SA/Sz 1472/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędzia NSA Barbara Gebel (spr.), Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Protokolant Maria Rosochacka, po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2004 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza na rzecz skarżącej [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. numer [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art.66 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz.U. Nr 89, poz.414 z późn. zm.) nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej doprowadzenie do należytego stanu technicznego obiektu budowlanego - budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...] poprzez wykonanie zaleconych wzmocnień oraz napraw wynikających z ekspertyzy technicznej sporządzonej przez rzeczoznawcę budowlanego tj: * wzmocnień ścian zewnętrznych zgodnie z pkt 5.1 ekspertyzy; * napraw ścian wewnątrz lokali zgodnie z pkt 5.2; * eliminację uszkodzeń na sufitach zgodnie z pkt 5.3; * napraw balkonów zgodnie z pkt 5.4; * niezbędnych napraw w piwnicach zgodnie z pkt 5.5; * usunięcia przyczyny nadmiernego ogrzewania się ściany kominowej w lokalu 5 i 6 poprzez zastosowanie w kominie wkładek z rur ze stali nierdzewnej zgodnie z pkt 5.6. W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że w wykonanej ekspertyzie stwierdza się między innymi, iż w budynku nie występowało i nie występuje zagrożenie dla jego użytkowania zgodnie z przeznaczeniem, natomiast poszczególne elementy budynku należy poddać wzmocnieniom i naprawom mającym na celu usunięcie występujących uszkodzeń, które powodują znaczną uciążliwość dla osób w nim zamieszkałych, co odzwierciedlają kolejne pisma lokatorów budynku. Zgodnie z przepisami zawartymi w rozdziale 6 (art.61-72) ustawy Prawo budowlane, na właścicielu (zarządcy) obiektu budowlanego spoczywa obowiązek utrzymywania go w należytym stanie technicznym i estetycznym. Zdaniem organu, przez należyty stan techniczny należy rozumieć stan sprawności obiektu budowlanego i jego elementów, w którym usunięte są wszelkie uszkodzenia, a obiekt budowlany nie wymaga żadnych napraw. Przedłożona ekspertyza nie potwierdza takiego stanu budynku. Właścicielowi budynku decyzją z dnia [...] r. wydano pozwolenie na budowę obejmujące oprócz docieplenia ścian zewnętrznych również wykonanie wzmocnień i napraw budynku. Ponieważ istnieje konieczność przystąpienia bez zbędnej zwłoki do wykonania wzmocnień i napraw, a terminu tego nie reguluje w/w decyzja o pozwoleniu na budowę, wydano niniejszą decyzję. Od decyzji tej odwołała się Spółdzielnia Mieszkaniowa w [...] zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art.7 i 10 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art.66 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Zdaniem odwołującej się organ nie podjął wszelkich niezbędnych czynności dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Nie zapewnił też stronie czynnego udziału w postępowaniu, a przed wydaniem decyzji nie umożliwił wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. W szczególności organ wydał nakaz wiedząc, że w dniu [...]r. Spółdzielnia uzyskała pozwolenie na wykonanie robót dociepleniowych wraz z naprawczymi dla budynku przy ul. [...] oraz, że zakres robót objętych tym pozwoleniem obejmuje również roboty wyszczególnione w pkt 1,4 i 5 zaskarżonej decyzji. Roboty nakazane zaskarżoną decyzją mają w świetle przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych, charakter planowych zapobiegawczych robót remontowych. Żądanie przez organ takiej sprawności budynku, aby nie wymagał on żadnych napraw, nie znajduje potwierdzenia w obowiązujących przepisach. Zdaniem odwołującej się stan techniczny obiektu przy ul. [...] jest taki sam. Decyzja dotyczy tylko jednej klatki schodowej, gdyż w niej mieszkają skarżący lokatorzy. Nakaz napraw ścian wewnętrznych i sufitów wewnątrz lokali ( pkt 2 i 3 decyzji) jest wydany bez podstaw prawnych. Prawo budowlane nie nakłada na właściciela czy zarządcę budynku obowiązku dokonywania bieżących napraw czy konserwacji wewnątrz lokali mieszkalnych. Przepis art.66 w sposób jednoznaczny odnosi się do obiektów budowlanych. Wniosek taki wynika wprost z przywołanej w decyzji ekspertyzy, w której rzeczoznawca jednoznacznie stwierdza, że naprawa ścian i sufitów jest możliwa i powinna być wykonana przy fachowym odnawianiu mieszkań. Odwołująca się wnosi także o uchylenie nakazu wymienionego w pkt 5 decyzji, gdyż podany sposób naprawy nie wyeliminuje nagrzewania się ściany. Takie nagrzewanie się ścian jest charakterystyczne dla ogrzewania piecowego i nie stanowi żadnego zagrożenia. Decyzją z dnia [...] r. numer [...] Wojewódzki inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Powiatowy inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wydał zaskarżoną decyzję po otrzymaniu od właściciela budynku ekspertyzy technicznej zawierającej ocenę stanu technicznego przedmiotowego obiektu, z której wynika, że poszczególne elementy budynku należy poddać wzmocnieniom i naprawom mającym na celu usunięcie występujących uszkodzeń, które stwarzają zagrożenie dla osób w nim zamieszkujących. Organ odwoławczy po zapoznaniu się z aktami sprawy stwierdził, że zły stan techniczny budynku przy ul. [...]w [...] spowodował wiele skarg mieszkańców, którzy nie zgadzają się z żadnymi ekspertyzami i innymi krokami podejmowanymi przez Spółdzielnię w celu poprawienia zaistniałej sytuacji. Ponieważ na Spółdzielni spoczywa obowiązek utrzymywania budynku w należytym stanie technicznym i estetycznym decyzja wydana w oparciu o ekspertyzę i art.66 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, jest zgodna z prawem. Powyższa decyzja została zaskarżona przez Spółdzielnię Mieszkaniową do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w[...]. W skardze Spółdzielnia podniosła zarzut naruszenia art.7 Kpa oraz art.61 i art.66 pkt 1 ustawy Prawo budowlane i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżąca przytoczyła argumenty podnoszone wcześniej w odwołaniu od decyzji, a nadto podniosła, że organ II instancji ustalił, wbrew uzasadnieniu decyzji organu I instancji, że wydał on swoją decyzję po otrzymaniu od właściciela budynku, ekspertyzy technicznej zawierającej ocenę stanu technicznego przedmiotowego obiektu, z której wynika, że poszczególne elementy budynku należy poddać wzmocnieniom i naprawom mającym na celu usunięcie występujących uszkodzeń, " które stwarzają zagrożenie dla osób w nim zamieszkujących". Tymczasem o takim stanie technicznym budynku nie ma mowy ani w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, ani też w przywołanej ekspertyzie. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wniósł o oddalenie skargi, stwierdzając, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiono argumentację przyjętego rozstrzygnięcia, zaś skarga nie wnosi nowych dowodów i argumentów nie znanych organowi przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Z dniem 1 stycznia 2004 r. utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...]. Sprawy, w których skargi zostały wniesione przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w [...] i postępowanie nie zostało zakończone, na podstawie art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1271, Nr 240, poz.2052 ), podlegają rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270). Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art.66 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 4 1994r. Prawo budowlane ( Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz.1126 z późn. zm. ) w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, -właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Zdaniem niniejszego składu orzekającego, za należyty stan techniczny obiektu budowlanego należy uznać stan jego sprawności technicznej jako całości oraz jego elementów, instalacji i urządzeń, odpowiadający wymaganiom prawa, w tym przepisom techniczno-budowlanym, obowiązującym normom oraz zasadom wiedzy technicznej. Użyte w art. 66 pkt 1 ustawy Prawo budowlane pojęcie "nieodpowiedni" jest określeniem nieostrym, a brak zdefiniowania w samej ustawie co stanowi nieodpowiedni stan techniczny obiektu budowlanego wymaga rozważenia w jakich przypadkach w rozumieniu tego przepisu należy odnieść do obiektów budowlanych kryterium nieodpowiedniości jako przesłankę dla stosowania rygorów wynikających z art. 66 in fine tej ustawy. Z przepisu tego wynika uprawnienie dla organu nadzoru budowlanego do nakładania na podmioty posiadające tytuł prawny do budynku obowiązków mających na celu usunięcie nieprawidłowości, a więc stanu niezgodnego z przepisami. Nakładanie przez organ administracji określonych obowiązków mocą decyzji administracyjnych musi wynikać ze ściśle określonej normy prawnej i wobec tego określenie nieodpowiedni stan techniczny budynku należy odnieść do sytuacji, w której rzeczywisty stan techniczny obiektu nie spełnia wymagań obowiązujących przepisów. Inaczej to ujmując organ nadzoru może uznać za nieodpowiedni stan techniczny wówczas, gdy ujawniony stan obiektu narusza wymagania wynikające z obowiązujących przepisów i tylko w takim przypadku organ nadzoru budowlanego może nałożyć obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Przyjęcie odmiennej koncepcji, tj. uznanie, iż stan nieodpowiedni nie jest równoznaczny z naruszeniem określonej normy prawnej, oznaczałoby w istocie uprawnienie do nakładania obowiązków na właściciela obiektu niewynikających wprost z przepisów prawa. W rozpoznawanej sprawie organy nadzoru budowlanego przyjmując, iż obiekt jest w nieodpowiednim stanie technicznym nie wykazały jakie przepisy narusza ujawniony stan budynku skarżącej. Należy także podnieść, że art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z póżn.zm.) dotyczy utrzymania obiektów budowlanych w należytym stanie. Stosownie zaś do art. 3 ust. 1a ww. ustawy obiektem budowlanym jest budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, nie zaś poszczególne lokale znajdujące się w budynku. Zasadą jest więc, że przepis art. 66 Prawa budowlanego dotyczy usunięcia wady samego budynku, co w indywidualnych wypadkach nie wyklucza nałożenia obowiązku wykonania określonych prac budowlanych również w lokalach lub lokalu mieszczącym się w obiekcie, ale chodzi tu jednak o prace mające na celu utrzymanie w należytym stanie budynku jako całości. Taki pogląd został przyjęty w orzecznictwie sądów administracyjnych (wyrok z 1.03.1994 - SA/Gd 2615/93 i wyrok z 13.02.1998 r. - IV SA 757/96) i w pełni jest aprobowany przez skład orzekający w niniejszej sprawie. Nakaz usunięcia nieodpowiedniego stanu technicznego części budynku, stanowiącego lokal mieszkalny, może dotyczyć wyłącznie stanu samego obiektu budowlanego (budynku). Nie może wkraczać w to, co mieści się wewnątrz lokalu i jest regulowane przepisami prawa cywilnego, lokalowego lub spółdzielczego. Wśród nałożonych na skarżącą nakazów wykonania określonych robót budowlanych są między innymi naprawa ścian wewnątrz lokali czy eliminacja uszkodzeń na sufitach. Prace te mają zostać wykonane w poszczególnych lokalach i choć nakazy w tym zakresie były kwestionowane przez skarżącą już w odwołaniu, organ II instancji nie ustosunkował się do zarzutów i nie przedstawił przyczyn nałożenia takich nakazów. Ponadto przedstawiony przez organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stan faktyczny - przytoczenie podstaw rozstrzygnięcia organu I instancji - jest niezgodny zarówno z utrzymaną w mocy decyzją, jak i ekspertyzą techniczną. W świetle powyższego Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, a uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego też, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270) orzekł jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na, podstawie art.200 powołanej wyżej ustawy.