SA/Sz 1524/03
WyrokWSA w Szczecinie2004-11-24
Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Barbara Gebel, Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie rozpoznania choroby zawodowej, uwzględniając wszystkie przedłożone dowody i opinie specjalistyczne?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy administracji naruszyły zasady postępowania dowodowego i prawdy obiektywnej. Nie dokonano pełnych ustaleń faktycznych, a wyniki badań lekarskich były rozbieżne, w szczególności nie uwzględniono opinii specjalistycznej profesora C. T. Zaniechanie dalszych działań po odmowie ponownej oceny stanu zdrowia przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy stanowiło rażące naruszenie uprawnień strony.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. O. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej. Organy oparły się na orzeczeniach Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy i Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej, które nie rozpoznały choroby zawodowej. Skarżąca kwestionowała te orzeczenia, powołując się na opinię profesora C. T. i twierdząc, że jej choroba wiąże się z trudnymi warunkami pracy.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i orzeczono, że nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski /spr/ Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Protokolant Robert Rozbicki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2004r. sprawy ze skargi A. Ok. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej I. u c h y l a zaskarżoną decyzję, II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie § 1 i 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 65, poz. 294 ze zmianami), § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzeń, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych właściwych tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz. 1115), art. 5 pkt 4a i art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stwierdził u A. O. zatrudnionej w Szkole [...] Nr [...] na stanowisku [...] choroby zawodowej [...] wymienionej w poz. [...] załącznika do powołanego wyżej rozporządzenia. Decyzję swoją Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny oparł na zgłoszeniu orzeczenia o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej dokonane przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w dniu [...] r. oraz wywiad środowiskowy przeprowadzony w zakładzie pracy przez lekarza profilaktyka w dniu [...] r. oraz lekarza medycyny pracy [...] w dniu [...] r.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji ustalił, że A. O. przepracowała w zawodzie [...] [...] lata w szkołach [...] ucząc [...] w klasach [...] liczących około [...] uczniów, prowadząc [...] [...] godziny [...] oraz przygotowując [...]. Na emeryturę przeszła w [...] r., jednakże równocześnie pracowała jako nauczyciel [...]. W latach [...] A. O. była zatrudniona przez [...] godzin tygodniowo, natomiast w latach [...] przez [...] godzin tygodniowo. Od [...] r. pracowała przez [...] godzin tygodniowo jako [...] w Szkole [...] , natomiast w latach [...] nauczała dodatkowo [...] przez [...] godzin tygodniowo. Od [...] r. oraz od [...] r. pracowała jako [...] odpowiednio [...] godzin tygodniowo oraz [...] godzin tygodniowo. Od [...] r. nie pracuje zawodowo. Z powodu dolegliwości [...] od [...] lat leczy się [...] oraz w [...] r. wykorzystała [...] lata urlopu dla poratowania zdrowia. Po przeprowadzeniu badań specjalistycznych w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy rozpoznano u A. O. [...], a te jednostki chorobowe nie figurują w wykazie chorób zawodowych. Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej po przeprowadzeniu ponownego badania A. O. nie rozpoznał choroby zawodowej i podtrzymał w tym zakresie stanowisko Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w
W tej sytuacji organ I instancji stwierdził brak podstaw do stwierdzenia u A. O. choroby zawodowej.
Od decyzji organu I instancji A. O. odwołała się do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego wnosząc o zmianę decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, albowiem ma poważne [...], utrzymuje się [...], a profesor C. T. stwierdziła [...]. Nadto wnosząca odwołanie podniosła, że pomimo systematycznego leczenia nie występuje poprawa jej stanu zdrowia.
A. O. wniosła również zastrzeżenia do przeprowadzonych badań lekarskich i domagała się ponownego przebadania.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 Kpa oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych Ministrów związku z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia , rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach, utrzymał w mocy decyzje organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ dokonał analizy całego okresu zatrudnienia A. O. i wskazał, że odwołująca była w swojej pracy zawodowej narażona na nadmierny wysiłek [...]
Za bezsporny organ odwoławczy uznał fakt wydania orzeczeń w sprawie choroby zawodowej A. O. przez jednostki organizacyjne właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych , tj. Poradnię Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy oraz Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej . Oba te ośrodki zgodnie orzekły o braku podstaw do rozpoznania u A. O. choroby zawodowej [...].
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny [...] w związku z wnioskiem A. O. oraz zarzutami odwołania wystąpił do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Centrum Leczenia i Profilaktyki o ponowne przebadanie odwołującej. Jednostka, do której zwrócił się organ odwoławczy pismem z dnia [...] r. odmówiła ponownego badania A. O. twierdząc równocześnie, że odwołująca byłą badana przez dwie niezależne jednostki badawcze, które stwierdziły [...] i [...] oraz czynnościowe [...], które to choroby nie są umieszczone w wykazie chorób zawodowych. W ocenie Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy badanie A. O. przeprowadzone przez Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej w dniach [...] r. wyczerpuje wszystkie możliwości drogi odwoławczej.
W tej sytuacji organ II instancji uznał zasadność orzeczeń lekarskich wydanych przez Poradnię Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy jak i Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej i stwierdził brak podstaw do stwierdzenia u A. O. choroby zawodowej.
Od powyższej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy wniosła A. O.. Zaskarżonej decyzji zarzuciła błędne przyjęcie braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej [...], albowiem na podstawie zaleceń Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy ze względu na stwierdzoną chorobę zawodową zrezygnowała z pracy. Nadto kwestionuje wydane orzeczenia, które pomijają opinię specjalistyczną wydaną przez profesor C. T. , specjalistę w dziedzinie [...], z której jednoznacznie [...]
Skarżąca uważa nadto, że jej choroba wiąże się z trudnymi warunkami pracy i nadmiernym obciążeniem pracą we wszystkich [...], w których pracowała jako nauczyciel.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, ( jeżeli ustawy nie stanowią inaczej).
Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego- Ośrodka Zamiejscowego utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone.
Skarga jest zasadna.
Prawem strony jest niewadliwie prowadzone postępowanie administracyjne jak również poszanowanie jej praw przyznanych w obowiązujących przepisach. W toku postępowania organu administracji publicznej obowiązane są podejmować wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli ( art. 7 kpa). Zasadą ogólną postępowania administracyjnego, którą organ obowiązany jest przestrzegać w toku całego postępowania jest zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz świadomości i kultury prawnej obywateli. Wymienione zasady ogólne kpa zostały w dalszych przepisach uszczegółowione. Art. 75 § 1 kpa stanowi, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.
Na podstawie art. 77 § 1 kpa organ administracji jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa).
Obowiązująca w postępowaniu administracyjnym zasada swobodnej oceny dowodów polega na tym, że organ powinien uwzględnić treść wszystkich przeprowadzonych i rozpatrzonych dowodów oceniając każdy dowód z osobna oraz wszystkie dowody w łączności. Przyjmuje się, że kryteriami oceny dowodów są reguły logiki, wiedza naukowa (wyniki badań naukowych) oraz doświadczenie życiowe.
Wymienione reguły zostały w rozpatrywanej sprawie naruszone i pomimo ponownego rozpoznania sprawy nie dokonano w sposób poprawny ustaleń w przedmiocie istnienia lub nieistnienia u A. O. choroby zawodowej.
Jakkolwiek treść orzeczenia Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej jest zbieżna z orzeczeniem Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy , to jednak ocenie nie poddano wyników badan [...] i [...] wykonanych w Poradni [...] przez specjalistę [...] - [...] profesor C. T.. Zdaniem Sądu ocena ta jest o tyle istotna w sprawie, że na skutek wykonanych badań rozpoznanie jednostki chorobowej jest odmienne od dotychczasowego.
Za naruszenie zasady prawdy obiektywnej i reguł postępowania dowodowego uznać należy brak dalszych działań ze strony organu odwoławczego po odmowie ponownej oceny stanu zdrowia skarżącej wyrażonej przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy .
U podstaw zgodnej z prawem decyzji administracyjnej rozstrzygającej co do istnienia choroby zawodowej leży dokonanie prawidłowej diagnozy stanu zdrowia osoby zainteresowanej. Oznacza to, że w razie przedłożenia przez stronę nowych dowodów na okoliczność stanu zdrowia organ orzekający w sprawie ma obowiązek rozstrzygnąć wątpliwości zlecając przeprowadzenie badań w innej placówce, a mianowicie mianowicie Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego lub w Instytucie Medycyny Pracy
Z dokumentów zebranych w sprawie wynika celowość takiego badania. Zaniechanie przeprowadzenia dowodu w tym zakresie oznaczać będzie rezygnację z obiektywnych ustaleń w przedmiocie choroby zawodowej.
W ocenie Sądu stanowi to rażące naruszenie podstawowych uprawnień strony postępowania administracyjnego zwłaszcza, że badania te mogą być przeprowadzone w czasie jednorazowego pobytu i nie wymagają długotrwałej i kosztownej hospitalizacji.
Skoro w sprawie nie dokonano pełnych ustaleń faktycznych, a wyniki badań lekarskich są rozbieżne, wydane rozstrzygnięcie w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej narusza obowiązujące prawo. Z tego powodu Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło