SA/Sz 1408/03

WyrokWSA w Szczecinie2005-02-09

Skład orzekający: Iwona Tomaszewska, Maria Mysiak, Katarzyna Grzegorczyk - Meder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, właściciel działek sąsiadujących, posiada przymiot strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę instalacji wewnętrznych, jeśli jego interes prawny nie jest bezpośrednio naruszony przez projektowaną inwestycję, a podnoszone zarzuty dotyczą eksploatacji obiektu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, ponieważ jego interes prawny nie został wykazany zgodnie z przepisami Prawa budowlanego i Kodeksu postępowania administracyjnego. Zarzuty dotyczące eksploatacji obiektu i jego wpływu na środowisko wykraczają poza zakres postępowania o pozwolenie na budowę i nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania w tym zakresie.
Stan faktyczny
Spółka A. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę instalacji wewnętrznych dla pralni chemicznej, twierdząc, że jako właściciel sąsiednich działek nie brała udziału w postępowaniu, a inwestycja narusza jej interesy. Starosta odmówił uchylenia decyzji, uznając, że skarżąca nie ma przymiotu strony. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, wskazując, że zarzuty skarżącej wykraczają poza zakres postępowania o pozwolenie na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Sędziowie: Sędzia WSA Maria Mysiak Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk - Meder /spr./ Protokolant st. sekr.sąd. Edyta Wójtowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2005r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę o d d a l a skargę Starosta decyzją z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 146 ust. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił Spółce A. uchylenia własnej decyzji z dnia [...] r. udzielającej Spółce B. pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji centralnego ogrzewania i wentylacji oraz wewnętrznej instalacji wodno-kanalizacyjnej w budynku magazynowym, adaptowanym na pralnię chemiczną w [...] na działce nr [...]. Wznowienie postępowania zainicjował wniosek Spółki A. z którego motywów wynika, że Spółka jako strona nie brała udziału w postępowaniu w sprawie udzielenia Spółce B.. pozwolenia na budowę opisanego w decyzji z dnia [...] r., chociaż Spółka jest właścicielem działek [...]. Starosta w uzasadnieniu decyzji w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji z dnia [...] r. stwierdził, że wymienione we wniosku o wznowienie postępowania działki nie sąsiadują bezpośrednio z nieruchomością, na której realizowana jest inwestycja opisana w decyzji o pozwoleniu na budowę. Powołał się jednak na treść art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane z którego wynika, że atrybut strony przysługuje nie tylko właścicielom działek bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji, ale również właścicielom działek dalej położonych, jeżeli projektowana inwestycja będzie miała wpływ na ich interesy chronione tym przepisem. Takie okoliczności zdaniem organu I instancji w sprawie nie występują, albowiem interesy osób trzecich nie zostały naruszone, a okoliczności podniesione we wniosku o wznowienie postępowania stanowią interes faktyczny wnioskodawcy, a nie interes prawny. Starosta stwierdził nadto, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę stwierdzono: - zgodność projektu zagospodarowania działki z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska oraz przepisami techniczno-budowlanymi, - kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień i pozwoleń oraz sprawdzeń, - wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. Przed wydaniem decyzji inwestor uzyskał: - decyzję o dopuszczalnej emisji zanieczyszczeń, - decyzję na wytwarzanie odpadów niebezpiecznych, - decyzję uzgadniającą sposób postępowania z odpadami, oraz przedłożył: - ocenę stanu technicznego budynku pod względem sposobu użytkowania na pralnię chemiczną, - projekt zaopiniowany pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych oraz pod względem zgodności z przepisami BHP i wymogami ergonomii, - pismo Urzędu Wojewódzkiego w [...] informujące, że pralni chemicznej nie zalicza się do inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi ani mogących pogorszyć stan środowiska oraz brak przesłanek do uzgodnienia inwestycji z wojewodą w zakresie ochrony środowiska, - umowę na unieszkodliwiane odpadów, - umowę dzierżawy terenu. W tej sytuacji uznać należało, że brak jest podstaw prawnych do uchylenia decyzji, albowiem w wyniku uchylenia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadajaca w swej treści decyzji dotychczasowej. Od decyzji organu I instancji odwołała się Spółka A. twierdząc, że decyzja Starosty z dnia [...] r. narusza interesy osób trzecich, o których mowa w art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego, pralnia chemiczna zalicza się do inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi zgodnie z rozporządzeniem Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. co wymagało uzgodnienia wojewody, przekroczenie dopuszczalnej emisji zanieczyszczeń, brak dokumentów potwierdzających utylizację odpadów niebezpiecznych, brak aktualnej umowy na unieszkodliwianie odpadów, brak pozwoleń wodnoprawnych na zrzut ścieków do kanału [...], brak pozwoleń wodnoprawnych na studnie głębinowe wybudowane przez Spółkę B. Wojewoda decyzją z dnia [...] r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając decyzję organ odwoławczy podkreślił, że przedmiotem decyzji z dnia [...] r., której dotyczy wznowione postępowanie było pozwolenie na budowę wewnętrznej instalacji centralnego ogrzewania i wentylacji oraz wewnętrznej instalacji wodno-kanalizacyjnej w budynku magazynowym adaptowanym na pralnię chemiczną położonym na działce nr [...] w [...]. Przedmiotowa decyzja i zatwierdzony projekt budowlany nie obejmowały sieci i przyłączy, w tym również sieci kanalizacyjnej. Opis do projektu budowlanego zawiera informację, że w kompleksie pralni chemicznej, budynku socjalnego i budynku przyjmowania odzieży wykorzystano istniejące przyłącza kanalizacyjne. Pralnię chemiczną zaprojektowano w obiegu zamkniętym (bez odprowadzania zastosowanych środków chemicznych do kanalizacji). Powyższe ustalenia - zdaniem organu II instancji - nie potwierdziły zatem zarzutu naruszenia decyzją z dnia [...] r. interesu wnoszącej odwołanie Spółki, chronionego art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy stwierdził również, że zarzuty wnoszącej odwołanie Spółki odnoszące się do: przekroczenia przez zakład dopuszczalnej emisji zanieczyszczeń, braku dokumentów potwierdzających utylizację odpadów niebezpiecznych, braku aktualnej umowy na unieszkodliwianie odpadów, stwierdzenie przez służby Zakładów A. oraz Wojewódzkiej Inspekcji Ochrony Środowiska nielegalnego zrzutu ponad [...] m3 ścieków w okresie od [...] do [...] r. do kanału ciepłowniczego [...] oraz braku pozwoleń na studnie głębinowe, nie podlegają rozpatrzeniu we wznowionym postępowaniu, gdyż wykraczają poza zakres postępowania dotyczącego decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. Zarzuty te dotyczą eksploatacji istniejącego zakładu, a ich rozpatrzenie nie należy do właściwości organów administracji budowlanej. Za nietrafny Wojewoda uznał zarzut odnoszący się do naruszenia poprzez wydanie decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę przepisów rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. Przepis § 2 pkt 7 lit. a cyt. rozporządzenia dotyczy wyłącznie zakładów przemysłowego prania, odtłuszczania i farbowania materiałów włókienniczych stanowiących inwestycje w przemyśle tekstylnym, skórzanym, drzewnym i papierniczym. Przepis ten nie ma natomiast zastosowania w przypadku innych pralni, a zatem inwestycja nie podlegała uzgodnieniu z wojewodą w trybie art. 68 ust. 5 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska. Po wznowieniu postępowania stwierdzono brak przesłanek określonych w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, tj. brak przymiotu strony podmiotu występującego o uruchomienie tego trybu na tej podstawie. Organ II instancji w swojej decyzji wskazał na wadę proceduralną zawartą w decyzji organu I instancji, tj. niewłaściwe zastosowanie w sprawie art. 146 § 2 Kpa, który to przepis nie ma w tej sprawie zastosowania. Gdyż dotyczy powodów wyłączających dopuszczalność uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 151 § 1 Kpa ( przesłanki negatywnej) w przypadku stwierdzenia podstaw do wznowienia postępowania. Skargę na decyzję ostateczną Wojewody z dnia [...] r. wywiodła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie- Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie Spółka A. Skarżąca zarzuca, że organy obu instancji nie udowodniły, że pralnia chemiczna [...], będąca integralną częścią pralni przemysłowej w [...], piorącej [...] ton brudów, zużywająca [...] ton środków piorących nie jest pralnią przemysłową w rozumieniu rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. Twierdzenie organów obu instancji jakoby pralnia chemiczna prała w obiegu zamkniętym jest nieprawdziwa, albowiem nie potrzebowałaby przebudowy instalacji wodno-kanalizacyjnej. Skarżąca przytacza nadto dane o ilościach nielegalnie zrzucanych ścieków i innych odpadów, co prowadzi do naruszenia interesów hodowców ryb na kanale zrzutowym wód pochłodniczych Zakładów A., w rozumieniu art. 5 ustawy Prawo budowlane. Spółka wskazuje również na straty w hodowli ryb oraz spustoszenie w życiu biologicznym kanału. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wskazał na argumenty przytoczone w zaskarżonej decyzji i z tych względów wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie-Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone. Skarga nie jest zasadna. Postępowanie toczyło się w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Sądowa kontrola decyzji wydanej po wznowieniu postępowania sprowadza się do zbadania czy dokonano prawidłowo ustaleń i ocen prawnych w zakresie ustawowych przesłanek wznowienia, natomiast odmowa uchylenia decyzji ostatecznej nie może prowadzić do kontroli zgodności z prawem merytorycznego rozstrzygnięcia decyzji ostatecznej, w przedmiocie której postępowanie zostało wznowione. Dlatego bezprzedmiotowe dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy są zarzuty skargi dotyczące szkodliwości działania pralni chemicznej dla środowiska. Jak trafnie starał się wyłożyć organ II instancji w uzasadnieniu prawnym swojej decyzji, w sprawie, w której po wznowieniu postępowania właściwy organ stwierdzi, że nie zaistniała przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, powinno zapaść rozstrzygnięcie oparte o art. 151 § 1 pkt 1 Kpa, tak jak to zostało orzeczone w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, stanowisko organu, że skarżący nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną z dnia [...] r. w przedmiocie pozwolenia na budowę jest prawidłowe i nie narusza prawa. W myśl art. 35 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz.U. z 2000 r. Nr 196, poz. 1126 ze zm.), organ administracji budowlanej przed wydaniem decyzji sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz wymogami ochrony środowiska. Ponadto sprawdza zgodność przyjętych w planie rozwiązań w wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz z innymi przepisami Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ administracji architektoniczno-budowlanej w związku ze spełnieniem przez Spółkę B. tych wymogów, wydał w dniu [...] r. zgodnie z wnioskiem tego podmiotu decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i wydał pozwolenie na prowadzenie robót budowlanych obejmujące wykonanie wewnętrznej instalacji centralnego ogrzewania i wentylacji oraz wewnętrznej instalacji wodno-kanalizacyjnej w budynku magazynowym adaptowanym na pralnię chemiczną w [...] na działce [...]. Decyzja w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na prowadzenie robót budowlanych stałą się ostateczna w dniu [...] r. Skarżąca Spółka wnosząc o wznowienie postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa wywodziła, że przymiot strony przysługuje jej na podstawie art. 5 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego oraz to, że jako strona nie brała udziału w postępowaniu o wydanie decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę z dnia [...] r. Starosta wznowił postępowanie administracyjne i odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] r., albowiem stwierdził, że skarżąca nie wykazała interesu prawnego niezbędnego do uzyskania statusu strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Wojewoda podzielił stanowisko organu I instancji. Należy zauważyć, że w Prawie budowlanym na zakres ochrony interesu indywidualnego, o co zabiegała skarżąca, ma wpływ definicja strony w rozumieniu art. 28 Kpa. Interes prawny danego podmiotu jest wartością, która umożliwia prowadzenie postępowania administracyjnego, a po jego zakończeniu materializuje się w prawach nabytych, jeżeli istnieją ku temu podstawy w prawie materialnym. Interes prawny w sferze prawa materialnego oznacza przede wszystkim , że istnieje norma materialno-prawna, która kształtuje sytuację prawną jednostki w zakresie ustalonym przez jej treść. W odniesieniu do skarżącej Spółki organy obu instancji nie stwierdziły, iż jakakolwiek norma prawna daje jej, w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania, przywilej strony postępowania administracyjnego. Podkreślić zatem należy, na co zwracały uwagę organy obu instancji, że nie każde prowadzenie robót budowlanych będzie rodziło uprawnienie do uczestniczenia w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Podniesione przez skarżącą zarzuty wskazują na istnienie interesu faktycznego, który nie zawsze pokrywa się z interesem prawnym, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 Prawa budowlanego.. Pojęcie "uzasadnionych interesów osób trzecich" wynikające z treści powołanego wyżej przepisu, winno być interpretowane w oparciu o przesłanki obiektywne, to jest w oparciu o zgodność z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, obowiązującymi Polskimi Normami oraz zasadami wiedzy technicznej. Jeżeli zatem decyzja o pozwoleniu na budowę nie wykazuje żadnej sprzeczności z powyższymi wymogami, to spowodowane w wyniku jej realizacji dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające "uzasadnione interesy osób trzecich ( tak w wyroku NSA z dnia 1.02.2001 -IVSA 2085/98). W ocenie Sądu, Wojewoda słusznie podniósł w zaskarżonej decyzji, że zarzuty podniesione przez skarżącą, m.in. odnoszące się do braku aktualnych umów na utylizację odpadów niebezpiecznych, unieszkodliwianie odpadów, eksploatację studni głębinowych nie mogły być uznane za uzasadnione naruszenie interesów osób trzecich, gdyż wykraczają poza ramy tego postępowania i odnoszą się do kwestii związanych z eksploatacją pralni prowadzonej przez Spółkę B., nie zaś do wydanego pozwolenia na budowę. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło