SA/Sz 1385/02
WyrokWSA w Szczecinie2004-05-20
Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Marzena Kowalewska, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na istotne braki postępowania wyjaśniającego i naruszenie przepisów proceduralnych?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ postępowanie przed organem pierwszej instancji miało istotne braki, a nadto zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów proceduralnych, w szczególności poprzez przyjęcie, że zachodzi współuczestnictwo formalne. Sąd administracyjny ocenia legalność decyzji kasacyjnej organu odwoławczego wyłącznie w zakresie wystąpienia przesłanek do jej wydania, a nie merytorycznie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki samowolnie przebudowanej instalacji centralnego ogrzewania. Organ pierwszej instancji nakazał doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, a po niewykonaniu tej decyzji nakazał rozbiórkę. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji ze względu na niepełny materiał dowodowy i naruszenia proceduralne, w tym błędne przyjęcie współuczestnictwa formalnego. Skarżący podnosili argumenty dotyczące zgody wspólnoty mieszkaniowej i swojej trudnej sytuacji materialnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za nieuzasadnioną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędziowie: Sędzia WSA Marzena Kowalewska /spr/ Asesor WSA Arkadiusz Windak Protokolant Beata Majewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2004r. sprawy ze skargi Z. i J. D. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki odda la skargę
W dniu [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak[...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, nakazał X wykonanie w oznaczonym terminie określonych czynności, w celu doprowadzenia wykonanych samowolnie robót budowlanych, związanych z przebudową wewnętrznej instalacji co. w zajmowanych przez siebie lokalach, do stanu zgodnego z prawem.
Ponieważ zobowiązani nie wywiązali się z powyższej decyzji, w dniu [...]r. została wydana zaskarżona decyzja, w której, na podstawie art. 51 ust. 2 prawa budowlanego, nakazano rozbiórkę /demontaż/ przebudowanych samowolnie instalacji.
Od decyzji odwołał się X . W swoim odwołaniu skarżący podnosi, iż odłączył się od wspólnego centralnego ogrzewania i założył własne, po rozpadzie Spółdzielni Mieszkaniowej. W międzyczasie zawiązała się Wspólnota Mieszkaniowa która nie wyraziła zgody na wykonaną przebudowę. Skarżący czuje się pokrzywdzony nakazem rozbiórki. Twierdzi, że wykonał czynności nakazane w decyzji[...]., za wyjątkiem uzyskania zgody Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej /na 12 rodzin 3 nie wyraziły zgody/.
Organ II instancji, po rozpatrzeniu odwołania uchylił decyzja ze względu na niepełny materiał dowodowy, niewystarczający do podjęcia właściwego rozstrzygnięcia. Organ uznał, że z akt sprawy wynika, że w budynku nr [...]popełniono samowole budowlane - właściciele dwóch lokali mieszkalnych dokonali przebudowy instalacji co. w swoich mieszkaniach /odłączając się od instalacji co. wspólnej dla całego obiektu/, bez wymaganego pozwolenia na budowę, a także bez zgody właściciela obiektu. Właścicielem przedmiotowego budynku jest Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości nr [...]
Skutkiem popełnionych samowoli budowlanych była decyzja [...]r., w której zobowiązano inwestorów do przedłożenia stosownych dokumentów /w tym zgody wspólnoty mieszkaniowej na wykonane roboty budowlane/, w celu zalegalizowania samowoli.
W następstwie niewykonania ww. decyzji organ nadzoru budowlanego decyzją z dnia [...]r. nakazał rozbiórkę wykonanej samowolnie instalacji.
3
Sygn.aktSA/Sz 1385/02
[...]odwołując się od nakazu rozbiórki podniósł, iż wykonał czynności nakazane w decyzji [...]r., za wyjątkiem uzyskania zgody Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej, gdyż na 12 rodzin 3 jej nie wyraziły. W świetle przepisów ustawy z dnia 24.06.1994 r. o własności lokali /jednolity tekst w Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903/ zgoda na przebudowę nieruchomości wspólnej jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu. Do podjęcia przez zarząd czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu potrzebna jest uchwała właścicieli lokali wyrażająca zgodę na dokonanie tej czynności. Uchwały zapadają większością głosów. Zebrany materiał dowodowy jest niepełny, wyjaśnienia wymaga sprawa zgody zarządu na wykonane roboty budowlane /czy Zarząd ma pełnomocnictwo do wyrażenia takiej zgody, ilu właścicieli lokali tworzy wspólnotę, czy rzeczywiście tylko 3 członków wspólnoty nie zgadza się na przebudowę/.
Ponadto organ uznał, że ponieważ zaskarżona decyzja dotyczy robót budowlanych, samowolnie wykonanych przez dwóch różnych inwestorów w swoich lokalach mieszkalnych, zatem roboty te należy traktować jako oddzielne samowole budowlane /dwie sprawy/, a decyzje powinny być wydane oddzielnie dla każdego inwestora.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie [...] wnieśli o pozytywne rozpatrzenie skargi, nie godząc się z nakazem rozbiórki. Obok argumentacji zawartej w odwołaniu, dodatkowo podnieśli, że [...]jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, a rodzina utrzymuje się z renty chorobowej [...]w wysokości netto[...], która kończy się w[...].
W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi z uzasadnieniem jak w rozstrzygnięciu.
W dniu [...]r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzja Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., postanowienie z dnia [...] r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania wniesionego przez x postanowienie Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia [...]r. oddalające wniosek [...]o rozstrzygnięcie dotyczące rzeczy wspólnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji prowadzona na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wykazała, że skarga jest nieuzasadniona.
4
Sygn.akt SA/Sz 1385/02
Właściwość Sądu ustalono na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W myśl tego przepisu sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne,
Zgodnie z treścią art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Obowiązek zastosowania instytucji reformacji i orzeczenia co do istoty sprawy zamiast uchylenia decyzji organu I instancji i przekazywania do ponownego rozpoznania, w sytuacji stwierdzenia jej wadliwości, w świetle powołanego przepisu, istnieje wówczas, gdy dokonujący kontroli instancyjnej organ II instancji nie ma wątpliwości co do stanu faktycznego i nie stwierdził potrzeby dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie.
Organ odwoławczy może wydać decyzję określoną w art. 138 § 2 kpa, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części. Potrzeba przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości zachodzi wówczas , gdy organ l instancji w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, zaś przeprowadzenia go w znacznej części konieczne jest, gdy organ I instancji nie przeprowadził przeważającej części postępowania wyjaśniającego. Dotyczyć będzie to także wypadków, gdy postępowanie wyjaśniające w całości lub znacznej części zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem przepisów procesowych.
Wyjaśnienia wstępne, wyżej zamieszczone, należało poczynić z tego względu, że badający zgodność z prawem zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w przypadku decyzji kasacyjnej (a tego rodzaju decyzją jest decyzja zaskarżona) ocenia jej legalność w zakresie ograniczającym się do wystąpienia przesłanek z powołanego art. 138 §2 k.p.a.
W tym względzie Sąd nie stwierdził naruszeń uzasadniających uchylenie zaskarżonej decyzji, albowiem organ odwoławczy zasadnie przyjął, iż postępowanie przed organem I instancji posiadało istotne braki a nadto przeprowadzone zostało z naruszeniem art. 62 kpa poprzez przyjęcie, że zachodzi w sprawie współuczestnictwo formalne.
Organ wyraził też swój pogląd prawny w zakresie trybu, w jakim powinno być prowadzone postępowanie pierwszoinstancyjne (art. 138 § 2 in fine kpa).
Sygn.aktSA/Sz 1385/02
Kontrolując decyzję organu II instancji w zakresie ww. Sąd nie mógł odnieść się do merytorycznych zarzutów podniesionych w skardze, jako że będąc orzeczeniem typu kasacyjnego - nie rozstrzyga ich zaskarżona decyzja. Nie może podlegać także tej ocenie, jako nie objęta przedmiotem skargi [...]decyzja Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...]r., postanowienie z dnia [...]r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania wniesionego prze x, postanowienie Sądu Okręgowego z dnia [...]r. oddalające wniosek [...]o rozstrzygnięcie dotyczące rzeczy wspólnej.
W tych okolicznościach, nie znajdując podstaw dla uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu administracyjnym- orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło