SA/Sz 1434/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Sędzia NSA Stefan Kłosowski Protokolant St. Sekr. Sąd. Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2005r. sprawy ze skargi E. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sprawie odmowy wpisu do dowodu rejestracyjnego I. u c h y l a zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] wydanym na podstawie art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 129 Kpa stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez E. R. od decyzji z dnia [...] r. znak: [...] wydanej z upoważnienia Starosty Powiatowego w S. w przedmiocie odmowy rejestracji samochodu osobowego. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wskazało, że decyzją z dnia [...]r. organ I instancji odmówił E. R. wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] r. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] r. znajduje się pouczenie o prawie strony do wniesienia odwołania w terminie [...] dni od daty otrzymania decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego , za pośrednictwem organu, który wydał niniejszą decyzję. W oparciu o akta sprawy organ odwoławczy ustalił, że E. R. pokwitowała własnoręcznym podpisem odbiór decyzji w dniu [...] r. Termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] r. Odwołanie od decyzji z dnia [...] r. strona sporządziła w dniu [...] r., zaś wysłała listem zwykłym w dniu [...] r.( stempel nadawczy na kopercie). W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego E. R. domagała się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Strona wyjaśniła, że uchybiła temu terminowi z powodu ciężkiej choroby i na poparcie tej okoliczności powołała się na zaświadczenie lekarskie złożone do akt administracyjnych przy odwołaniu. Zdaniem strony, organ odwoławczy bezpodstawnie zlekceważył to zaświadczenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutu skargi organ stwierdził, że przywrócenie terminu może nastąpić wyłącznie na wniosek zainteresowanego, zaś skarżąca z wnioskiem takim nie wystąpiła. W ocenie Kolegium, zaświadczenie lekarskie, które złożyła E. R. mogłoby być jedynie załącznikiem do wniosku o przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sady administracyjne na podstawie przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z uwagi na treść żądania skargi, wyjaśnić trzeba na wstępie, że sąd nie jest właściwy do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie stronie uchybionego terminu do wniesienia odwołania, bowiem do sądu administracyjnego nie należy wydawanie – w zastępstwie organów administracji publicznej – zarówno proceduralnych jak i merytorycznych rozstrzygnięć zastrzeżonych do właściwości tych organów. Sądy administracyjne, jak wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sprawują wymiar sprawiedliwości przez miedzy innymi kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem ( jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Dokonana w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonego postanowienia doprowadziła do uwzględnienia skargi, bowiem akt ten nie odpowiada prawu. Bezsporne w sprawie jest, że decyzja organu I instancji z dnia [...]r, doręczona została E. R. w dniu [...]r, a zatem przewidziany w art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego [...]-dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem [...]r., jak to prawidłowo ustaliło Kolegium. Nie ulega też wątpliwości, że odwołanie, które skarżąca opatrzyła datą [...] r., wysłane zostało listem zwykłym w dniu [...] r. jak wynika to z daty stempla pocztowego na kopercie znajdującej się w aktach administracyjnych. Jest też poza sporem, że przesyłka ta oprócz odwołania zawierała zaświadczenie lekarskie wystawione przez lekarza, specjalistę chorób wewnętrznych w dniu [...] r. stwierdzające niedyspozycję E. R. z powodu choroby w okresie od [...]r. do [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydając zaskarżone postanowienie w ogóle nie ustosunkowało się do tego zaświadczenia. Prezentowane w odpowiedzi na skargę wyjaśnienie tego zaniechania nie przekonuje. Zauważyć bowiem trzeba, że odwołanie wraz z "usprawiedliwieniem", jak to skarżąca nazywa w skardze fakt złożenia do organu zaświadczenia lekarskiego, wniesione zostały przed upływem [...] dni od ustania przeszkody (choroby) powodującej uchybienie terminu. Spełniony został zatem wymóg wynikający z art. 58 § 2 Kpa. Strona nie będąca prawnikiem i działająca bez pomocy fachowego pełnomocnika, mogła nie wiedzieć, że w przypadku spóźnienia odwołania, nadesłanie zaświadczenia lekarskiego, stanowiącego w jej mniemaniu usprawiedliwienie tej zwłoki, jest niewystarczające, bowiem wymagane jest – zgodnie z art. 58 § 1 Kpa - wniesienie prośby o przywrócenie uchybionego terminu. Jednakże, w świetle opisanych wyżej realiów, nie ulega wątpliwości, że złożenie przez stronę wraz z odwołaniem zaświadczenia lekarskiego stanowiło przejaw jej woli wykazania, że uchybiła terminowi do złożenia odwołania bez swojej winy. Natomiast rzeczą organu odwoławczego, było nie tylko dostrzeżenie złożonego przez stronę zaświadczenia, ale także załatwienie – w jego kontekście- sprawy zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego wyrażonymi w art. 8 Kpa ( zasada pogłębiania zaufania do organów państwa) i w art. 9 Kpa ( zasada udzielania stronom informacji faktycznych i prawnych). Przemilczenie przez Kolegium faktu złożenia przez stronę zaświadczenia lekarskiego i nie potraktowanie tego faktu jako ułomnego wniosku o przywrócenie terminu, a w konsekwencji nie wezwanie strony (w trybie art. 64 § 2 Kpa) do- odpowiedniego do wymogów art. 58 § 1 Kpa- uzupełnienia wniosku stanowi przejaw arbitralności działania, wbrew powinności czuwania nad tym aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa. Wyżej opisane uchybienia spowodowały, że zaskarżone postanowienie zapadło przedwcześnie, skoro nie została rozstrzygnięta kwestia przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a zatem doszło do mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia art.134 Kpa. Z powyższych względów należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.