustalenia tego zależna była bowiem wysokość opłaty, jaką organ właściwy do orzekania w przypadku jej nie wniesienia, powinien ustalić w trybie postępowania przewidzianego w art. 26 i art. 27 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o odpadach ( Dz. U. Nr 96, poz. 592 z późn. zm.). Pamiętać trzeba, że organ I instancji rozpatrując sprawę w trybie zwykłym, zmierzał do ustalenia tej okoliczności dwukrotnie. Przed wydaniem decyzji z dnia [...] r. organ ten uzyskał poza dowodami przedłożonymi przez stronę zobowiązaną do wniesienia przedmiotowej opłaty ( karty informacyjne o rodzaju i ilości odpadów umieszczonych na składowisku odpadów oraz o czasie ich składowania a także wyjaśnienia w pismach strony) dowodem przeprowadzonym z urzędu, tj. protokołem kontroli przeprowadzonej u strony w dniu [...] r. przez inspektorów [...] Delegatury Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w [...]. Lektura tego protokołu, nie pozostawia cienia wątpliwości co do tego, że w toku kontroli tej stwierdzono, że w [...] r. przyjęto do Kompostowni w [...] Mg odpadów, z czego wyłączono [...] Mg surowców wtórnych, wyprodukowano [...] Mg kompostu , zaś pozostałe odpady tzw. balast stanowiły [...] Mg. Organ I instancji w decyzji z dnia [...] r. ustalił opłatę od umieszczonych w [...] r. na składowisku odpadów w ilości [...] Mg, które zaliczył do nie przekompostowanych odpadów komunalnych o kodzie [...] w stawce [...] zł/Mg, co było jedynym – jak wynika to z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego- powodem uchylenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzji pierwszo-instancyjnej. Kolegium w uzasadnieniu swojej decyzji kasacyjnej z dnia [...] r. wyraźnie wskazało na brak w uzasadnieniu decyzji organu I instancji wyjaśnienia na jakiej podstawie ustalono, że opłacie podlegają odpady w ilości [...] Mg a nie balast w ilości [...] Mg wykazanej przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w [...] Delegaturę w [...]. Organ I instancji ponownie rozpatrując sprawę pismem z dnia [...] r. ( k. [...] akt administracyjnych) zwrócił się do Spółki A. " o podanie rzeczywistej ilości umieszczonych w [...] r. na składowisku nie przekompostowanych frakcji odpadów komunalnych o kodzie [...] (...) w związku z rozbieżnościami w ewidencji złożonej pismem z dnia [...] r.(...) a protokołem WIOŚ z dnia [...] roku (...)." Strona odpowiedzi na to wezwanie udzieliła pismem z dnia [...] r. ( do którego dołączono kartę informacyjną o rodzaju i ilości odpadów) stwierdzając, że w [...] r. z kompostowni zostało wywiezione na składowisko odpadów [...] Mg nie przekompostowanych frakcji odpadów komunalnych o kodzie [...]. W tym stanie sprawy, mimo istnienia z jednej strony tak rozbieżnego materiału dowodowego a z drugiej strony, przy ewidentnych ustaleniach, przewidzianego przepisami organu kontrolnego, jakim jest WIOŚ, organ I instancji nie dokonując żadnej oceny całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, ignorując wskazania zawarte w decyzji organu wyższej instancji o charakterze kasacyjnym z dnia [...] r. wydał nową decyzję z dnia [...] r. biorąc za podstawę faktyczną ustalonej opłaty ilość odpadów wskazaną przez stronę tj. [...] Mg. Decyzja ta stała się ostateczna w administracyjnym toku instancji, bowiem nie wniesiono od niej odwołania. W ocenie sądu, sposób w jaki organ I instancji przeprowadził postępowanie przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, nosi cechy rażącego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Powyższa konkluzja obligowała organy orzekające w sprawie wznowionej do rozważenia, czy taka sytuacja procesowa - jaka została wyżej przedstawiona - dawała podstawę do wznowienia z urzędu postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. W ocenie sądu, na gruncie niniejszej sprawy nie można powiedzieć, że ujawniły się istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Wnioskowi temu przeczą okoliczności, które organ I instancji miał na uwadze wydając postanowienie z dnia [...] r. o wznowieniu postępowania z urzędu. W postanowieniu tym nie ma mowy o ujawnieniu się nowych faktów lub dowodów – w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, lecz jest mowa o " rozbieżnościach co do ilości odpadów umieszczonych na składowisku" oraz o odpowiedzi Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska na dotyczące tej kwestii zapytanie organu z dnia [...] r. W związku z tym wyjaśnienia wymaga, że owa odpowiedź ( k. [...] akt administracyjnych ) jest niczym innym jak powtórzeniem danych zawartych w protokole kontroli z dnia [...] r. i to właśnie kserokopię tego samego protokołu kontroli dołączono do tej odpowiedzi. Tak więc podstawą wznowienia postępowania był de facto dowód nie tylko istniejący w dacie wydania decyzji ostatecznej, ale przede wszystkim dowód ten był znany organom orzekającym w niniejszej sprawie już na etapie zwykłego postępowania rozpoznawczego. Co więcej, w postępowaniu wznowionym, jak wynika to z ustaleń organów obu instancji, przyjęto, że strona w [...] r. umieściła na składowisku [...] Mg nie przekompostowanych odpadów komunalnych, a wiec dokładnie tyle, ile ustalono w wyniku kontroli i wykazano w omawianym protokole znanym organom orzekającym. W tej sytuacji procesowej, niezależnie od tego, że w postępowaniu wznowionym przeprowadzono kolejne dowody z dokumentów i rozprawę administracyjną ( które potwierdziły to, co było wiadomo od początku na podstawie wyników kontroli WIOŚ ), wznowienie postępowania - zdaniem sadu – nastąpiło z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 5 Kpa., co stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art.156 § 1 pkt 2 Kpa. skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Dlatego Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.145 § 2 i 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art.200, art.205 § 2 i 3 tej samej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło