SA/Sz 14/02

Dnia 1 7 lutego 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędziowie: Sędzia WSA Marzena Kowalewska /spr./ Asesor WSA Arkadiusz Windak Protokolant: st. sekr. Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 7 lutego 2004r. sprawy ze skargi H. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] II. nie orzeka w przedmiocie wykonania uchylonych postanowień, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. IV. I. I. I. Sygn.akt SA/Sz 14/02 2 Uzasadnienie Na podstawie pisma z dnia [...] r. Pani H. M. zamieszkałej w S. przy ulicy C., Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., przeprowadził w dniu [...] r. wizję lokalną w budynku przy ulicy C. w S. W trakcie wizji lokalnej stwierdzono poprowadzenie jednego przewodu spalinowegoJ dymowego i wentylacyjnego w zewnętrznej ścianie nośnej budynku. Sprawdzony lusterkiem przewód dymowy miał krzywy przebieg i niejednolity przekrój. H. M. twierdziła iż dym i spaliny wydostawały się z gniazdka elektrycznego na ścianie zewnętrznej w której znajdowały się w/w przewody, a po zamurowaniu przedmiotowego gniazdka zaczęły się wydobywać spod parapetu i nad oknem w [...], spod parapetu w [...] i nad oknem na klatce schodowej (wszystkie te otwory usytuowane są na tej samej ścianie zewnętrznej budynku). Wnioskująca wskazała, iż wykazany stan rzeczy zagraża bezpieczeństwu jej i [...] która z nią mieszka. Zdaniem organu ekspertyza techniczna, do przedłożenia której zobowiązani zostali współwłaściciele budynku, dotycząca przewodów kominowych wykonanych w zewnętrznej ścianie nośnej w budynku usytuowanym przy ulicy C. w S. sporządzona przez uprawnioną osobę (rzeczoznawcę), umożliwi dalszy tryb postępowania w rozpatrywanej sprawie. Koszty ekspertyzy ponoszą osoby zobowiązane do ich dostarczenia. Powyższe postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] wydane w oparciu o art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. nr 106 z 2000 r., poz. 1126) zostało doręczone H. M. i K. M. Na postanowienie złożyła zażalenie H. M.. W swoim zażaleniu skarżąca prosi o zlecenie ekspertyzy technicznej z urzędu i obciążenie kosztami jej wykonania współwłaścicieli obiektu, ponieważ ona sama nie potrafi porozumieć się z K. M. - współwłaścicielem budynku. Organ odwoławczy po rozpatrzeniu zażalenia w oparciu o akta sprawy uznał, że zawarte w zażaleniu zarzuty nie zostały uwzględnione i postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Wojewódzki Sygn.akt SA/Sz 14/02 3 Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał zaskarżone postanowienie ze wskazaniem, że obowiązek ten ciąży na współwłaścicielach budynku tj na H. M. i K. M. , zmieniając termin przedłożenia ekspertyzy na dzień [...] r. Przyjął, że zgodnie z art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, organ nadzoru budowlanego w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości robót budowlanych a także stanu technicznego obiektu, może nałożyć, w drodze postanowienia obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyzy. Przeprowadzona przez Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. wizja lokalna obiektu wykazała nieprawidłowości występujące w przedmiotowym przewodzie kominowym /niejednolity przekrój i krzywy przebieg przewodu dymowego/. Biorąc powyższe pod uwagę, organ I instancji, mając uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego przewodów kominowych w budynku, miał prawo wydać zaskarżone postanowienie. Zobowiązanym do wykonania obowiązku, nałożonego na podstawie art. 81 c prawa budowlanego, jest zgodnie z ust. 1 tego artykułu, właściciel obiektu lub jego zarządca. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy wniosła Pani H. M. wnosząc o wprowadzenie precedensu i aby w jej sprawie urząd powołał biegłego do sporządzenia ekspertyzy a kosztami jej sporządzenia obciążył współwłaścicieli budynku. Skarżąca wskazała, że dym przedostaje się nadal do jej mieszkania zwłaszcza gdy sąsiedzi palą wilgotnym węglem a co do zabezpieczenia, które zostało wykonane nie ma oświadczenia czy ma ono charakter trwały. W piśmie z dnia [...] r. skarżąca dodatkowo wskazała, że skoro przepisy nie przystają do życia to należy je zmienić. Pismem z dnia [...] r. w związku z zapowiedzianą rozprawą H. M. zawiadomiła, iż zaszła zmiana współwłaściciela budynku z uwagi na zbycie przez Pana K. M. udziału w budynku przy ul. C w S. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi z argumentacją przyjętego rozstrzygnięcia. Sygn.akt SA/Sz 14/02 4 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona choć z innych niż podnoszone przez stronę powodów. Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm). Stosownie do art. 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, że sądowa kontrola ostatecznej decyzji administracyjnej polega na badaniu jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, natomiast względy poza prawne, a więc takie, których nie przewidują przepisy prawa mające zastosowanie w konkretnej sprawie, w toku tej kontroli nie są brane pod uwagę. Konsekwencją sprawowanej przez Sąd funkcji kontrolnej jest brak uprawnienia do wydawania wyroków merytorycznie załatwiających sprawę w zastępstwie właściwych organów administracji publicznej tj. do przyznania uprawnień. W przypadku stwierdzenia w wyniku kontroli, że zaskarżone rozstrzygnięcie dotknięte jest istotnymi wadami prawnymi, Sąd rozstrzygnięcie takie eliminuje z obrotu prawnego poprzez jego uchylenie lub stwierdzenie nieważności - w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia ( art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przechodząc do oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia, w ocenie Sądu zgodnie z art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 106 z 2000 r., poz. 1126 ze zm) w razie powzięcia uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, organy nadzoru budowlanego mogą nałożyć na uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego oraz dostawcę wyrobów budowlanych, w drodze postanowienia, obowiązek dostarczenia na ich koszt, w określonym terminie, odpowiednich ocen Sygn.akt SA/Sz 14/02 5 technicznych lub ekspertyz. Z uwagi na to, iż adresatem tego rozstrzygnięcia może być uczestnik procesu budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego oraz dostawca wyrobów budowlanych, organ winien uzasadnić nałożenie obowiązku na jeden z tych podmiotów. Oznaczenie zaś tego podmiotu jako mającego przymiot strony (art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego) postępowania administracyjnego której dotyczy obowiązek o którym mowa w art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane rodzi obowiązek odpowiedniego oznaczenia tejże strony. Zgodnie z art. 107 kodeksu postępowania administracyjnego oznaczenie strony wskazuje na podmioty praw i obowiązków a więc te, które z rozstrzygnięcia nabyły prawa lub dla których ona ich nie tworzy. Z tego też względu nie wymienia się w rozstrzygnięciu podmiotów na prawach strony, które brały udział w postępowaniu ponieważ im rozstrzygnięcie będzie dostarczone jedynie do wiadomości, ażeby mogły skorzystać z posiadanego uprawnienia procesowego w toku weryfikacji rozstrzygnięcia. Osoby fizyczne zatem powinny być oznaczone danymi personalnymi wraz z ich adresem. Za wadliwe należy uznać rozstrzygnięcie nakładające jakikolwiek obowiązek w tym również obowiązek, o którym mowa w art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane na współwłaścicieli budynku bez oznaczenia danymi personalnymi osoby zobowiązanej. Wadliwość postanowienia organu pierwszej instancji jako nakładającego obowiązek przedłożenia ekspertyzy na współwłaścicieli budynku, przy braku również wskazania w uzasadnieniu tegoż postanowienia oznaczeń danych personalnych współwłaścicieli, nie może podlegać konwalidacji przez organ drugiej instancji. Zamieszczenie w rozdzielniku uprawnionych do otrzymania postanowienia Inspektora Nadzoru Budowlanego, Pana K. M. nie może przesądzać o tym, że mamy do czynienia ze stroną postępowania, z uwagi na to, iż obok K. M. jako uprawnionego wskazuje się również Burmistrza Miasta i Starostę . Strony uprawnionej czy też zobowiązanej z postanowienia organu o którym mowa w art. 81 c ust. 2 ustawy Prawa budowlanego nie można domniemywać. Zauważyć również należy, że organ drugiej instancji rozpoznający zażalenie Pani H. M. nie ustosunkował się do jej żądania sporządzenia przedmiotowej ekspertyzy przez powołanego z urzędu rzeczoznawcą. Zgodnie zaś z art. 81 c ust, 4 ustawy Prawo budowlane w razie niedostarczenia w wyznaczonym terminie żądanych ocen lub ekspertyz albo dostarczenia ocen, ekspertyz Sygn.akt SA/Sz 14/02 niedostatecznie wyjaśniających sprawę (...) organ nadzoru budowlanego może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz (...) na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia. Przy ponownym rozpoznaniu zatem sprawy organy winny ustalić i wskazać poprzez oznaczenie danymi personalnymi osoby zobowiązane do dokonania ekspertyzy (zgodnie z art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 28 kpa), pouczyć stronę o skutkach uchybienia terminu do przedłożenia ekspertyzy czy też przedłożenia ekspertyzy niedostatecznie wyjaśniającej sprawę. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchyli postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego i postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego. Sąd nie orzeka o wstrzymaniu wykonania postanowienia stosownie do art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albowiem postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego jako nie zawierające oznaczenia podmiotu zobowiązanego do przedłożenia ekspertyzy nie podlega wykonaniu.